روزنامه هفت صبح، گروه بازار| بازار سکه روزهای عجیبی را پشتسر میگذارد، هفته گذشته در یک مقطع قیمت سکه قدیم از سکه امامی پیشی گرفت و رکورد حباب سکههای کوچک، سروشکل ترسناکی بهخود گرفته است. حجم حباب سکه ربع را در حال حاضر حدود پنج میلیون تومان ارزیابی میکنند و سکه نیم بهار آزادی نزدیک چهار میلیون حباب قیمت دارد. خود سکه تمام بهار آزادی در آستانه 19 میلیون ایستاده و نیم سکه و ربع بهار آزادی را بهترتیب 12 میلیون و 200 و 9 میلیون و 200 هزار تومان میفروشند. بازدهی یکساله خریداران سکه تمام بهار آزادی طرح جدید در پایان هفته قبل، به ۳۹درصد رسید.
اگر همان پارسال نیم سکه یا ربع سکه خریده بودید، الان دستکم 72درصد و 130درصد سود را تجربه کرده بودید. با اینکه افزایش قیمت سکه موضوع جدیدی نیست، اما این اعداد و مبالغ در بازه زمانی یکماهه و هفت روزه، باعث مطرح شدن ابهامات و سوالات زیادی در ذهن کسانی میشود که روی سرمایهگذاری دربازار سکه حساب ویژهای باز کردهاند. به همین دلیل از نادر بذرافشان، رئیس اتحادیه طلا و جواهر تهران و ابراهيم محمدولي، رئيس سازندگان و فروشندگان طلا و جواهر شش سوال پرسیدهایم. جوابهایی که آنها دادهاند به درک بهتر فضای بازار طلا و سکه کمک میکند.
سوال یک: پیش افتادن قیمت سکه قدیم از جدید، در روز پایانی هفته گذشته چه دلیلی داشت؟
بذرافشان: به نظر من حباب سکه طرح جدید نقش زیادی در نزدیک شدن قیمت این دوسکه به هم دیگر داشته است. وقتی مردم میبینند حباب سکه ۸۶ یا همان سکه امامی از سکه بهار آزادی بیشتر است، به سمت سکهای میروند که حباب کمتری دارد. قیمت سکه امامی در هفته گذشته افزایش زیادی داشته و حباب آن هم زیادتر از هفته قبل شده، به نظر من همین تفاوت قیمت خریدار را میترساند و سکهای را انتخاب میکند که حباب کمتری داشته باشد.
محمدولی: از نظر کلی اگر بخواهیم حساب و کتاب کنیم و سکه تمام را در کنار سکه جدید بگذاریم این دو سکه از نظر عیار و اندازه طلا هیچ فرقی با هم ندارند. ولی مردم بیشتر به دلیل اینکه روی سکههای جدید تاریخ ضرب سال ۸۶ خورده، فکر میکنند این سکه تاریخ ندارد و منسوخ شده و ممکن است زمان فروش آن دیگر اعتبارش را از دست بدهد و ضرر کنند. اما در واقع این دو سکه فرقی با هم ندارند. من فکر میکنم بیشترین دلیلی که قبلا سکه طرح جدید یا همان سکه امامی بیشتر تقاضا داشته به همین دلیل است.
اما حالا با افزایش قیمت سکه و تقاضایی که برای خرید وجود دارد، مردم به سکه طرح قدیم هم رغبت نشان دادهاند و همین باعث شده که در ساعاتی از روز پنجشنبه قیمت این سکه از طرح جدید بیشتر شود و حالا خیلی به هم نزدیک باشند. در حال حاضر این افزایش قیمت مردم را وسوسه کرده که سکه بخرند و دیگر برایشان فرق نمیکند که حتما این سکه طرح جدید باشد یا طرح قدیم، فقط میخواهند در این بازار پرنوسان سکه بخرند.
