کاهش چربی شکم با خوردن نان سبوسدار
پژوهش گسترده دانشمندان نشان میدهد مصرف روزانه غلات کامل با بهبود شاخصهای سلامت قلب، کاهش وزن و کوچکتر شدن دور کمر ارتباط دارد
هفت صبح| یک ساندویچ ساده با نان سبوسدار شاید انتخابی معمولی برای وعده صبحانه یا ناهار باشد، اما نتایج یک پژوهش گسترده نشان میدهد همین عادت غذایی میتواند با بهبود سلامت قلب و کاهش برخی عوامل خطر بیماریهای قلبی ارتباط داشته باشد. البته نکته اصلی این پژوهش، مواد داخل ساندویچ نیست؛ آنچه اهمیت دارد، استفاده از نان و سایر محصولات تهیهشده از غلات کامل است.
پژوهشگران با بررسی نتایج ۸۷ کارآزمایی بالینی و اطلاعات بیش از ۶۵۰۰ نفر در آسیا، اروپا، آمریکا، کانادا و برزیل، ارتباط میزان مصرف غلات کامل با شاخصهای سلامت قلب و عروق را بررسی کردند. نتایج این مطالعه در نشریه معتبر «European Heart Journal» منتشر شده است.
دو برش نان در برنامه غذایی روزانه
بر اساس یافتههای این تحقیق، مصرف روزانه ۴۸ گرم غلات کامل، معادل تقریبی دو برش بزرگ نان سبوسدار یا یک کاسه جو دوسر، با کاهش برخی شاخصهای نامطلوب سلامت همراه بود. افرادی که این میزان غلات کامل مصرف میکردند، بهطور متوسط حدود ۲۰۰ گرم کاهش وزن و ۰٫۲۲ سانتیمتر کاهش دور کمر داشتند.
هرچند این ارقام در نگاه نخست چندان چشمگیر به نظر نمیرسند، اهمیت آنها در ارتباط کاهش چربی شکمی با سلامت متابولیک و کاهش خطر بیماریهای مزمن است. چربی احشایی که در اطراف اندامهای داخلی تجمع پیدا میکند، با افزایش خطر دیابت نوع دو و بیماریهای قلبی ارتباط دارد.
در همین بررسی، کلسترول خون نیز بهطور متوسط ۰٫۱۰ میلیمول در لیتر کاهش نشان داد. بخش مهمی از این تغییر به کاهش کلسترول LDL یا همان کلسترول بد مربوط بود که حدود ۰٫۰۷ میلیمول در لیتر پایین آمد. تریگلیسیرید نیز حدود ۰٫۰۴ میلیمول در لیتر کاهش داشت.
چهار برش نان؛ نتایج بهتر
پژوهشگران دریافتند افرادی که روزانه بین ۶۰ تا ۱۰۰ گرم غلات کامل مصرف میکنند، در برخی شاخصها نتایج مطلوبتری دارند. در این گروه، کاهش فشار خون سیستولیک حدود سه برابر بیشتر بود. همچنین میزان کلسترول کل ۰٫۲۱، کلسترول بد ۰٫۱۶ و تریگلیسیرید ۰٫۰۸ میلیمول در لیتر کاهش نشان داد.
غلات کامل شامل محصولاتی مانند نان سبوسدار، جو دوسر، برنج قهوهای و ماکارونی تهیهشده از آرد کامل است. این محصولات در مقایسه با انواع تصفیهشده، فیبر، ویتامینهای گروه B، آهن، روی، منیزیم و ترکیبات گیاهی بیشتری در خود حفظ میکنند.
فیبر موجود در این مواد غذایی به بهبود عملکرد دستگاه گوارش و احساس سیری طولانیتر کمک میکند. همین موضوع ممکن است در کنترل اشتها و مدیریت وزن نقش داشته باشد.
ساندویچ معجزه نمیکند
با وجود نتایج امیدوارکننده، پژوهشگران تأکید کردهاند که در این مطالعه تعداد حملات قلبی و سکتهها بهطور مستقیم اندازهگیری نشده است. بنابراین نمیتوان گفت خوردن روزانه یک ساندویچ بهتنهایی خطر سکته یا حمله قلبی را کاهش میدهد. آنچه بررسی شده، بهبود مجموعهای از شاخصهای مرتبط با خطر بیماریهای قلبی است.
نوع نان و ترکیبات داخل ساندویچ نیز اهمیت دارد. نان سبوسدار همراه با سبزیجات، منابع پروتئینی کمچرب و مواد غذایی کمنمک انتخاب مناسبتری از ساندویچهای تهیهشده با گوشتهای فرآوریشده، سسهای پرچرب و نمک فراوان است.
به این ترتیب، پیام اصلی پژوهش این است که تغییر کوچک در انتخاب نان و افزایش مصرف غلات کامل، در کنار تغذیه متعادل و فعالیت بدنی، میتواند بخشی از برنامه مراقبت از سلامت قلب باشد.