هفت صبح| چرا رهبری در پیامهایشان بسیار بر موضوع وحدت تأکید دارند و چه گروههایی از انسجام اجتماعی چندان رضایت ندارند و هدف آنها چیست و البته در صورت بروز هرنوع انشقاق اجتماعی با چه پیامدهایی روبهرو خواهیم شد و آیا ممکن است در صورت بروز دوباره ناآرامیهای اجتماعی آمریکا و اسرائیل بخواهند علیه ایران اقداماتی تازه انجام دهند؟ همه اینها پرسشهایی است که باعث گفتوگوی امروز «هفت صبح» با عباس سلیمینمین، مدیر دفتر مطالعات و تدوین تاریخ ایران و تحلیلگر مسائل سیاسی شد که مشروح آن را در ادامه میخوانید.
رهبر انقلاب در چند پیام اخیرشان بارها بر ضرورت حفظ وحدت و انسجام اجتماعی و پرهیز از هر نوع چنددستگی تأکید کردهاند و عمل تفرقهاندازان را در راستای خواستههای دشمن دانستهاند. چرا ایشان بر این موضوع به این اندازه تأکید دارند؟
آنچه باعث دغدغه همه دلسوزان ایران و این آبوخاک است، این است که بعضی به جامعه نگرانی تزریق میکنند. در حالی که دشمن در برابر قدرت ملت ایران، چه در حوزه بازدارندگی و چه در عرصه دیپلماسی و مذاکره، شکست خورده است، عدهای به گونهای عمل میکنند که گویی از همه دلسوزتر هستند و با ایجاد نگرانیهای کاذب، ملت را دچار مشکل میکنند. طبیعتا این رویکرد بهشدت علیه مصالح ملت ایران است و به یک دغدغه مهم برای رهبری تبدیل شده است.
این موضوع نشان میدهد که تذکرات بهطور کامل دریافت نشده و این رویه ناپسند همچنان ادامه دارد. باید توجه داشت که ما امروز قابلیتهایی را در صحنه مبارزه با زیادهخواهان از خود بروز دادهایم که لازم است برای جامعه تبیین شوند. یعنی ما توانستهایم اراده ملت ایران را هم در زمینه استقلال کشور و هم در زمینه گسترش و تقویت اقتصاد خود، در اوج تحریمها، به نمایش بگذاریم. اگر روحیه یأس را در جامعه تزریق کنیم، جامعه انگیزه تلاش را از دست میدهد. ما باید جامعه را امیدوار کنیم؛ البته امیدواریای که منطبق با واقعیت باشد.
واقعیت این است که امروز در عرصه منطقهای و بینالمللی، نیرویی تعیینکننده و تأثیرگذار هستیم. این واقعیت وجود دارد و به هیچوجه شایسته نیست ملتی را که در عرصه بازدارندگی و مبارزه خوش درخشیده است، به گونه دیگری به نمایش بگذاریم؛ به گونهای که نگرانی جدی ایجاد شود. امروز باید توجه داشته باشیم که وظیفه پاسداشت اصول و مبانی جامعهمان باید متناسب با شرایط موجود تبیین شود. یعنی باید بدانیم در کجا ایستادهایم، چه موقعیتی داریم و بر اساس آن بتوانیم تبیین دقیقی ارائه دهیم.
برخی نیروهای سیاسی همچنان مواضعی میگیرند که زمینه اختلاف را ایجاد میکند. رهبری در پیام قبلی خود اشاره کردند که باید از هر نوع اختلاف پوچ سیاسی پرهیز کرد. این طیف که در شرایط خاص کنونی باز هم سعی در پررنگکردن اختلافات سیاسی و اجتماعی دارد، دنبال چیست؟
متأسفانه برخی متوجه نیستند که در چه موقعیتی قرار داریم. آنها از مسائل بینالمللی آگاهی کافی ندارند و همچنان تصور میکنند در موقعیتی محدود قرار داریم که چنین نیست. همچنین باید توجه داشته باشیم که رهبری هم در عرصه دیپلماسی و هم در حوزه بازدارندگی، مسائل را پیگیری میکنند و هر جا نیاز به تذکر بوده، تذکر دادهاند. اینکه احساس کنیم کسانی که در عرصه دیپلماسی و بازدارندگی فعالیت میکنند، تحت هیچ نظارتی نیستند، درست نیست.
چنین برداشتی باعث میشود جامعه ناامید شود؛ در حالی که امروز برای حل مسائل کشور به وحدت و تلاش نیاز داریم. وحدتشکنان انگار دچار توهماند و در توهم زندگی میکنند؛ تصور میکنند بهتر از دیگران میفهمند، بیش از دیگران خود را متعهد میدانند و بیشتر از دیگران نسبت به مسائل جامعه اِشراف دارند؛ در حالی که این افراد در محافل محدود سیر میکنند و درکی از مسائلی که امروز کشور با آنها مواجه است، ندارند. امروز ایران در سطح بینالمللی تأثیرگذاری جدی دارد. باید این واقعیت را درک کرد و متناسب با آن سخن گفت تا بتوانیم نقش شایستهای ایفا کنیم.
