روزنامه هفت صبح | طعن و کنایههای برخی از اصولگرایان در شبکههای اجتماعی و حتی مصاحبههای رسمی برخی از صاحب منصبان اصولگرا، در واکنش به تحریم محمدجواد ظریف، در یک کلام «بسیار عجیب» بوده است. آنها در یکی دو روز گذشته تلاش کردند تا با نکتهبینیهای لوس و قرار دادن موقعیتهای پارادوکسیکالی مثل «تحریم شدن کسی که به دنبال رفع تحریم بود»؛ به قول معروف از این نمد کلاهی برای خود ببافند در حالی که به نظر میرسد با این دست فرمان، بیش از هر چیز، رشتههای باقی مانده از امنیت ملی را پنبه میکنند.
ماجرا چیست؟ به بیان ساده باید گفت که وزارت خزانهداری آمریکا در روز پنجشنبه به وقت تهران، محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه را تحریم کرد. این تحریم شامل اموالی است که ظریف در آمریکا دارد. گام اول برخی از رسانههای مجازی اصولگرا این بود که تلاش کنند تا اموال متعلق به محمدجواد ظریف را پیدا کنند ( و شاید در این راه زحمت وزارت خزانهداری آمریکا را هم کم کنند).
با این حال آنطور که خبرآمده، هیچ کدام از دو خانهای که اصولگرایان معرفی کردند متعلق به جواد ظریف نیست و در واقع دو ملکی است که برای اقامتگاه نفر دوم نمایندگی ایران در آمریکا خریداری شده است. نکته جالب این است که یکی از این املاک در حال حاضر به خاطر تحریمهای آمریکا علیه یک شرکت که در حقیقت مالک فعلی خانه است مصادره شده و یکی هم اساسا اجارهای بوده است.
رویکرد بعدی این بخش از اصولگرایان اما این بود که تحریم بیسابقه یک وزیر امور خارجه را دستمایه طعن و کنایه قرار دهند و مذاکره کننده ایران برای رفع تحریمها را فردی ناتوان نشان دهند که حتی نمیتواند مانع تحریم خود شود و از آن سو، حتی از این هم بالاتر بروند و تیشه به ریشه مذاکره بزنند.
این در حالی است که مرور اخبار یک ماه اخیر و حتی بیانیه وزارت خزانهداری آمریکا، نشان میدهد که تحریم ظریف ریشه در مصاحبههای او با رسانههای آمریکایی و سفرهای پربرکت او از حیث مقابله با فضاسازی روانی آمریکاییها داشته است. در بیانیه وزارت خزانهداری آمریکا رسما نوشته شده که ظریف، سخنگوی نظام در سراسر جهان و ابزاری برای اجرای ایدههای رهبر انقلاب ایران است.
حال واقعا باید قضاوت کرد که اگر فرد دیگری از هم طیفیهای اصولگرایشان، مورد تحریم آمریکا قرار میگرفت و در یک بیانیه رسمی اینگونه از او یاد میشد؛ از او تقدیر و تشکر میکردند که راه را درست رفته یا اینکه به او کنایه میزدند؟ نکته جالب توجه این است که حتی سپاه پاسداران، یعنی اصلیترین نهاد مجری گفتمان مقاومت در کشور، در بیانیه رسمی خود از «هماوردی و تلاش دکتر ظریف در جنگ رسانهای و تبلیغاتی علیه دشمن» تشکر کرده و تحریم او را محکوم کرده اما این دسته از اصولگرایان تلاش میکنند.
اگرچه خود را از این مسئله منزجر نشان دهند اما در عین حال تلاش کنند که دقیقا در نقطه عکس آمریکاییها از حیث سیاسی و دقیقا هم سخن با آنها از حیث نتیجه کلام، با ادبیاتی به ظاهر طنزآمیز و نکتهبینانه و در واقع لوس و خنک، در این شرایط وزیر امور خارجه را مورد هجمه قرار دهند. به نظر میرسد که هنوز هم منافع ملی جایگاهی در اندیشه برخی از فعالان سیاسی ندارد و آنها، در زدن مخالف داخلی خود، حتی ابایی ندارند که از تحریمهای آمریکا هم استقبال کنند.
