روزنامه هفت صبح، فاطمه رجبی| درست از وقتی که موبایل‌های هوشمند همه‌جا دیده شدند و شبکه‌های اجتماعی هم گسترش پیدا کردند، تقلب در کنکور وارد فاز تازه‌ای شد. تا قبل از آن نهایتا در هفته‌های نزدیک به کنکور خبر می‌رسید یک باند با ادعای فروش سوالات تقلبی بازداشت شده‌اند. گهگاهی هم آقای خدایی معروف که سال‌ها چهره‌‌اش برایمان نماد کنکور بود، در مصاحبه‌هایش ضمن یادآوری ریزه‌کاری‌های تکراری هشدار می‌داد که دانش‌آموزان و خانواده‌های آنها فریب کسانی که وعده فروش سوالات کنکور را می‌دهند، نخورند.

در کنار همه اینها افسانه‌هایی درباره نحوه قرنطینه کردن طراحان سوالات و بقیه کسانی‌که به‌نحوی با سوالات در ارتباط بودند، شنیده می‌شد که خیال‌ها را از بابت درز نکردن سوال‌ها راحت می‌کرد، اما در سال‌های اخیر همه‌چیز فرق کرده است؛ هندزفری‌ها آنقدر کوچک شده‌اند، گوشی‌های موبایل آنقدر پیشرفته شده‌اند و در یک کلام تقلب آنقدر تکنیکی شده که خبرهای عجیبی درباره درز کردن سوالات مخصوصا حین برگزاری آزمون می‌شنویم و مسئولان سازمان سنجش هم هر سال بیشتر از سال قبل در این مورد سین‌جیم می‌شوند. امسال هم در‌حالی‌که آخرین گروه آزمایشی تازه امروز کنکور می‌دهند، حرف حدیث زیاد بود که سازمان سنجش به بعضی از آنها واکنش نشان داده و بعضی دیگر را مسکوت گذاشته است.

سوالات تجربی لو رفت؟
یکی از اولین حاشیه‌های کنکور امسال خبرهایی بود که درباره سوالات تجربی منتشر شد. بعضی از کاربران شبکه‌های اجتماعی ادعا می‌کردند که سوالات کمی بعد از شروع آزمون در کانال‌ها و گروه‌های مربوط به کنکور تجربی بارگذاری شده‌اند. جست‌و‌جو در توئیتر و اینستاگرام نشان می‌دهد که اولین توئیت‌ها و پست‌هایی که این خبر را همراه با عکس و فایل پی‌دی‌اف منتشر کرده‌اند، به حدود ساعت یک ظهر مربوط هستند اما اسکرین‌شات‌ها از گروه‌های تلگرامی نشان می‌دهند برخی به ساعت هشت و ۴۵ دقیقه مربوط است و برخی به ساعت‌های بعدی.

اما رئیس سازمان سنجش می‌گوید که اولین‌باری که سوالات منتشر شده برای کنکور ریاضی و انسانی، به ساعت ۱۳ و ۳۰ و برای کنکور هنر به ساعت ۱۲ و نیم مربوط بوده و در مورد کنکور تجربی هم زمان‌ها به همین شکل است. عبدالرسول پورعباس در مصاحبه‌اش اصلا زیر‌بار اینکه تقلبی صورت گرفته باشد، نمی‌رود و می‌گوید که کنکور امسال با بهترین کیفیت برگزار شد و با متخلفین که در مجموع ۷۰ نفر هم بوده‌اند، برخوردهای لازم صورت گرفته است. اینطور که او گفته بعضی از این متخلفان موبایل همراه داشته‌اند و به همین دلیل از حضور در جلسه محروم شده‌اند. او در نهایت به همه داوطلب‌ها هم اطمینان می‌دهد که اگر تقلبی صورت بگیرد، بلافاصله پیدا می‌شود و امکان موفقیت ندارد.

او چند روز پیش هم توضیح داده بود که با توجه به روش‌هایی که برای قرنطینه طراحان سوال و بانک سوالات و بعدتر برگه‌های آنها وجود دارد، امکان اینکه سوالات قبل از برگزاری آزمون لو بروند، وجود ندارد و حتی اگر بعد از آن‌هم لو بروند، دیگر فایده ندارد. او گفته بود: «براساس اعلام دستگاه‌های امنیتی نیم‌ساعت زمان نیاز است که این افراد سوالات را به بیرون مخابره کنند و نیم ساعت زمان نیاز دارد که سوالات در بیرون حل شود و بعد مدت یک ساعت و ۱۰‌دقیقه نیز پاسخنامه و دفترچه جمع‌آوری می‌شود و دفترچه و پاسخنامه جدید در اختیار داوطلب قرار می‌گیرد و با این روش کار این افراد تقریبا دیگر فایده‌ای ندارد. متخلفان این حوزه شبکه‌های رقیب هم هستند و گاهی‌اوقات خودشان خود را لو می‌دهند. از طرفی سه‌برابر کردن دفترچه‌ها و پاسخ آزمون برای همین مسئله است که از تخلفات این بخش جلوگیری کنیم.»