یک نگرانی عمده آن است که مبادا در موضوع حجاب بار دیگر جامعه دچار ناآرامی شود. بسیاری معتقدند در شرایطی که کشور نیاز به وحدت دارد، حتی در این موضوع نیز نباید به اختلافات دامن زد. این در حالی است که هنوز کسانی هستند که بهتدریج مشغول دامن زدن به اختلافات در این حوزهاند. برای مدیریت این مسئله چه باید کرد؟
امروز بیش از هر زمان دیگری به وحدت و یکدلی نیاز داریم. هر کسی با هر سلیقه و هر گرایشی باید به متناسب با ضرورتهای شرایط جنگی عمل کند تا همه بتوانیم در برابر دشمن قدرتمند ظاهر شویم. گاهی عملکرد ما باعث ایجاد خطای محاسباتی در دشمن میشود و این تصور را برای او به وجود میآورد که ما جامعهای متشتت هستیم. این تصور غلط میتواند منجر به اقدامات غلط از سوی دشمن شود.
اینکه امروز از این نگاه کلان فاصله بگیریم و به مسائلی بپردازیم، یا بیش از اندازه به موضوعاتی توجه کنیم که نشانه چنددستگی در جامعه است، طبیعتا رویکردی نادرست خواهد بود. در این زمینه بهطور قطع حساسیتهایی در جامعه وجود دارد، اما باید تا حد امکان از تشدید این حساسیتها فاصله بگیریم. ما باید در زمینه تحمل سلایق مختلف، بهویژه در شرایط جنگی، به گونهای عمل کنیم که دشمن به این جمعبندی برسد که در برابر هجمههای او متحد هستیم. این مسئله میتواند در ذهن دشمن تردید ایجاد کند. در مقابل، اگر در مسیری قرار بگیریم که فاصلهها و شکافها را تشدید کنیم، قطعا به نفع جامعه نخواهد بود.
در ابتدای میانه جنگ دیدیم کسانی که حتی به مسائل اسلامی توجه نداشتند اما به میدان آمدند و با تمام وجود از منافع ملی صیانت کردند. اگر امروز به اختلافات دامن بزنیم، راه نادرستی را در پیش گرفتهایم. آنهایی که میخواهند در چارچوب قانون عمل کنند، عمل کنند؛ اما اینکه در روابط اجتماعی خود چگونه رفتار کنیم تا شکافهای اجتماعی کاهش یابد، نیازمند تدبیر است و قطعا همه باید در این زمینه همراه باشند. نباید به گونهای رفتار شود که اگر خانمی حجاب مورد نظر برخی افراد را ندارد، نتواند در کنار سایر بانوان قرار بگیرد. ما باید هدف مشترکی داشته باشیم و طوری عمل کنیم که دشمن بداند اگر خصومتها را افزایش دهد، با ملتی یکپارچه مواجه خواهد شد. البته این به معنای نادیدهگرفتن قوانین نیست، اما در این شرایط ویژه باید همه بر محور وحدت حرکت کنیم.
بهتازگی بار دیگر نتانیاهو گفته است که باید کمک کنیم تا نظام ایران سقوط کند. در پایان بفرمایید که آیا از این ادعا میتوان چنین برداشت کرد که آمریکا و اسرائیل در صورت بروز هر نوع ناآرامی در ایران، ممکن است دوباره دست به حمله بزنند؟
بله؛ تردیدی نیست که این مطلوب آنهاست. در حوزه افکار عمومی نیز ایدهآل آنها این است که نوعی تشتت و چنددستگی در جامعه ما به وجود آید تا بتوانند از آن برای توجیه بینالمللی افزایش خصومتها یا حتی آغاز دوباره جنگ استفاده کنند. تردیدی نیست که گسترش جبهه مقابله با ایران صرفا از همین مسیر رقم میخورد. اگر امروز برخی کشورها ورود به جبهه مشترک علیه ایران را برای خود پرهزینه میدانند، به این دلیل است که ایران را کشوری منسجم و برخوردار از پشتوانه مردمی میبینند اما اگر برای آنها اینگونه القا شود که ملت ایران از یکپارچگی برخوردار نیست، احساس خواهند کرد که هزینه مقابله با ایران کاهش یافته است و در نتیجه هر کشوری میتواند به اتحاد علیه ایران بپیوندد.
نباید در این زمینه دچار خطای محاسباتی شویم. این اتفاق یکبار رخ داد؛ دشمن تصور کرد چون در جامعه اختلافنظرهایی وجود دارد، میتواند از این اختلافات بهعنوان دستاویزی برای حمله به ایران استفاده کند اما به محض حمله، دید که همه ملت ایران، از کمحجاب تا محجبه، در اجتماعات شبانه حاضر شدند. اکنون نیز همه باید صرفنظر از نوع اختلافی که داریم صرفا بر محور وحدت تمرکز کنیم؛ موضوعی که رهبری هم بارها در پیامهای خود به آن اشاره کردهاند.
