روزنامه هفت صبح، گروه تلویزیون| از سه هفته پیش کنداکتور شبکه‌های مختلف تغییری محسوس داشته است و فوتبال وجه غالب تلویزیون شده. علاوه بر برنامه‌های تخصصی، چند برنامه دیگر هم روی آنتن می‌روند که از حاشیه جام‌جهانی بهره می‌برند که «فوتبال زندگیست» را می‌توان موفق‌ترین ِآن‌ها دانست.

‌مورد اول| بهانه‌های فوتبالی
در میان رشته‌های ورزشی، فوتبال «یگانه» است و معجزه واقعی در جام‌جهانی رخ می‌دهد. جایی که کشورها با فرهنگ‌های مختلف گرد هم می‌آیند و چشم میلیون‌ها مخاطب به تیم‌ها و طرفداران آن‌ها خیره می‌شود. تلویزیون در دوره‌های مختلف تلاش کرده برنامه‌هایی بسازد تا نسبت فوتبال با ارکان مختلف فرهنگ و جامعه را مورد بررسی قرار دهد. این اتفاق این‌بار در قالب برنامه‌هایی مثل «فوتبال زندگیست» شبکه نسیم، «مثبت سندباد» شبکه دو ،«زاویه» شبکه چهار، «پرچم بالاست» شبکه پنج و «می‌میرم برات» شبکه یک به بار نشسته است.

مورد دوم| به نام زندگی
در میان برنامه‌های غیرتخصصی، «فوتبال زندگیست» را می‌توان موفق‌تر دانست؛ به این دلیل که هم سر و شکل جذاب‌تری دارد، هم از مواد اولیه موجود، بهره‌ای مناسب‌تر برده و هم برای مخاطب گسترده ساخته شده است. مثلا «زاویه» شبکه چهار برنامه‌ای گفت‌و‌گو محور است که مباحث مطرح شده در آن حوصله مخاطب عادی را سر می‌برد و برای مخاطب خاص، فاقد حرفی تازه است. برنامه یک ساعته «فوتبال زندگیست» اما تک بعدی نیست و عنصری به نام «زندگی» در آن جریان دارد. مگر زندگی چیزی جز غم و شادی، شکست و پیروزی و … است؟ سازندگان برنامه به‌خوبی این مفاهیم را برجسته کرده‌اند و آن‌ها را با رنگ و طعم فوتبال تحویل مخاطب می‌دهند.

مورد سوم| با ضرباهنگ فوتبال
در هر قسمت از «فوتبال زندگیست» شاهد آیتم‌های متعدد هستیم که نتیجه آن بالا رفتن ضرباهنگ برنامه است. این آیتم‌ها مطول نیستند و حتی زمان گزارش‌های اختصاصی از قطر بیش از پنج دقیقه نیست. چینش آیتم‌ها هم به گونه‌ای است که مخاطب در هر قسمت می‌داند، بعد از سلام مجریان قرار است کدامیک پخش شود. توجه به چنین جزئیاتی در برنامه‌سازی امری مهم است که خیلی وقت‌ها رعایت نمی‌شود. «فوتبال زندگیست» اما چنین می‌کند و مخاطب می‌داند مثلا کِی زمان پخش آیتم «فوتبال و سینما» است.

مورد چهارم| با نبض جام‌جهانی
آیتم‌های «فوتبال زندگیست» علاوه بر ساختار مناسب، محتوایی جذاب دارند. سازندگان در قسمت‌های ابتدایی تمرکز را بر اتفاقات دوره‌های پیشین قرار دادند و همزمان با آغاز مسابقات، از اتفاقات روز وام می‌گیرند. مثلا در قسمت اخیر، صحبت از ستاره‌هایی شد که در جام‌جهانی بعدی حضور ندارند. یا به مناسبت درگذشت کریم باوی، آیتمی درباره زندگی فوتبالی او آماده و پخش شد. از این دست مثال‌ها که «فوتبال زندگیست» را تبدیل به برنامه با طراوت کرده، زیاد است.

مورد پنجم| قصه و حکایت
امتياز دیگر «فوتبال زندگیست» به متن‌های آن برمی‌گردد که ساده، روان و قصه گو هستند. مثلا وقتی قرار است راز جاودانگی تیری آنری در آرسنال مرور شود، قصه از موقعیت خدشه ناپذیر تیم رقیب یعنی اینترمیلان آغاز می‌شود. کلمات به همراه تصاویر ذهن مخاطب را آماده می‌کنند و او پله پله پی می‌برد چرا آنری یک بازیکن افسانه‌ای است! شکل دیگر این اتفاق در آیتم «فوتبال و سینما» رخ داده که شاهین شجری کهن این دو حوزه محبوب و پرطرفدار را به هم پیوند می‌زند.

مثلا در قسمت اخیر ضربه سر زیدان به سینه ماتراتزی با فیلم «گاو خشمگین» اسکورسیزی مقایسه شد که این آیتم در اپلیکیشن تلوبیون 12 هزار بازدید به‌دست آورد. این برنامه ایده تازه دیگری هم رو کرده و آن پخش نمایش‌هایی در قالب تله تئاتر و با حضور تماشاچی است. این نمایش‌ها محتوایی مرتبط با فوتبال و جام جهانی دارند که هم متن‌شان سرگرم‌کننده است و هم بازی بازیگران قابل اعتناست. مصاحبه با چهره‌هایی مثل هادی عامل هم از دیگر بخش‌های خوب «فوتبال زندگی» محسوب می‌شود.

مورد ششم| با لبخند
شبکه نسیم عنوان نشاط و سرگرمی را یدک می‌کشد و برنامه‌های تولیدی برای این شبکه لاجرم باید تا حد امکان، پایبند این شعار باشند. به همین خاطر است که گزارش‌های نیما شاهرخ شاهی و رامین ناصر نصیر (به‌رغم نقدهای وارده) با چاشنی شوخی و خنده آماده شدند. شکل بهتر این اتفاق در اجرای مجریان(مهبد قناعت‌پیشه و محمدرضا قلمبر) رخ داده است.

آن‌ها از مجریان تازه نفس تلویزیون هستند که هم اطلاعات خوب فوتبالی دارند، هم پلاتوهای‌شان از ویژگی قصه‌گویی که به آن اشاره شد‌، برخوردار است و هم شوخی‌های‌شان به اندازه است. «فوتبال زندگیست» در کنار برنامه‌های متعدد فوتبالی، رنگی متفاوت دارد و می‌تواند مخاطب را سرگرم کند، بر اطلاعات فوتبالی‌اش بیفزاید و او را در حال و هوای جام‌جهانی 2022 قرار دهد.

سایر اخبارکاربران ویژه - فرهنگیرا از اینجا دنبال کنید.