سوالات جا‌به‌جا
یکی دیگر از حاشیه‌های کنکور دیروز که هنوز مسئولان سازمان سنجش به آن واکنش رسمی نشان نداده‌اند و تماس‌های ما هم برای پیگیری‌‌اش بی‌فایده بوده، توزیع اشتباه سوالات کنکور برای بعضی شرکت‌کننده‌هاست. ماجرا را بعضی کاربران توئیتر شروع کردند؛ آنها فیلمی از تجمع چند‌نفر در برابر سازمان سنجش منتشر کردند و نوشتند که در مورد این افراد اشتباه صورت گرفته و سوالات یک گروه آزمایشی دیگر به‌جای گروه آزمایشی خودشان در اختیارشان قرار گرفته اما فیلم دقیقا به چنین چیزی دلالت ندارد و نشانه‌ای برای تایید این خبر در آن دیده نمی‌شود.

یکی از مسئولان سازمان سنجش که مایل نیست اسم و سمتش آورده شود می‌گوید که این اشتباه هر سال برای چند نفر پیش می‌آید اما نه از طرف سازمان سنجش بلکه از طرف خود شرکت‌کننده‌ها، آن‌هم به این صورت که آنها هنگام ثبت‌نام گروه آزمایشی‌شان را اشتباه وارد می‌کنند و چون همراه با سایر دوستانشان کنکور نمی‌دهند، اصلا شک نمی‌کنند که چرا حوزه‌شان متفاوت است وگرنه کسانی‌که مثلا سال اول کنکورشان است و همراه با بقیه بچه‌های مدرسه ثبت‌نام می‌کنند، وقتی حوزه متفاوت خودشان را می‌بینند برای اصلاح موضوع اقدام می‌کنند. نکته دیگری که عجیب به‌نظر می‌رسد این است که هیچ‌کدام از کاربرانی که این ادعا را مطرح کرده‌اند اکانت‌هایی با اسم و رسم واقعی و هویت قابل تایید ندارند که با گفت‌و‌گو با آنها بتوان به صحت و سقم ماجرا پی برد.

قطعی اینترنت و دستگاه آشکار‌ساز
یکی دیگر از حاشیه‌های کنکور امسال قطع شدن و اختلال اینترنت در اطراف محل برگزاری آزمون بود؛ موضوعی که خیلی‌ها را عصبانی کرد، اما گویا برای بالا بردن امنیت کنکور امکان انجام کار دیگری وجود نداشته. جالب اینکه علاوه بر این کار از دستگاه‌هایی هم برای به‌هم زدن نقشه تقلب از طریق موبایل و اینترنت انجام شده. یکی از آنها که خیلی رایج است دستگاهی است که با استفاده از آن در سیگنال‌های مربوط به تلفن همراه اختلال ایجاد می‌شود و از این طریق تلفن‌های همراه تا شعاع مشخصی اینترنت و آنتن ندارند.

دستگاه دیگری که در حرف‌های دیروز رئیس سازمان سنجش به آن اشاره شد؛ اسم جالبی دارد: آشکار‌ساز. عبدالرسول پورعباس گفته که از قبل هم به دانش‌آموزان اعلام شده بود که در حوزه‌های برگزاری آزمون از این دستگاه‌ها استفاده می‌شود و با استفاده از همین دستگاه‌ها هم توانسته‌اند از عده‌ای از متخلف‌ها تلفن همراه بگیرند. او گفته این دستگاه‌ها را جوانان نخبه در شرکت‌های دانش‌بنیان ساخته‌اند. وقتی این دستگاه را در اینترنت جست‌و‌جوی می‌کنیم می‌بینیم که در واقع یک مدار الکترونیکی نه‌چندان ساده است که با استفاده از قطعات مختلف ساخته می‌شود و می‌تواند سیگنال‌های مربوط به تلفن همراه روشن را به‌صورت حدودی ردیابی کند.

رئیس سازمان سنجش چند روز پیش به یک روش جالب دیگر هم اشاره کرده بود، اینکه این سازمان مشغول آموزش دوره‌های روانشناسی برای مراقبان است که به آنها این امکان را می‌دهد که با دیدن شرکت‌کنندگان در کنکور به نیت آنها پی ببرند؛ یعنی متوجه شوند که این فرد واقعا دانش‌آموز و کنکوری معمولی است یا قصد و نیت دیگری دارد و اگر دومی بود، بررسی‌های بیشتری روی شرایط و رفتارش انجام شود.

برای پیگیری اخبارکاربران ویژه - اجتماعیاینجا کلیک کنید.