افزایش دمای بدن باعث فعال شدن غدد عرق میشود تا از طریق تبخیر عرق، گرمای اضافی از سطح پوست دفع شده و دمای بدن متعادل بماند. این فرآیند علاوه بر کمک به خنک شدن بدن، در حفظ تعادل آب و الکترولیتها نیز نقش دارد و تا حدی از خشک شدن پوست جلوگیری میکند. با این حال، خیس شدن لباس، ایجاد بوی نامطبوع و باقی ماندن آثار عرق روی لباس، از مشکلاتی است که بسیاری از افراد بهویژه در فصل گرما با آن روبهرو هستند.
بررسیها نشان میدهد بدن انسان بین ۲ تا ۴ میلیون غده عرق دارد که بیشترین فعالیت آنها در نواحی زیر بغل، کف دست، کف پا، کشاله ران و پیشانی است. عملکرد این غدد باعث میشود گرمای بدن از طریق تبخیر عرق کاهش پیدا کند.
روشهای کنترل تعریق در روزهای گرم
اگر در فصل تابستان یا در محیطهای گرم با تعریق شدید مواجه هستید، راهکارهای مختلفی برای کاهش آن وجود دارد که میتواند تا حد زیادی این مشکل را کنترل کند.
استفاده صحیح از ضدتعریقها
یکی از رایجترین روشهای کاهش تعریق، استفاده از محصولات ضدتعریق است. توصیه میشود این محصولات در ساعات شب استفاده شوند، زیرا در زمان استراحت، فعالیت غدد عرق کمتر است و مواد ضدتعریق فرصت بیشتری برای اثرگذاری دارند. این محصولات با مسدود کردن موقت مجاری غدد عرق، میزان تعریق را کاهش میدهند. البته باید توجه داشت که مصرف این فرآوردهها ممکن است با عوارضی مانند حساسیت پوستی و حتی احتمال ابتلا به سرطان همراه باشد؛ بنابراین استفاده از آنها باید با احتیاط انجام شود.
پرهیز از خوراکیهای محرک
برخی مواد غذایی و نوشیدنیها میتوانند فعالیت غدد عرق را افزایش دهند. نوشیدنیهای الکلی، نوشیدنیهای حاوی کافئین و غذاهای تند از جمله موادی هستند که با تحریک بدن و افزایش ترشح آدرنالین، تعریق را بیشتر میکنند. به همین دلیل، کاهش مصرف این مواد در روزهای گرم میتواند به کنترل تعریق کمک کند.
درمانهای پزشکی برای تعریق شدید
در مواردی که تعریق بیش از حد با روشهای معمول کنترل نشود، درمانهای پزشکی نیز قابل استفاده هستند.
تزریق بوتاکس در نواحی مانند زیر بغل، کشاله ران، پوست سر و چینهای پوستی یکی از روشهای درمانی محسوب میشود. اثر این روش معمولاً یک تا دو هفته پس از تزریق آغاز شده و حدود چهار ماه ماندگاری دارد.
علاوه بر بوتاکس، استفاده از لیزر در ناحیه زیر بغل نیز میتواند به کاهش تعریق کمک کند. در شرایط شدیدتر، انجام جراحی و خارج کردن غدد عرق زیر بغل نیز به عنوان یکی از گزینههای درمانی مطرح میشود.
راهکارهای ساده برای کاهش تعریق
در کنار روشهای درمانی، رعایت چند نکته ساده نیز میتواند میزان تعریق را کاهش دهد. استفاده از لباسهای سبک و دارای قابلیت عبور هوا مانند لباسهای پنبهای و کتان، حضور در محیطهای خنک و استفاده از کفش و جوراب مناسب که امکان تهویه هوا را فراهم میکنند، از مهمترین توصیهها برای کنترل تعریق به شمار میروند.
تعریق بیش از حد نشانه چیست؟
اگر با وجود رعایت توصیههای گفته شده همچنان تعریق شدید ادامه داشته باشد، مراجعه به پزشک ضروری است. تعریق بیش از حد همیشه ناشی از گرمای هوا نیست و در برخی موارد میتواند با بارداری، یائسگی، عفونتها، بیماریهای قلبی و برخی سرطانها ارتباط داشته باشد. به همین دلیل، تداوم این وضعیت نباید نادیده گرفته شود و بررسی علت اصلی آن اهمیت زیادی دارد.
