به گزارش هفت صبح اساطیر یونان در طول سالها بازتفسیرهای زیادی را به خود دیدهاند؛ از آثار علمی و پژوهشی مانند ترجمه «امیلی ویلسون» از ادیسه گرفته تا نسخههای مدرنشدهای مثل مجموعه رمانهای نوجوان «ریک ریوردان». برخی از داستانهای اساطیری در تلویزیون حتی مسئول شروع مسیر حرفهای ستارههای تراز اول سینما بودهاند.
علاوه بر برخی از سریالهای فانتزی فراموششده که شایسته طرفداران بیشتری هستند، این ده سریال، اساطیر یونان را برای مخاطبان عام و خاص بازسازی میکنند. برخی ریسکهای بزرگی برای گنجاندن اسطوره در فضای مدرن انجام میدهند، در حالی که برخی دیگر به طرز چشمگیری به داستانهای اصلی وفادار میمانند.
۱. زن شگفتانگیز (Wonder Woman) - ۱۹۷۵
ریشههای «زن شگفتانگیز» در اساطیر یونان، از همان زمان معرفی او به عنوان یک شاهزاده-جنگجوی آمازونی و دختر ملکه اساطیری «هیپولیتا» وجود داشته است. بیش از ۳۰ سال پس از ظهور او در کتابهای کمیک، «لیندا کارتر» نقش دیانا پرینس را در سریال «زن شگفتانگیز» که برای سه فصل از شبکههای ABC و CBS پخش شد، بازتعریف کرد. این سریال به داستان ریشه او میپردازد؛ جایی که «استیو ترور» خلبان جنگ جهانی دوم در جزیره پارادایس سقوط میکند و همراه با زن شگفتانگیز به خانه بازمیگردد.
اگرچه فصل اول سریال عمدتاً داستانی ابرقهرمانی درباره شخصیتی است که به محیطی بیگانه وارد شده و در آمریکای دهه ۱۹۴۰ با جنایت مبارزه میکند، اما فصلهای بعدی دههها بعد اتفاق میافتند و دیانا به ماموریت خود برای مقابله با تهدیدات معاصر در فضای مدرن دهه ۱۹۷۰ ادامه میدهد. اشارات به اساطیر یونان و لور (داستانهای پیشزمینه) آمازونها بعد از قسمت آزمایشی (Pilot) چندان پررنگ نیست و راه را برای تبدیل شدن «زن شگفتانگیز» به یک نماد ابرقهرمانی (بیشتر از یک چهره اساطیری) هموار میکند.
هرچند ممکن است این سریال دقیقترین یا عمیقترین تصویر از اساطیر یونان نباشد، اما به دلیل اینکه یکی از نمادینترین برنامههای دهه ۷۰ است، شایسته جایگاهی در این لیست است. فراتر از آن، بازی لیندا کارتر به تثبیت زن شگفتانگیز به عنوان یک نماد فمینیستی بزرگ، به ویژه در دنیای دیسی (DC) کمک کرد.
۲. زینا: شاهدخت جنگجو (Xena: Warrior Princess)
اگرچه سریال «هرکول: سفرهای افسانهای» میتوانست در این لیست جای بگیرد، اما این سریال فرعی (اسپینآف) یعنی «زینا: شاهدخت جنگجو» بود که به جرأت به ماندگارترین بخش تلویزیون در اواخر دهه ۹۰ تبدیل شد. حضور لوسی لاولس در نقش زینا هرگز قرار نبود منجر به ساخت سریال اختصاصی خودش شود. او ابتدا در یک آرک داستانی سه قسمتی در سریال «هرکول» ظاهر شد، اما محبوبیت فوقالعادهاش سازندگان را متقاعد کرد که او را نکشند و در عوض چراغ سبز ساخت سریال درام خودش را بدهند.
داستان سریال بر شخصیت زینا تمرکز دارد که در شهر یونانی آمفیپولیس بزرگ شده است؛ هرچند سریال او را در حال سفر به دور جهان برای یافتن رستگاری به خاطر گذشته شرورانهاش نشان میدهد. در طول سریال، زینا با شخصیتهای بسیاری از اساطیر یونان روبرو میشود، از جمله «اتولیکوس» دزد (با بازی بروس کمبل)، «سیزیف» پادشاه قرنتی (با بازی چارلز سیبرت) و «آرس» خدای المپنشین (با بازی کوین اسمیت).
این سریال همچنین شخصیتهای اساطیری زیادی از خارج از قلمرو یونان را به تصویر میکشد و اسطورههای فرهنگی را با شخصیتهای کتاب مقدس، موجودات اساطیر اسکاندیناوی و حتی قهرمانان افسانهای آلمانی مانند «بیوولف» یا «برونهیلد» ترکیب میکند. با این حال، این بازی قدرتمند و کاریزماتیک لاولس در نقش اول بود که سریال را به یک پدیده فرهنگی تبدیل کرد.