سوال دو: درباره حجم حباب در سکههای کوچک چه نظری دارید؟
بذرافشان: حباب ربع سکه در بازار بیشتر بوده که آنهم مهمترین دلیلش تقاضای زیادی است که برای این سکه وجود دارد. همانطور که قیمت ربع سکه و نیم سکه بالا رفته حباب این دو سکه بیشتر شده است. ولی من فکر میکنم در ادامه سیاستهای بانک مرکزی و عرضه اوراق سکه در بورس درهفته آینده حجم حباب قیمت انواع سکه کمتر میشود.
محمدولی: به نظر من مهمترین دلیل این حباب و افزایش تقاضا این است که قدرت خرید مردم برای سکههای کوچک مثل ربع و نیم بیشتر از سکه تمام است. همین فاصله قیمت زیادی که بین یک سکه ربع و تمام وجود دارد باعث میشود مردمی که با سرمایه کم وارد این بازار میشوند بیشتر سکههای کوچک بخرند، چون پولشان به سکههای تمام و گرانتر که نزدیک ۲۰ میلیون تومان قیمت دارد نمیرسد. بررسی بازار نشان میدهد تعداد کسانی که برای سکه ربع پول دارند بیشتر از کسانی است که سکه تمام میخرند. همین افزایش تقاضا باعث میشود این روزها حبابهای عجیبی برای ربع و نیمسکه ثبت شود. دلیل دوم به نظر من این است که عرضه نمیتواند تقاضای این وزنهای پایین را تامین کند، این موضوع هم قیمت سکههای کوچک را افزایش میدهد و هم حجم حباب قیمت آنها را بالا میبرد.
سوال سه: ترجیح میدهید در این بازار سکه بخرید یا اوراق ارزی؟
بذرافشان: به نظر من عرضه اوراق ارزی نقش مهم و بازدارندهای در افزایش قیمت سکه دارد. اگر فاصله قیمت در اوراق ارزی با بازار داخلی بیشتر باشد و قیمت ارز هم در بازار کنترل شود، عرضه اوراق ارزی مثبت است و قطعا جواب میدهد. اما فعلا شاهد جو روانی هستیم که باعث شده افزایش قیمتهای کمسابقهای را تجربه کنیم. چون تقاضا آنقدر زیاد نیست، در روزهای ابتدای هفته گذشته، بازار تقریبا روال عادی را پشت سر گذاشت اما در دو، سه روز آخر هفته تقاضا بیشتر شد. به نظر من مردم باید به این نکات توجه کنند چون در بازاری که تقاضا زیاد نباشد و ثبات نداشته باشد، سرمایهگذاری ریسک است.
محمد ولی: ما یعنی کاسبهای طلا و سکه که در صنعت طلا هستیم، همیشه دوست داریم مردم طلا و سکه بخرند. ولی از یکطرف هم برای ما بهتر است که قیمت طلا و سکه ثابت باشد تا ما و مصرفکننده راحت تصمیم بگیریم و راحت سکه بفروشیم و مشتری هم با خیال راحت طلا بخرد.
سوال چهار: بهعنوان کسی که حتما تحولات بازار سکه و طلا را دنبال میکند، به نظر شما آیا عرضه اوراق ارزی مثبت بوده؟
بذرافشان: عرضه اوراق ارزی قطعا مثبت بوده، البته اگر مدیریت شود و فاصله قیمت اوراق ارزی بیشتر باشد اتفاق بهتری هم میافتد.
محمدولی: به نظر من در حال حاضر نمیتوان نظر قطعی داد که عرضه اوراق ارزی جواب داده با نه. باید چند وقتی بگذرد، اگر همان تعهدات اولیه از طرف مدیران بانک مرکزی عملیاتی شود، فکر میکنم مثبت باشد.
