همیشه سردتان است؟ این راهکارها را بدانید؛ شاید بدنتان دارد یک هشدار مهم میدهد!
گاهی سرد بودن بدن کاملاً طبیعی است و به دمای محیط، ویژگیهای فردی و شرایط روزانه مربوط میشود. اما احساس سرمای مداوم و غیرعادی میتواند در برخی افراد نشانه کمخونی، کمکاری تیروئید، اختلالات عروقی مانند رینود یا برخی مشکلات دیگر باشد.
به گزارش هفت صبح، احساس سرما در هوای سرد کاملاً طبیعی است، اما اگر در محیطی با دمای معمولی هم مدام احساس سرما میکنید، در حالی که دیگران چنین حسی ندارند، بهتر است این موضوع را نادیده نگیرید. عدم تحمل سرما به حساسیت غیرطبیعی نسبت به دمای پایین گفته میشود و گاهی میتواند با برخی مشکلات جسمی ارتباط داشته باشد.
البته سرد بودن دستها و پاها یا احساس سرما در برخی افراد لزوماً نشانه بیماری نیست. عواملی مانند میزان چربی بدن، شرایط محیط، فعالیت بدنی و تفاوتهای فردی میتوانند بر احساس گرما و سرما تأثیر بگذارند. اما اگر این وضعیت جدید، شدید یا مداوم باشد، بررسی علت آن اهمیت بیشتری پیدا میکند.
احساس سرمای دائمی دقیقاً چیست؟
عدم تحمل سرما یعنی فرد نسبت به دمای پایین حساستر از حد معمول باشد و در شرایطی که برای بیشتر افراد قابل تحمل است، احساس سرمای قابلتوجهی داشته باشد.
این وضعیت میتواند در تمام بدن احساس شود یا بیشتر در دستها و پاها دیده شود. گاهی نیز با علائمی مانند لرز، بیحسی، گزگز یا تغییر رنگ انگشتان همراه است.
چه علائمی همراه با احساس سرما مهمتر هستند؟
اگر احساس سرما بهطور مداوم تکرار میشود، توجه به علائم همراه اهمیت دارد. نشانههایی که میتوانند نیاز به بررسی پزشکی داشته باشند عبارتند از:
- سرد بودن مداوم دستها و پاها
- لرزهای مکرر بدون علت مشخص
- بیحسی یا گزگز انگشتان دست و پا
- تغییر رنگ انگشتان در هنگام قرار گرفتن در معرض سرما
- خستگی غیرمعمول
- ضعف
- سرگیجه
- تنگی نفس
- تغییرات غیرمنتظره وزن
- خشکی پوست
- یبوست
- ریزش یا نازک شدن موها
وجود یکی از این علائم بهتنهایی به معنای بیماری خاصی نیست، اما اگر چند علامت همزمان وجود داشته باشد یا وضعیت بهتدریج تشدید شود، بهتر است علت آن بررسی شود.
کمخونی؛ یکی از علتهای احتمالی احساس سرما
کمخونی زمانی ایجاد میشود که خون گلبول قرمز یا هموگلوبین کافی برای تأمین مناسب اکسیژن مورد نیاز بدن نداشته باشد. احساس سردی دستها و پاها میتواند یکی از علائم کمخونی باشد و معمولاً ممکن است همراه با خستگی، ضعف، تنگی نفس، رنگپریدگی، سرگیجه یا سردرد دیده شود.
کمبود آهن یکی از علل شناختهشده کمخونی است، اما هر نوع احساس سرما به معنی کمبود آهن نیست. بنابراین مصرف خودسرانه مکمل آهن بدون مشخص شدن علت توصیه نمیشود.
کمکاری تیروئید؛ وقتی بدن تحمل سرما را از دست میدهد
غده تیروئید نقش مهمی در تنظیم سوختوساز بدن دارد. در کمکاری تیروئید، تولید هورمونهای تیروئیدی کاهش پیدا میکند و برخی فرایندهای بدن کندتر میشوند.
حساسیت بیشتر به سرما یکی از علائم شناختهشده کمکاری تیروئید است. این علامت ممکن است همراه با خستگی، افزایش وزن، یبوست، خشکی پوست، نازک شدن موها، ضعف عضلانی یا تغییرات خلقی دیده شود.
تشخیص کمکاری تیروئید تنها بر اساس احساس سرما امکانپذیر نیست و معمولاً پزشک برای بررسی عملکرد تیروئید آزمایش خون درخواست میکند.
رینود؛ وقتی انگشتان با سرما تغییر رنگ میدهند
اگر دستها یا پاها در مواجهه با سرما ناگهان بسیار سرد و بیحس میشوند و رنگ انگشتان از حالت طبیعی به سفید یا آبی تغییر میکند، یکی از احتمالاتی که باید بررسی شود پدیده رینود است.
در این وضعیت، رگهای خونی کوچک در واکنش به سرما یا استرس بیش از حد منقبض میشوند و جریان خون برای مدتی کاهش پیدا میکند. هنگام بازگشت جریان خون، ممکن است پوست قرمز شود و فرد احساس گزگز یا ضربان داشته باشد.
رینود در بسیاری از افراد خفیف است، اما نوع ثانویه آن میتواند با برخی بیماریهای زمینهای ارتباط داشته باشد و نیاز به بررسی بیشتری دارد.
مشکلات گردش خون هم میتوانند دست و پا را سرد کنند
گاهی سردی دستها و پاها با مشکلات مربوط به جریان خون ارتباط دارد. برای مثال، بیماریهای عروقی میتوانند جریان خون اندامها را کاهش دهند.
