به گزارش هفت صبح، شرایط جدید فروش محصولات سایپا از روز سوم اسفندماه ۱۴۰۴ آغاز می‌شود؛ طرحی که در قالب پیش‌فروش اجرا خواهد شد و موعد تحویل خودروها از آذر ۱۴۰۵ تا خرداد ۱۴۰۶ اعلام شده است.

با این حال، برخلاف دوره‌های گذشته، این بار ارزیابی میزان سود احتمالی خریداران چندان ساده نیست و ابهام‌های جدی درباره صرفه اقتصادی این طرح وجود دارد.

بر اساس اعلام شرکت سایپا، پیش‌فروش محصولات شاهین GL، کوییک GX-L، کوییک S، کوییک R تیپ S و پارس نوا از ساعت ۱۰ صبح روز یک‌شنبه ۳ اسفندماه ۱۴۰۴ آغاز می‌شود و تا زمان تکمیل ظرفیت ادامه خواهد داشت. متقاضیان عادی، طرح جوانی جمعیت و جایگزینی خودروهای فرسوده می‌توانند با مراجعه به سایت فروش اینترنتی سایپا نسبت به ثبت‌نام اقدام کنند.

جدول قیمت محصولات سایپا

اما نکته مهم این دوره از فروش، غیرقطعی بودن قیمت نهایی خودروهاست. در این طرح صرفاً مبلغی به عنوان پیش‌پرداخت دریافت می‌شود و قیمت نهایی در زمان صدور دعوتنامه و بر اساس شرایط روز محاسبه خواهد شد. همین موضوع باعث می‌شود امکان محاسبه سود احتمالی از هم‌اکنون وجود نداشته باشد؛ چرا که نه قیمت قطعی خودرو مشخص است و نه می‌توان پیش‌بینی دقیقی از وضعیت بازار در زمان تحویل داشت.

از سوی دیگر، فاصله زمانی تحویل خودروها که بین ۹ تا ۱۵ ماه آینده اعلام شده، عامل دیگری است که تحلیل اقتصادی این طرح را دشوار می‌کند. در شرایطی که بازار خودرو به شدت تحت تاثیر نرخ ارز، سیاست‌های وارداتی و وضعیت عرضه و تقاضا قرار دارد، مشخص نیست تا زمان تحویل، قیمت این خودروها در بازار آزاد به چه سمتی حرکت کند. ممکن است افزایش یابد، تثبیت شود یا حتی در صورت تغییر سیاست‌های کلان، با کاهش نسبی مواجه شود.

مساله مهم‌تر اما شرایط کلی اقتصاد کشور است. رشد افسارگسیخته قیمت ارز در ماه‌های اخیر و کاهش مستمر ارزش پول ملی باعث شده بسیاری از سرمایه‌گذاران خرد به دنبال تبدیل نقدینگی خود به دارایی‌های قابل حفظ ارزش باشند. در نگاه اول، خودرو نیز مانند طلا و مسکن در سال‌های گذشته رشد قیمتی را تجربه کرده و برخی آن را ابزاری برای حفظ سرمایه می‌دانند. با این حال، باید توجه داشت که در طرح‌های پیش‌فروش، پول خریدار برای مدتی بیش از یک سال در اختیار خودروساز قرار می‌گیرد، بدون آنکه سودی به آن تعلق گیرد.

در واقع، بلوکه شدن سرمایه برای دوره‌ای طولانی، آن هم در شرایط تورمی فعلی، می‌تواند از منظر اقتصادی توجیه‌پذیر نباشد. حتی اگر فرض کنیم خودرو در زمان تحویل افزایش قیمت پیدا کند، لزوماً این رشد به اندازه‌ای نخواهد بود که کاهش ارزش پول طی این مدت را به طور کامل جبران کند. از همین رو برخی کارشناسان معتقدند در شرایط فعلی، ورود به طرح‌های مشارکت در تولید و پیش‌فروش‌های بلندمدت با ریسک قابل توجهی همراه است.

البته تجربه نشان داده که بازار همچنان به طرح‌های فروش خودروسازان واکنش مثبت نشان می‌دهد. مشارکت در تولید سایپا آریا در اوایل همین ماه با استقبال کم‌سابقه‌ای روبه‌رو شد و ظرفیت آن در مدت کوتاهی تکمیل شد. به همین دلیل پیش‌بینی می‌شود طرح جدید پیش‌فروش نیز با توجه به محدودیت عرضه در بازار و عطش تقاضا، با استقبال قابل توجهی مواجه شود؛ حتی اگر از منظر اقتصادی ابهام‌هایی درباره سودآوری آن وجود داشته باشد.