پشت پرده یک شاهکار | رازهایی که در آسمان «شب پر ستاره» پنهان شده اند

شب پر ستاره یک نقاشی رنگ روغن است که توسط نقاش و طراح معروف هلندی، ونسان ون گوگ، در سال ۱۸۸۹ خلق شده‌است. همچنین ابعاد این نقاشی 73 در 92 سانتی متر است. شاید بتوان گفت این نقاشی، معروف ترین نقاشی دنیاست. سبک این نقاشی پست امپرسیونیسم است.

ون گوگ این اثر را در بیمارستانی روانی در سن-رمی-دو-پروانس در جنوب فرانسه که در آن بستری بود و یک سال قبل از خودکشی اش کشید.
این اثر در واقع چیزی است که ونگوگ از سن‌رمی‌دوپروانس، از طریق پنجره‌ی بیمارستان روانی این شهر میدیده است. این تابلو هم‌اکنون در موزه هنر مدرن در نیویورک نگهداری می‌شود.

اطلاعات کلی

زندگی هنری ونگوگ

ونگوگ تنها 37 سال زندگی کرد و از این مدت 37 سال تنها 10 سال آن را نقاشی کرد یعنی تازه در 27 سالگی فهمید که روح او تنها نقاشی ارضا مینماید.

اما او در همین زمان بیش از 900 نقاشی رنگ روغن و 1500 نقاشی آبرنگ از خود برجای گذاشته است، اما به نقاشی هایی همچون شب پر ستاره که مینگریم با خود میگوییم او کم عمر کرد یا دنیا کم از هنر وی بهره برد؟

شاید جالب باشد بدانید ونگوگ در طول عمرش تنها توانست یکی از نقاشی هایش را بفروشد.

بررسی دقیق تابلو شب پر ستاره ونگوگ

اما اگر عناصر مورد استفاده در تابلوی شب پر ستاره را بررسی کنیم میبینیم که همه ی عناصر مورد استفاده در تابلوی شب پر ستاره ابزارهایی برای بیان و انتقال احساسات هستند.

نظر برخی بر این است که پر ستاره نقاشی کردن شب توسط ونگوگ تلاشی بوده برای غلبه‌کردن بر بیماری‌ای که در سیاهی آن گرفتار آمده است. بیماری ای که در آخرین سال های عمرش با آن دست و پنجه نرم میکرده است و در انتها با خودکشی اش پایان یافته است.

راز ناگفته از شب پرستاره – سیاره زهره در نقاشی

ونگوگ به گونه ای شب پرستاره را کشیده است که محال است به آن نگاه کنید و ستاره ها را در حال چرخش نبینید، این را شاید نباید هنر ونگوگ، بلکه ی معجزه ی ونگوگ بدانیم. جالب است بدانید که به گفته محققین ستاره ی روشن تر در سمت راست درخت، سیاره زهره است که ونگوگ آن را نقاشی کرده است.

در تصویر زیر سیاره زهره (ونوس) را با دایره قرمز مشخص کرده ایم:

روشن ترین قسمت این نقاشی، گوشه ی بالا راست و تاریک ترین قسمت نقاشی گوشه ی پایین چپ نقاشی است و ونگوگ این تضاد بین روشنایی و تاریکی را به زیبایی به تصویر کشیده است. از طرفی دیگر او تضادی بین هرج و مرج و ناآرامی بین ستاره ها در آسمان و آرامشی در شهر زیر همان آسمان را به تصویر کشیده که بسیار چشم نواز است.

یک راز خفن درباره شب پرستاره

دانشمندان در سال 2004 با تلسکوپ هابل کتوجه گردابه هایی از گرد و غبار دور ستاره ها شدند که آنها را به یاد نقاشی شب پر ستاره ونگوگ انداخت. پس از بررسی دقیق تر فهمیدند که این مفهوم ریاضی بسیار پیچیده در بسیاری از نقاشی های ونگوگ پنهان است. نام این مفهوم پیچیده جریان آشفته است.

در واقع ونگوگ در سال 1889 چیزی را نقاشی کرده که دانشمندان 115 سال بعد آن را کشف کردند. این راز جذاب برای اولین بار در رسانه های فارسی زبان توسط مجموعه رنگانا منتشر شه است.

شهر داخل نقاشی شب پر ستاره

شهری که در پایین نقاشی شب پرستاره ونگوگ وجود دارد، شهر سن رمی دو پروانس فرانسه است. شاید جالب باشد بدانید که یک کارت پستال قدیمی از این شهر وجود دارد که تصویر آن کارت پستال شباهت زیادی به نقاشی ونگوگ دارد. ما اولین رسانه فارسی زبان هستیم که این تصویر را منتشر میکنیم. تصویر این کارت پستال را در زیر میتوانید ببینید:

تفسیر نقاشی شب پر ستاره

تاریکی، شهر را احاطه کرده است که در دل این تاریکی، ستارگان درخشان، هلال ماه و ابرهای به هم پیچیده وجود دارد؛ گرچه این اثر مقداری عجیب به نظر می‌آید، اما با توجه به رنگ‌های به کار رفته راحت می‌توان با آن ارتباط گرفت. رنگ‌هایی که در این اثر به چشم می‌خورد، نیلی، زرد، سبز یشمی، آبی و سرمه‌ای است که با تمرکز بر روی آن‌ها می‌توانید به دنیای ونگوگ وارد شوید. روشن‌ترین بخش تابلو بالا سمت راست و تاریک‌ترین آن پایین سمت چپ است که ونسان به خوبی تضاد روشنایی و تاریکی را رعایت کرده است.

ستارگان ثابتند، اما آسمان و درخت عظیم چندان حس ثابت بودن را القا نمی‌کنند. درخت در این اثر نمادی از مرگ است که گویی توانسته به آسمان برسد و ستارگان در حال انفجارند. زرد، رنگ مورد علاقه ونسان بود که در این اثر زیبایی خاصی را به آسمان و شهر داده است؛ همچنین درباره رنگ‌های این تابلو رنگ روغن، ونسان در نامه خود به خواهرش اینگونه می‌گوید:

« اکنون تخته رنگم به طرز چشم گیر رنگ به رنگ است: آبی آسمانی ، صورتی ، شنگرفی بنفش ، زرد بسیار روشن ، سبز روشن و قرمز شرابی. »

در نمای پایین شهر کوچک و آرامی وجود دارد که در انتهای آن‌ها تپه‌های ریز و درشت به چشم می‌خورد. کلیسای آسمان خراش، خانه‌های تاریک اما با پنجره‌های روشن در اطراف او، همگی نمایانگر حس ثبات و خداگرایی که در اکثر هنرهای ونگوگ به چشم می‌خورد. در سمت چپ که شاید مبهم‌ترین بخش تابلو باشد، همچنین شهر تابلو شب پرستاره ونسان شباهت زیادی با شهر سن رمی دو پروانس فرانسه (Saint-Rémy-de-Provence) دارد؛ همان شهری که در آن بستری بود!