روزنامه هفت صبح| بعد از 9 سال، قرار است که وزارت نفت یک آزمون استخدامی برگزار کند. این خبر مهمی بهخصوص برای کسانی است که در رشتههای گروه مهندسی درس خواندند و البته میخواهند حقوق بالایی داشته باشند. چون وزارت نفت مشهور است به اینکه سطح حقوقی بالاتری نسبت به سایر مشاغل دولتی دارد. این در حالی است که ظاهرا قرار است سطح حقوقها در این وزارتخانه افزایش هم پیدا کند. ماجرا چیست؟
تا پایان آذرماه ۱۴۰۱ با هماهنگی سازمان سنجش و آموزش کشور، قرار است روند آزمون استخدامی وزارت نفت برای جذب ۳ هزار و ۳۰۰ نفر آغاز شود. البته وزارتخانه میخواسته که 5 هزار و 85 نفر را جذب کند ولی سازمان اداری و استخدامی فقط برای همان 3 هزار و 300 نفر مجوز داده است. دقت کنید که زمان برگزاری آزمون هنوز مشخص نیست و اگر میخواهید در آن شرکت کنید باید گوش به زنگ خبر باشید.
چرا این موضوع مهم است؟
نخست اینکه از سال 1392 تاکنون آزمون استخدامی در وزارت نفت برگزار نشده و دوم اینکه در سالهای اخیر که تمایل به کوچکسازی دولت وجود داشته، تعداد نیروهای رسمی روز بهروز کم شده و بهجای آن نیروهای قراردادی و پیمانکاری رشد پیدا کردند. این افراد دو تفاوت عمده با نیروهای رسمی داشتند. نخست اینکه نیروهای رسمی بیشتر کادر اداری و تهراننشین بودند و نیروهای قراردادی و پیمانکاری بیشتر نیروهای عملیاتی که در مناطق عموما گرمسیر جنوب کشور فعالیت میکنند و دوم اینکه نیروهای رسمی حقوق بیشتری نسبت به نیروهای قراردادی و پیمانکاری میگیرند.
از این رو در این سالها و بهطور مشخص از سال 1384 که سیاستهای خصوصیسازی در کشور اجرایی شد؛ اگر هم کسی جذب شرکت نفت میشد در قالب غیررسمی بود. بنابراین این فرصتی کمنظیر برای جذب رسمی در وزارت نفت است. البته از منظر وزارت نفت این آزمون اهمیت دیگری هم دارد و آن هم این است که ۱۷ هزار نیروی این وزارتخانه تا سال ۱۴۰۸ بازنشست خواهند شد و این وزارت میخواهد نیروی انسانی خود را بازسازی کند.
تکلیف بقیه نیروها چه خواهد شد؟
وزارت نفت در حال حاضر با چهار دسته نیرو سر و کار دارد. نیروهای رسمی، نیروهای قرارداد موقت، نیروهای قرارداد مدت معین و نیروهایی که با پیمانکارهای این وزارتخانه کار میکنند. ظاهرا کارهایی هم برای قراردادیهای مدت موقت و مدت معین صورت گرفته است. معاون وزیر نفت روز پنجشنبه گفته: 5 هزار و 600 نفر از نیروهای قراردادی مدت موقت و معین به رسمی تبدیل وضعیت شدند.
این کار ظاهرا بر اساس قانون برنامه توسعه صورت گرفته است. طبق قانون بودجه سال قبل هم باید ۲۷ هزار و ۸۲۷ نفر در وزارت نفت رسمی میشدند اما معاون وزیر گفته این کار بسیار سختی بوده و ظاهرا بهطور کامل انجام نشده است. البته در وزارت نفت، مشخصا نسبت به نیروهای پیمانکاری یک حساسیت هم به وجود آمده است و معاون وزیر گفته: «باید سونامی ورود نیروی انسانی غیررسمی (پیمانکاری) را در صنعت نفت مهار کنیم، اگر این کار را انجام ندهیم با مشکلات فراوانی روبهرو خواهیم شد.» به گفته او در حال حاضر 120 هزار نیروی پیمانکاری با این وزارتخانه کار میکنند.
این نیروها در واقع کارگر شرکتی هستند که با شرکت نفت قرارداد دارد و از اینرو اگرچه در تاسیسات نفتی مشغول هستند ولی نیروی رسمی وزارتخانه نیستند و حقوق نفتی هم ندارند و برای همین معمولا از وضعیت خود نارضایتی دارند. خبرهایی هم که هرازگاهی در مورد دست از کار کشیدن نیروهای نفتی میشنوید عمدتا مربوط به این نیروهاست. در حال حاضر تدبیر شرکت نفت برای اینکه تعداد نیروهای پیمانکاری زیاد نشود این بوده که «مجوز جذب از همه مدیران گرفته شد و تنها وزیر نفت میتواند مجوز جذب نیروهای پیمانکاری را بدهد.»