سوال پنج: به نظر شما ته این داستان کجاست؟
بذرافشان: نمیتوان پیشبینی کرد. چون قیمت سکه و طلا به چند عامل مهم ارتباط دارد. قیمت طلا در بازارهای جهانی نقش زیادی در قیمت طلا و سکه در بازارهای داخلی دارد. هروقت قیمتها در بازار جهانی بالا برود در ایران هم شاهد نوسانات قیمت هستیم. در یک ماه گذشته قیمت طلا حدود 45 دلار بالا رفته است. نوسانات ارز در بازارهای داخلی هم نقش زیادی در افزایش قیمتها دارد، در این چند هفته هم که مدام شاهد افزایش قیمت ارز بودهایم. بخش دیگری هم که به نظر من تاثیر زیادی داشته، افزایش تقاضا به دلیل جو روانی بازار است. وقتی تقاضا بیشتر میشود قیمتها هم بالا میرود و مردم برای خرید هجوم میآورند. به نظر من اگر قیمت ارز کنترل شود و عرضه اوراق سکه در بورس با فاصله قیمت مناسب ادامه داشته باشد، میتوانیم به روزهای بینوسان نزدیک شویم.
محمدولی: قیمت طلا و سکه با انس جهانی و بازار ارز داخلی ارتباط مستقیم دارد. هر وقت این دو بازار دچار نوسان شوند قیمت طلا نیز در همین مسیر حرکت میکند. رفتار بین کشورها و ارتباطات کل کره خاکی و بحثهای سیاسی هم روی قیمت ارز و هم روی قیمت انس جهانی تاثیر میگذارد. به نظر من درحال حاضر پیشبینی اینکه ته این افزایش قیمتها به کجا میرسد کار سختی است. ولی اگر بخواهم از روی تجربه حرف بزنم به نظر من فعلا قیمتها در همین حول و حوش میماند.
سوال شش: اگر قرار باشد بهعنوان سرمایهگذار از چیزی در این بازار بترسید، آن چیست؟
بذرافشان: هیچکس نمیتواند آینده را پیشبینی کند، اما افزایش قیمت سکه و طلا در هفته گذشته اصلا کم نبوده است. به نظر من این اعداد و افزایش قیمت سکه نشان میدهد که همهچیز تحت تاثیر اخبار سیاسی و بالا رفتن قیمت ارز اتفاق افتاده. پس ثباتی وجود ندارد. سرمایهگذاری در بازار بدون ثبات بدون ضرر و زیان نیست. وقتی قیمت سکه در یک ماه چند میلیون بیشتر میشود یعنی یک جای کار درست نیست.
محمدولی: من بهعنوان یک کاسب از نداشتن آرامش میترسم. چون یک کاسب دوست دارد جنسش را در آرامش و بدون نوسان قیمت بفروشد. من خودم وقتی چراغ مغازهام را روشن میکنم دلم میخواهد قیمتها ثبات داشته باشد و مردم برای خرید به مغازه بیایند و قدرت خرید داشته باشند. ولی وقتی هر لحظه قیمتها بالا میرود، کاسب از اینکه جنسش را بفروشد میترسد، چون به این موضوع فکر میکند که با این پولی که از خریدار گرفته باز میتواند همان جنس را با همان قیمت بخرد یا اینکه باید قیمت بالاتری برای خریدش بپردازد. همین موضوع باعث میشود خیلی از کاسبها تمایلی به خرید و فروش در بازار پرنوسان نداشته باشند.
به همین دلیل آرامش هم برای ما و هم برای خریداران خیلی مهم است. البته بعضیها فکر میکنند ما کاسبها از این بازار پرنوسان راضی هستیم و اینکه قیمتها لحظهای بالا میرود بهنفع ماست، ولی مطلقا این طرز فکر درست نیست، چون وقتی بازار آرامش دارد بهجای دو مشتری چهار نفر میآیند و جنس میخرند. داد وستد برای کاسبها خوب است. مثلا اگر طلا گرمی پنج میلیون شود به درد من نمیخورد شاید در ظاهر فکر میکنید سود کاسب بیشتر میشود ولی ما هم باید طلا را با قیمت بالاتر بخریم.
دلیل دیگرش هم این است وقتی جنسی گران شود دیگر مشتری وارد مغازه نمیشود که سودی به من کاسب برسد. به نظر من یک بازار با ثبات مثل یک معامله دو سر سود است، هم مشتری بدون ترس از نوسان قیمت خرید میکند و هم فروشنده بدون ترس از دست دادن سرمایه جنسش را میفروشد و دوباره جای خالی آن را با همان قیمت پر میکند.