اگر سردی اندامها همراه با درد هنگام راه رفتن، بیحسی، تغییر رنگ پوست یا دیر خوب شدن زخمها باشد، بهتر است موضوع توسط پزشک بررسی شود.
وزن پایین و کمبود بافت چربی
بدن برای حفظ گرما به منابع مختلفی نیاز دارد و بافت چربی نیز در عایقبندی حرارتی نقش دارد. به همین دلیل، برخی افرادی که وزن بسیار پایینی دارند ممکن است تحمل کمتری نسبت به سرما داشته باشند.
البته احساس سرما بهتنهایی نمیتواند مشخص کند که وزن فرد مناسب است یا خیر و نباید از آن بهعنوان معیاری برای قضاوت درباره وضعیت بدن استفاده کرد.
دیابت و احساس سردی اندامها
دیابت میتواند در طول زمان روی رگهای خونی و اعصاب اثر بگذارد. به همین دلیل، برخی افراد مبتلا به دیابت ممکن است در اندامها احساس سردی، بیحسی یا گزگز داشته باشند.
اما سرد بودن دست یا پا بهتنهایی به معنی ابتلا به دیابت نیست و برای تشخیص این بیماری باید علائم و آزمایشهای مربوطه بررسی شوند.
کمبود ویتامین B12
ویتامین B12 برای عملکرد طبیعی سلولهای عصبی و تولید گلبولهای قرمز اهمیت دارد. کمبود آن میتواند با خستگی، ضعف و علائم عصبی مانند گزگز یا بیحسی همراه باشد.
افرادی که به دلایل مختلف B12 کافی دریافت نمیکنند یا دچار اختلال جذب هستند ممکن است بیشتر در معرض کمبود این ویتامین قرار داشته باشند. در صورت وجود علائم، تشخیص باید با بررسی پزشکی و آزمایش مناسب انجام شود.
آیا بعضی داروها میتوانند باعث سردی بدن شوند؟
برخی داروها میتوانند روی عروق یا نحوه تنظیم جریان خون اثر بگذارند و در بعضی افراد باعث سردی دستها و پاها شوند. برای نمونه، برخی داروهای قلبی و فشار خون میتوانند چنین عارضهای ایجاد کنند.
اگر احساس سرما پس از شروع مصرف یک داروی جدید ایجاد شده است، نباید دارو را خودسرانه قطع کرد. بهتر است موضوع با پزشک یا داروساز مطرح شود تا مشخص شود آیا دارو میتواند در این وضعیت نقش داشته باشد یا خیر.
استرس هم میتواند احساس سرما را بیشتر کند
بدن هنگام استرس شدید وارد وضعیت آمادهباش میشود و تغییراتی در ضربان قلب، تنفس و جریان خون ایجاد میکند. در برخی افراد، این تغییرات میتواند با احساس سردی دستها و پاها همراه شود.
اگر سردی اندامها بیشتر در زمان اضطراب یا فشار روانی ایجاد میشود و پس از آرام شدن برطرف میشود، ممکن است استرس در بروز آن نقش داشته باشد.
چگونه علت احساس سرمای مداوم تشخیص داده میشود؟
تشخیص علت عدم تحمل سرما به علائم و شرایط هر فرد بستگی دارد. پزشک معمولاً درباره زمان شروع مشکل، شدت علائم، رژیم غذایی، داروهای مصرفی، تغییرات وزن و سایر نشانههای همراه سؤال میکند و معاینه انجام میدهد.
بر اساس شرایط فرد، ممکن است آزمایشهایی مانند شمارش کامل سلولهای خون (CBC) و بررسی عملکرد تیروئید از جمله TSH و هورمونهای تیروئیدی درخواست شود.
بنابراین بهتر است برای تشخیص، صرفاً به یک علامت مانند سردی دست و پا تکیه نکنیم.
برای کاهش احساس سرما چه کارهایی میتوان انجام داد؟
اگر احساس سرما به دلیل شرایط محیطی باشد، پوشیدن لباس مناسب، گرم نگه داشتن دستها و پاها و فعالیت بدنی متناسب میتواند کمککننده باشد.
همچنین رعایت یک الگوی غذایی متعادل، دریافت مایعات کافی و داشتن خواب منظم برای سلامت عمومی اهمیت دارد.
اما اگر احساس سرما به یک بیماری زمینهای مربوط باشد، گرم نگه داشتن بدن تنها علائم را موقتاً کاهش میدهد و درمان علت اصلی اهمیت بیشتری دارد.
در صورت داشتن رینود نیز کاهش تماس با سرما، گرم نگه داشتن دست و پا و شناسایی عوامل تحریککننده میتواند به کنترل حملات کمک کند.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
اگر احساس سرمای شدید یا عدم تحمل سرما برای مدت طولانی ادامه پیدا کرده، جدیداً شروع شده یا بهتدریج شدیدتر شده است، بهتر است برای بررسی علت آن به پزشک مراجعه کنید.
همچنین سردی مداوم دست و پا همراه با تغییر رنگ قابلتوجه، بیحسی، درد، زخمهایی که دیر خوب میشوند یا علائم دیگری مانند خستگی شدید و تنگی نفس، نیازمند توجه بیشتری است.
جمعبندی
گاهی سرد بودن بدن کاملاً طبیعی است و به دمای محیط، ویژگیهای فردی و شرایط روزانه مربوط میشود. اما احساس سرمای مداوم و غیرعادی میتواند در برخی افراد نشانه کمخونی، کمکاری تیروئید، اختلالات عروقی مانند رینود یا برخی مشکلات دیگر باشد.
اگر این مشکل مداوم است یا با علائم دیگری همراه شده، بهتر است به جای خوددرمانی یا مصرف خودسرانه مکملها، علت اصلی توسط پزشک بررسی شود.