۳. ادیسه (The Odyssey) - ۱۹۹۷
هرچند اقتباس کریستوفر نولان از «ادیسه» رقیب سرسختی است، اما مینیسریال شبکه NBC شانس این را داشت که در سال ۱۹۹۷ اکران شود. با بازی «آرماند آسانته» در نقش ادیسه، این مینیسریال در طرح داستان و لحن به متن اصلی وفادارتر است. این سریال جزئیاتی از شعر هومر را حفظ کرده که فیلم نولان از آنها صرفنظر کرده است؛ از جمله فریب معروف «هیچکس» توسط ادیسه در مواجهه با سیکلوپ (غول یکچشم) و کیسه بادهای «آئولوس».
با این حال، ستاره واقعی این مینیسریال، جلوههای بصری آن است. در حالی که فیلم نولان در سال ۲۰۲۶ از یک سیکلوپ واقعی (عملی) و طراحی صحنه پیچیده بهره میبرد، «ادیسه» شبکه NBC چندین دهه قبل در تلاش برای خلق یک نمایش جاهطلبانه بود. با این وجود، برخی منتقدان به بازیها و سایر محدودیتهای تکنولوژیکی سریال خرده گرفتند.
شاید «ادیسه» NBC بهترین انتخاب برای طرفداران فیلمهای نولان نباشد، اما بینندگانی که به دنبال اقتباسی وفادارتر از شعر هومر هستند، نکات مثبت زیادی در آن خواهند یافت. این یک اثر حماسی است که نشان میدهد این داستان پس از هزاران سال چقدر ماندگار باقی مانده است.
۴. هرکول جوان (Young Hercules)
اگرچه رایان گاسلینگ تا قبل از فیلمهایی مانند «دفترچه خاطرات» (The Notebook) تبدیل به یک بازیگر نقش اول نشد، اما آخرین کار تلویزیونی بزرگ او در یک سریال فرعی از یک فرنچایز موفق بود؛ پیشدرآمدی بر «هرکول: سفرهای افسانهای». گاسلینگ در نقش اصلی بازی کرد که زیر نظر «کایرون» سانتور (با بازی ناتانیل لیس) آموزش میدید، با برادر ناتنی المپنشین خود «آرس» رقابت میکرد و با شخصیتهای اساطیری مثل «جیسون» و «سیان» روبرو میشد.
«هرکول جوان» فقط یک فصل پخش شد، اگرچه همان یک فصل ۵۰ قسمت داشت. با این حال، این از آن نوع اقتباسهایی است که رویکردی سبکتر و قابلفهمتر دارد، بهویژه برای بینندگانی که با دنیای هرکول و زینا آشنا بودند.
در نگاه به گذشته، تماشای این سریال به خاطر رشد گاسلینگ و تبدیل شدنش به یک ستاره بزرگ سینما در بزرگسالی جالب است. این یک گشتوگذار سرگرمکننده در یونان اساطیری با ارجاعات فراوان به منبع اصلی است، حتی اگر آزادیهای خلاقانه زیادی در داستان هرکول به خرج داده باشد.
۵. انیمیشن هرکول دیزنی (Disney’s Hercules: The Animated Series)
اگر هنوز سریال انیمیشنی دیزنی که از فیلم سال ۱۹۹۷ اقتباس شده را ندیدهاید، از نبود «دنی دویتو» در نقش فیلوستتس (فیل) ناامید نشوید. با این حال، این انیمیشن یک اثر دستکم گرفته شده در میان آثار دیزنی است که در سالهای ۱۹۹۸ و ۱۹۹۹ پخش شد و داستان آن در زمان آموزشهای هرکول با «فیل» جریان دارد.
این سریال شخصیتهای برجسته دیگری از اساطیر یونان را شامل میشود که در فیلم اصلی نبودند: «ایکاروس» نادان، «کاساندرا»ی عبوس، «دایدالوس» پدر ایکاروس و «هلن تروا». این اسطورهشناسی اضافه شده، با انیمیشن سادهتری نسبت به فیلم سینمایی همراه است، اما همچنان از نظر بصری پس از دههها قابل قبول است.
این سریال فرعی شاید از فیلم اصلی بهتر نباشد، اما دنیای هرکول چنان غنی است که تبدیل آن به قاب کوچک تلویزیون فرصتی برای گسترش دنیای فیلم به نظر میرسید.
۶. جنگجویان اساطیری: نگهبانان افسانه (Mythic Warriors: Guardians of the Legend)
در حالی که اکثر سریالهای الهام گرفته از اساطیر یونان به سراغ داستانهای تکراری مثل هرکول، پرسئوس یا آمازونها میروند، این انیمیشن سریالی آنتولوژی (داستانهای مجزا) به سراغ داستانهای گمنامتر میرود. هر قسمت یک اسطوره متفاوت را برای یک بازه ۲۲ دقیقهای و متناسب با مخاطب جوانتر بازسازی میکند.