*** واکنشهای داخلی
بهدنبال تحریم وزیر امور خارجه کشورمان، محمدجواد ظریف در حساب توئیتری خود نوشت: دلیل اینکه آمریکا مرا تحریم کرده این است که من «سخنگوی اول ایران در سراسر جهان» هستم، این حقیقت واقعا دردناک است؟ این اقدام تاثیر روی من یا خانوادهام ندارد. چون من دارایی یا منافعی خارج از ایران ندارم. از شما تشکر میکنم که مرا بهعنوان چنین تهدید بزرگی برای اهدافتان محسوب میکنید.» او بعدتر در توئیتی نوشت: «ما میدانیم گفتوگو و صلحخواهی تهدیدی برای موجودیت «تیم بی» است؛ و از آنجا که دلیل تحریم من را سخنانم عنوان کردهاند، آیا مردم آمریکا به مجوز اوفک برای خواندن نوشتههای من و یا گوشدادن به مصاحبههایم نیاز دارند!؟»وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران هم عصر روز پنجشنبه بیانیهای در محکومیت اقدام آمریکا در تحریم وزیر امور خارجه کشورمان منتشر کرد.
حسن روحانی در قالب پیامی توئیتری نوشت: «تحریم محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه نشانگر این است که کاخ سفید از تواناییهای دیپلماتیک ظریف ترس دارد. اگر واقعا مایل به مذاکره هستند، چه کسی جز وزیر امور خارجه میتواند با آنها مذاکره کند؟ ظریف مسئول دیپلماسی جمهوری اسلامی است و از طرف کل کشور صحبت و مذاکره میکند.»
*** واکنشهای خارجی
پمپئو، وزیر امور خارجه آمریکا با طرح ادعاهایی به تحریمشدن وزیر امور خارجه ایران از سوی وزارت خزانهداری آمریکا واکنش نشان داد. مایک پمپئو، وزیر امور خارجه آمریکا در پیامی توئیتری با مطرحکردن ادعاهایی به تحریمشدن محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران از سوی وزارت خزانهداری آمریکا واکنش نشان داده و با اشاره به اعمال تحریمهای چندی پیش دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا علیه رهبر معظم انقلاب، ظریف را مدافع مهم رهبری دانست.
وندی شرمن، نماینده ارشد آمریکا در زمان مذاکرات هستهای به تحریم محمدجواد ظریف از سوی وزارت خزانهداری آمریکا واکنش نشان داد. او در صفحه توئیترش نوشت: «تحریمکردن ظریف، نشان میدهد که درخواست دونالد ترامپ برای مذاکره بدون پیششرط، دروغ است. این بهوضوح چیزی بود که پس از تمدید معافیت تحریمهای هستهای به مدت ۹۰روز، برای جلوگیری از شکایت تندروها[دولت آمریکا] انجام شد. تحریمکردن ظریف هیچگاه به دیپلماسی کمکی نمیکند.»
جان بولتون، مشاور امنیت ملی آمریکا، هم روز پنجشنبه در واکنش به تحریم ظریف توسط واشنگتن گفت: «به گمانم رئیسجمهور تصمیم خیلی بزرگی را اتخاذ کرده است. ما یکماه پیش اعلام کردیم که ظریف را تحریم خواهیم کرد و درحال حاضر نیز این کار را کردهایم. این پیامی به جمهوری اسلامی است که ما وزیر امور خارجه، محمدجواد ظریف را سخنگوی نامشروع ایران میدانیم.»
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد نیز با اشاره به اقدام آمریکا مبنی بر تحریمکردن محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه کشورمان گفت: «از همه میخواهم تا در تمامی سطوح از خود نهایت خویشتنداری را نشان دهند.»
سخنگوی فدریکا موگرینی، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، گفته است اتحادیه اروپا از این تصمیم آمریکا متاسف است. او تاکید کرده است: «ما به همکاری با آقای ظریف بهعنوان بالارتبهترین دیپلمات ایران ادامه میدهیم، چراکه از نظر ما حفظ کانالهای دیپلماتیک مهم است.»
وزارت خارجه فرانسه هم به اقدامات تحریمی ایالات متحده علیه محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران اعتراض کرد و آن را در جهت تشدید تنشهای موجود دانست.
وزارت خارجه آلمان با انتقاد از تحریمشدن ظریف، این اقدام آمریکا را «نادرست» خواند. این وزارت همچنین اظهار کرد: «در شرایط کنونی مهم است که کانالهای ارتباطی را حفظ و از تشدید تنشها جلوگیری کنیم.»
