روزنامه هفت صبح| سران جهان قرار است برای رویارویی با تغییرات اقلیمی در کنفرانس بزرگ تغییرات اقلیمی سازمان ملل متحد در دوبی گردهم آیند. این کنفرانس اکنون پس از یک سال دشوار رویدادهای اقلیمی در جهان تشکیل میشود که بر اثر آنها بسیاری از رکوردهای جهانی آبوهوایی جهان شکسته شد.
کاپ ۲۸ چیست و در کجا تشکیل میشود؟
کاپ ۲۸، بیستوهشتمین نشست اقلیمی سالانه سازمان ملل متحد است که دولتها در آن درباره روشهای محدود کردن و آمادگی برای تغییرات اقلیمی آینده بحث و گفتوگو میکنند. این نشست قرار است در دوبی، امارات متحده عربی از ۳۰ نوامبر تا ۱۲ دسامبر ۲۰۲۳ برگزار شود. کاپ مخفف «کنفرانس اعضای شرکتکننده» است. اعضای شرکتکننده در این کنفرانس کشورهایی هستند که کنوانسیون سازمان ملل متحد درباره تغییر اقلیم در سال ۱۹۹۲ را امضا کردهاند.
چرا تشکیل کاپ ۲۸ در دوبی بحثبرانگیز شده است؟
امارات متحده عربی یکی از 10 کشور برتر تولیدکننده نفت در جهان است. این کشور، سلطان احمد الجابر، مدیر شرکت ملی نفت را به سمت سخنگوی کنفرانس کاپ ۲۸ انتخاب کرده است و این شرکت تصمیم دارد تا میزان تولیدات خود را گسترش دهد. سازمان زیستمحیطی ۳۵۰ میگوید:
«درست مانند این است که مدیر شرکت تولید سیگار را برای نظارت بر کنفرانس درمان سرطان منصوب کنید». احمد الجابر استدلال میکند که در موقعیت منحصر بهفردی برای اعمال فشار بر صنعت نفت و گاز قرار دارد و بهعنوان مدیر شرکت انرژیهای تجدیدپذیر «جایگاه» او در حال نظارت بر گسترش فناوری انرژیهای پاک مانند باد و انرژی خورشیدی هم هست.
چرا کاپ ۲۸ مهم است؟
امید این است که کاپ ۲۸ بتواند هدف طولانیمدت محدود کردن افزایش دمای کره زمین تا حد 1/5درجه سانتیگراد را تحقق بخشد. این توافق در سال ۲۰۱۵ با شرکت حدود ۲۰۰ کشور در پاریس حاصل شد. بنا بر گزارش «مجمع بینالمللی تغییرات اقلیم سازمان ملل متحد»، رسیدن به هدف1/5 درجه افزایش دما برای جلوگیری از اثرات ویرانگر تغییرات اقلیمی ضروری است. هرچند جهان با وجود همه تلاشها برای مهار گازهای گلخانهای در مسیر رسیدن به میزان افزایش دمای حدود 2/5درجه سانتیگراد تا سال ۲۱۰۰ است. سازمان ملل اعلام کرده است که حفظ حد 1/5درجه سانتیگراد افزایش دما به سرعت در حال ناممکن شدن است.
در کاپ ۲۸ درباره چه گفتوگو میکنند؟
هدف کنفرانس، پیشبرد مقاصد پیمان ۲۰۱۵ پاریس است اما کاپ ۲۸ بهطور ویژه به اهداف زیر میپردازد: اقدام سریع برای استفاده از انرژیهای پاک برای کاهش اثرات گلخانهای گازهای آلاینده پیش از سال ۲۰۳۰، انتقال منابع مالی برای حمایت از اقدامات زیستمحیطی از کشورهای غنی به کشورهای فقیر و یافتن روشهای جدید برای کشورهای درحال توسعه و در نهایت تمرکز بر انسان و طبیعت.
چه کشورهایی در کاپ ۲۸ شرکت میکنند؟
بیش از ۲۰۰ کشور به این کنفرانس دعوت شدهاند. هرچند رهبران بسیاری از کشورها مانند آمریکا، چین و هند هنوز حضور قطعی خود را اعلام نکردهاند. ریشی سوناک، نخستوزیر بریتانیا اعلام کرده است که در کنفرانس شرکت خواهد کرد. مؤسسات زیستمحیطی و گروههای اجتماعی و پژوهشی و کسبوکارها و انجمنهای دینی هم در این کنفرانس شرکت میکنند. صدها هیات نمایندگی مرتبط با سوختهای فسیلی نیز در نشست کاپ ۲۷ سال گذشته حضور دارند.
نکات مورد نظر کاپ ۲۸ چه خواهد بود؟
احتمال دارد که درباره آینده استفاده بیوقفه از سوختهای فسیلی مانند زغالسنگ و نفت و گاز که بدون استفاده از فناوریهای کاهش گازهای گلخانهای مصرف میشوند، اختلافنظرهایی به وجود بیاید. الجابر خواهان کاهش تدریجی استفاده از سوختهای فسیلی و نه قطع مصرف آنهاست، هرچند انتظار میرود اتحادیه اروپا بر «قطع کامل» استفاده از سوختهای فسیلی اصرار داشته باشد.
فعالان زیستمحیطی اشاره میکنند که محدود کردن توافقات به قطع تدریجی سوختهای فسیلی اجازه ادامه تولید برخی از این سوختها را خواهد داد. پول هم یکی از مسائل مورد بررسی کنفرانس است. سال گذشته در کاپ ۲۷ توافق کردند که کشورهای ثروتمند به کشورهای فقیری که دستخوش اثرات تغییرات اقلیمی هستند خسارت و ضرر و زیان بپردازند.
اما چگونگی کارکرد این توافق هنوز روشن نیست. برای مثال آمریکا پرداخت خسارت برای آلایندگیهای تاریخی خود را رد کرده است. در سال ۲۰۰۹ کشورهای توسعهیافته متعهد شدند که ۱۰۰ میلیارد دلار در سال تا سال ۲۰۲۰ به کشورهای در حال توسعه بپردازند تا به آنها در کاهش گازهای آلاینده و آمادگی در برابر تغییرات اقلیمی کمک شود.
آیا کاپ ۲۸ میتواند تغییری ایجاد کند؟
منتقدان کنفرانسهای بینالمللی اقلیمی از جمله گرتا تونبرگ، فعال محیطزیست این کنفرانسها را متهم به «سبزشویی» کرده است که در آن دولتها و کسبوکارها اعتبار زیستمحیطی خود را بالا میبرند بیآنکه بهراستی تغییرات لازم را ایجاد کنند. بههر حال گردهمایی رهبران جهان فرصتی برای توافقات جهانی است که اثری فراتر از اقدامات ملی دارد. برای مثال به نظر سازمان ملل متحد حد 1/5درجه سانتیگراد گرمتر شدن زمین که در کاپ ۲۱ پاریس تصویب شد تبدیل به اقدام اقلیمی کمابیش جهانی شده است. (بیبیسی)
