روزنامه هفت صبح، احمدرضا نجفی| «درآمد دلاری داشته باشید!» احتمالا این عبارت، پرتکرارترین جمله در یکی دو هفته اخیر باشد. دلاری که افسارش پاره شده و با عبور از مرز 50هزار تومان پیشبینیها برای آخر سال 1401 را یک ماه زودتر عملی کرده است. حالا خیلیها میگویند تنها راه جان بهدر بردن از شرایط فعلی، داشتن درآمد دلاری است.
اما چنین درآمدی چطور میتواند برای یک سرمایهگذار بورس که حقوقش را به ریال میگیرد، عملی باشد؟ پاسخ سوال احتمالا خرید سهام شرکتهایی است که درآمد دلاری دارند. با این کار شما هم در درآمد دلاری آنها سهیم خواهید شد. نمادهایی هستند که در سالهای اخیر ثابت کردهاند میتوانند پیروی خوبی از قیمت دلار داشته باشند و در بلندمدت جایگزین اسکناسهای سبز و آبی بنجامین فرانکلین شوند.
دور، دور سهام دلاری است. روزهای آخر هفته گذشته اغلب آنها صف خرید داشتند و بعید نیست پربازدهترین نمادها برای یک دوره حداقل سه ماهه باشند. حتما لازم نیست یک شرکت محصول صادراتی داشته باشد تا از افزایش قیمت دلار نفع ببرد. همینکه محصولات شرکت در بورس کالا عرضه شوند، نشان از دلاری بودن سهام آن است. فلزات اساسی، محصولات شیمیایی و استخراج کانههای فلزی اصلیترین گروهها با نمادهای دلاری در بازار بهحساب میآیند.
برخی گروه پالایشگاهها را هم جزو سهام دلاری معرفی میکنند اما برخی دیگر معتقدند از آنجا که عمده بنزین تولید شده در کشور با نرخ رسمی در داخل مصرف میشود، نمیتوان پالایشگاهها را سهام دلاری دانست. هرچند من بهعنوان نویسنده این مطلب، به شخصه با این عبارت موافق نیستم و پالایشگاهها را بهعنوان بهترین سهام دلاری میشناسم. با این حال چرا محصولات شیمیایی و کامودیتیها یا همان فلزات و مواد اولیه سهام دلاری محسوب میشوند؟
پاسخ در مکانیزم معاملات در بورس کالاست. در این بازار قیمت مواد اولیه با توجه به قیمتهای جهانی متغیر خواهد بود. قیمتهای جهانی با در نظر گرفتن نرخ روز دلار به پول خودمان تبدیل میشوند و همین مورد باعث میشود قیمتها در این بازار تناسب زیادی با دلار داشته باشد. هرچند این قیمتها تبعیت کاملی از دلار ندارند و با افزایش قیمت فلزات در بازارهای جهانی هم صعودی میشوند.
درست چیزی شبیه طلای 18عیار در بازار ایران که هم از دلار و هم از قیمت اونس جهانی تاثیر میگیرد. در طرف مقابل گروههایی مثل خودرو، بانک، حمل و نقل، محصولات غذایی، انبوهسازی و دارویی عموما گروههایی هستند که از افزایش قیمت دلار تاثیری نمیگیرند و بعضا در روزهای افزایش قیمت دلار رفتاری خنثی یا حتی بعضا کاهشی دارند.
فولاد؛ فولاد مبارکه اصفهان
نماد فولاد با ارزش حدود 394هزار میلیارد تومان، دومین شرکت بزرگ بورس است و همین مورد آن را به یکی از نمادهای شاخصساز گروه فلزات اساسی تبدیل کرده. همانطور که از اسمش پیداست، بزرگترین مجتمع تولید فولاد در کشور لقب گرفته و ماده اولیه صنعت را تولید میکند. این شرکت علاوه بر تامین نیاز داخلی، صادرات هم دارد و همین مورد باعث میشود افزایش قیمت دلار روی عملکرد آن تاثیر بگذارد. فروش داخلی محصولات این شرکت از طریق بورس کالا انجام میشود که قیمتها در آن رابطه مستقیمی با قیمت جهانی کامودیتیها در بازارهای بینالمللی دارد و این مورد تاثیر دلار در سودآوری فولاد را بیشتر کرده است.