راههای دیگر استخدام
البته شرکت نفت ظاهرا دارد از راههای دیگری هم اقدام به جذب نیروی رسمی میکند ولی این نیروها باید قبلا سابقه کار در این وزارتخانه را میداشتند. ببینید:
1. فارغالتحصیلان دانشگاه صنعت نفت: فرآیند مصاحبه تخصصی، فنی و روانشناختی هزار و ۵۷۲ نفر از این فارغالتحصیلان انجام شده و استخدام پذیرفتهشدگان این مرحله در حال انجام است.
2. پذیرفتهشدگان فارغالتحصیل برتر دانشگاهی: جذب ۴۵۰ نفر و تبدیل قرارداد آنها به مدتمعین انجام شده است.
3. جذب یکی از فرزندان کارکنان ایثارگر ۲۵درصد به بالا كه در سال ۹۲ ملغی شده بود با دستور وزیر نفت جدید احیا شده است و بر این اساس یک نفر از فرزندان ایثارگر به شکل غیررسمی و در چند مرحله جذب میشوند.
علاوه بر موارد گفته شده در مورد پذیرفتهشدگان مرکز توسعه مدیریت صنعت نفت و نفرات دارای مجوز که ۱۹۱ مجوز استخدامی وزیران پیشین، افرادی که در فرآیند مصاحبه فنی، تخصصی و روانشناختی تایید شوند با مجوز وزیر نفت بهصورت قرارداد مدت معین جذب میشوند.
مسئله شیرین حقوق
وزارت نفتیها معمولا حقوق بالایی دارند. یک جدول که در سال 1400 منتشر شده نشان میدهد یک دیپلمه در وزارت نفت 14 میلیون و یک دکترا بیش از 30 میلیون حقوق دارد اما همان طور که گفتیم این میزان حقوق برای همه افراد نیست و در مورد همین حقوق بالا هم اعتراض وجود دارد.
فعلا این نکته را داشته باشید که نیروهای قرارداد مدتموقت در وزارت نفت، طبق گفته مسئولان این وزارتخانه، یک نظام جبران خدمات متفاوت گرفتند که ظاهرا باعث افزایش حقوق آنها شده است. اما اعتراضها به چیست؟
قانونی داریم به نام «وظایف و اختیارات وزارت نفت» که در سال 1391 به تصویب رسیده است. ماده 10 این قانون میگوید: «نظامهای اداری و استخدامی و پرداخت حقوق و مزایای آن دسته از کارکنان شرکتهای تابعه وزارت نفت که در واحدهای عملیاتی و تخصصی شاغل میباشند با رویکرد تقویت رقابتپذیری و سرعت بخشیدن به بهرهبرداری از میادین مشترک و حفظ نیروی انسانی متخصص تابع آییننامه خاصی است که بدون الزام به رعایت قانون مدیریت خدمات کشوری با رعایت سایر قوانین و مقررات مربوطه و با پیشنهاد وزارت نفت و تأیید معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیسجمهور تهیه میشود و حداکثر ظرف شش ماه پس از لازمالاجرا شدن این قانون به تصویب رئیسجمهور میرسد.»
بهطور خلاصه این قانون یعنی آنکه نیروهای عملیاتی وزارت نفتیها نباید طبق قواعد بقیه کارمندان دولت حقوق بگیرند.
اما در سال 1394، وزارت نفتیها یک زرنگی کردند و با وجود اینکه گفته شده بود، این قاعده مربوط به نیروهای عملیاتی است؛ آن را به همه نیروهای وزارتخانه تعمیم دادند که در نهایت این موضوع با شکایت دیوان محاسبات، در دیوان عدالت اداری ابطال شد.
حالا این موضوع به مطالبهای از سوی کارکنان وزارت نفت و مقاومتی از سوی دولت شده است. ظاهرا بعد از یک کش و قوس قرار است هفته آینده در این خصوص نشستی برگزار شود و در این زمینه تصمیمگیری صورت گیرد. بههرحال در صورتیکه این ماده اجرایی شود؛ دستکم نیروهای عملیاتی وزارتخانه افزایش حقوق چشمگیری را تجربه خواهند کرد.