علاوه بر قسمتهایی درباره ماجراجوییهای قهرمانانی چون هرکول و ادیسه، این سریال اسطورههای «بلروفون»، «مدیا»، «آتالانتا» و «فایتون» را نیز اقتباس کرده است. بدیهی است که برخی از جنبههای تاریک این داستانها برای پخش تعدیل شدهاند. مثلاً درگیری ادیسه با «سیرسه» دیگر منجر به یک رابطه طولانی نمیشود و رابطه پرسفونه با هادس هم دیگر آن عناصر اجباری داستانهای کهن را ندارد.
این انیمیشن که از سال ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۰ پخش شد، شاید بهترین کارتون آموزشی نباشد، اما بینندگان جوان را با طیف وسیعی از اساطیر آشنا کرد و به همین دلیل جایگاهی در این لیست دارد.
۷. خدایان آمریکایی (American Gods)
درام شبکه Starz بر اساس رمانی به همین نام از «نیل گیمن»، در دنیایی مدرن روایت میشود که در آن خدایان قدیم و جدید در حال جنگ هستند. «شدو مون» یک زندانی سابق مجبور میشود به «آقای ونزدی» (تجسم اودین) کمک کند تا نظم دنیای قدیم را حفظ کند. این اثر با سبک بصری قوی، اساطیر جهانی را با هم ترکیب میکند.
در میان شخصیتهای اساطیر یونان و روم که در این سریال ظاهر میشوند، میتوان به «دمتر» (الهه کشاورزی) و «ولکان» (معادل رومی هفائستوس) اشاره کرد. حضور کم خدایان یونانی ممکن است طرفداران این حوزه را تشنه نگه دارد، اما سریال همچنان شایسته حضور در لیست است.
آنچه «خدایان آمریکایی» در تعداد خدایان یونانی کم دارد، با روشی که باورهای باستانی را برای دنیای مدرن بازسازی میکند، جبران کرده است. سریال نشان میدهد که چگونه داستانهای باستانی میتوانند برای دوران مدرن تغییر شکل دهند.
۸. خون زئوس (Blood of Zeus)
اگر شما از آن دسته علاقهمندان به آثار کلاسیک هستید که منتظر سریالی با تمام شکوه بصری، خشونت و تاریکی اساطیر یونان بودهاید، «خون زئوس» نتفلیکس همان چیزی است که به دنبالش میگردید. این انیمیشن محصول ۲۰۲۰، داستان کاملاً اورجینال «هرون» پسر نیمهخدای زئوس را روایت میکند که باید جلوی جنگ بین المپنشینان و ارتش شیاطین را بگیرد.
این سریال از همان استودیوی سازنده انیمیشن «کاسلوانیا» (Castlevania) میآید که تماشای آن را برای طرفداران فانتزیهای تاریک الزامی میکند. آیا این وفادارترین تصویر از اساطیر است؟ خیر، اما «خون زئوس» خشونت، تراژدی و درام بزرگتر از حد واقعی داستانهای باستان را به خوبی به تصویر میکشد.
۹. پرسی جکسون و المپنشینان (Percy Jackson and the Olympians)
کتابهای کمی توانستهاند مانند مجموعه «پرسی جکسون» یک نسل کامل را با اساطیر یونان آشنا کنند. در حالی که فیلم سال ۲۰۱۰ نتوانست حق مطلب را ادا کند، دیزنی پلاس در دهه ۲۰۲۰ این کار را بهتر انجام داد.
با دو فصل پخش شده تا کنون، این سریال داستان «پرسی جکسون»، پسر نیمهخدای پوزئیدون را دنبال میکند که دنیای نوجوانیاش با کشف ریشههای اساطیریاش دگرگون میشود. فصل سوم که بر اساس کتاب «نفرین تایتان» ساخته شده، قرار است در ۲۰ نوامبر ۲۰۲۶ اکران شود. سرعت ساخت و پخش سریال به حفظ هیجان آن کمک کرده است.
۱۰. کائوس (KAOS)
لغو سریال «کائوس» نتفلیکس پس از تنها یک فصل، واقعاً مایه تاسف است؛ چرا که یکی از متمایزترین بازتفسیرهای اساطیر یونان در محیطی مدرن بود. در دنیایی که زئوس (با بازی جف گلدبلوم) با مشتی آهنین حکومت میکند، تایتان «پرومتئوس» در حال طراحی نقشهای برای انتقام است.
علیرغم داستان جدی، سریال بسیار خندهدارتر از حد انتظار است و بازی گلدبلوم در نقش زئوس خیرهکننده است. با اینکه «کائوس» خیلی زود به پایان رسید، اما نگاهی منحصربهفرد به این موضوع داشت که چگونه اساطیر میتوانند بدون از دست دادن شخصیتهای بزرگ و درگیریهای محوریشان، در دنیای امروز بازسازی شوند. فصل اول آن به تنهایی به عنوان یکی از نامتعارفترین آثار این لیست باقی میماند.