فملی؛ شرکت ملی مس ایران
فملی دیگر نماد گروه فلزات اساسی است که کوچکترین تغییرات آن میتواند چند هزار واحد روی شاخص کل تاثیر بگذارد. ارزش کل این شرکت در بورس به حدود 361هزار میلیارد تومان میرسد. این شرکت در زمینه اکتشاف، استخراج و بهرهبرداری از معادن مس فعالیت میکند و مالک سه معدن مس سرچشمه، میدوک و سونگون است. اغلب محصولات این شرکت در بورس کالا به کارخانههای ایرانی فروخته میشود اما افزایش قیمت جهانی مس در قیمت محصولات فملی تاثیرگذار است. با این حساب هم افزایش قیمت دلار و هم رشد کامودیتیها در بازار جهانی بهنفع فملی تمام خواهد شد.
ذوب؛ ذوبآهن اصفهان
ذوب، ریختهگری و نورد فلزات آهنی و فولادهای آلیاژی، فعالیت اصلی شرکت سهامی ذوبآهن اصفهان است که یکی از بزرگترین شرکتها در گروه فلزات اساسی بهحساب میآید. این شرکت در دسته کامودیتیها جای میگیرد و با افزایش قیمت مواد اولیه در بازارهای جهانی و همچنین افزایش نرخ ارز در بازار نیما، شاهد افزایش فروش و سود این شرکت هستیم. شرکتی که حقوق کارکنانش را به ریال میدهد و درآمدش از دلار است، طبیعتا میتواند یکی از سودآورترین شرکتها در دوران گرانی دلار باشد.
کگل؛ شرکت معدنی و صنعتی گلگهر
بزرگترین معدن سنگآهن شناخته شده در خاورمیانه، متعلق به شرکت معدنی و صنعتی گلگهر است که با سهام آن نماد کگل در بورس خرید و فروش میشود. ارزش کل سهام این شرکت معدنی به حدود 118هزار میلیارد تومان میرسد و از این نظر در رتبه پنجم نمادهای شاخصساز قرار گرفته است.
نماد کگل در گروه استخراج کانههای فلزی قرار دارد. عمده فروش آن کنسانتره سنگآهن و گندله است و افزایش قیمت جهانی کامودیتیها میتواند روی عملکرد آن تاثیرگذار باشد. تقریبا نصف فروش گندله شرکت گلگهر صادراتی است و این موضوع باعث میشود افزایش قیمت دلار تاثیر زیادی روی عملکرد کگل بگذارد.
فارس؛ صنایع پتروشیمی خلیجفارس
هلدینگ خلیجفارس، مادر خیلی از شرکتهای پتروشیمی و شیمیایی است که نامشان را در بازار سرمایه میشنویم. این هلدینگ بزرگترین شرکت حاضر در بورس بهحساب میآید و ارزش آن تقریبا 460هزار میلیارد تومان است. ازجمله زیرمجموعههای این هلدینگ میتوان به پتروشیمی بندر امام، فجر، مبین، کارون و نوری اشاره کرد.
بخشی از محصولات شرکتهای زیرمجموعه فارس، صادراتی هستند و همین مورد باعث میشود افزایش قیمت ارز و تحریمها روی ارزش سهام آن تاثیر بگذارد. فارس میتواند نماینده خیلی از نمادهای گروه محصولات شیمیایی باشد که هر کدامشان به تنهایی یک سهام دلاری بهحساب میآیند.
پترول؛ پتروشیمی سرمایهگذاری ایرانیان
پترول یک شرکت سرمایهگذاری بهحساب میآید اما بهخاطر موضوع فعالیت آن، در گروه محصولات شیمیایی بورس قرار گرفته. چراکه این شرکت صرفا در حوزه پتروشیمی و محصولات شیمیایی سرمایهگذاری میکند. پترول یکی از زیرمجموعههای هلدینگ خلیجفارس است که بزرگترین شرکت بورسی بهحساب میآید.
ازجمله شرکتهایی که پترول در آنها سرمایهگذاری کرده میتوان به اوره لردگان، پتروشیمی ممسنی، کازرون، کرمانشاه، جم، ارومیه و شیراز اشاره کرد که همگی در حوزه محصولات شیمیایی فعالیت میکنند و محصولات این شرکتها رابطه زیادی با قیمتگذاری در بازارهای جهانی دارد.
شپنا؛ پالایش نفت اصفهان
شپنا، نماد پالایشگاه نفت اصفهان است که بعد از پالایش نفت آبادان بزرگترین پالایشگاه ایران بهشمار میرود. این شرکت ماده اولیه یعنی نفت خام را به فرآوردههای نفتی مثل بنزین، نفت سفید، نفت گاز و نفت کوره تبدیل میکند. ارزش کل شرکت پالایش نفت اصفهان در بورس حدود 148هزار میلیارد تومان است و از زیرمجموعههای شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی و در نهایت وزارت نفت بهحساب میآید.
