روزنامه هفت صبح، گروه بازار| نور کم‌سو، ترکیب بوی گلاب و عرق گزنه و گل گاوزبان، گونی‌های قهوه‌ای پر از گیاهان دارویی و مرد عطار که با عینک و جلیقه روی صندلی پشت پیشخوان نشسته؛ عطاری‌ها شاید تا همین 20 سال پیش چنین تصویری داشتند، اما حالا همه چیز فرق کرده است. حالا حسن 10 ساله برایت آویشن می‌کشد و از فواید صابون تریاک برای از بین بردن لک‌های صورت می‌گوید و برای اضافه وزنت هم قرص لاغری و ژل آب‌کننده چربی آلوئه‌ورا پیشنهاد می‌دهد.

دیگر خبری از نور کم‌سو و ترکیب عرق‌های مختلف با گلاب نیست، دیگر عطاری با جلیقه و عینک پشت پیشخوان ننشسته و دود اسفند همه مغازه را پر نمی‌کند. حالا دوران عودها و اسماج‌ها و ادویه‌های ترکیبی برای فنگ‌شویی است. بازار گل سرخ و گل قرمز برای خوشگل‌تر شدن لیوان چای و چوب‌های دارچین برای تزئین غذا و چای و قهوه، داغ است. دیگر کسی دنبال گلاب و عرقیات نیست، همه اسماج و گل مریم می‌خرند تا انرژی منفی را دور کنند و روغن گل‌محمدی و سقز و روغن رزماری که رنگ و رویشان سفیدتر شود و روانشان آرام‌تر. مدل کسب و کار عطارها هم عوض شده دیگر تک و توک عطار یا فروشنده‌ای پیدا می‌شود که مثل قدیمی‌ها از بچگی شاگردی کرده باشد و خواص هر گیاه و عرق و عصاره‌ای را فوت آب باشد.

البته فقط کاسب‌ها تغییر نکرده‌اند، مشتری‌ها هم عوض شده‌اند. به‌غیر از کسانی‌که نسخه از پزشک سنتی دارند که تعدادشان هم زیاد نیست، بقیه دنبال دمنوش و روغن و گاهی هم قرص‌ها و شربت‌های خاص هستند، از همان‌هایی که بعضی از فروشنده‌ها دارند و یواشکی از صد تا سوراخ بیرون می‌کشند، بعضی‌ها ندارند و بعضی‌ها هم مشتری را تهدید می‌کنند که نرود به پلیس زنگ می‌زنند… حالا که به اینجا رسیدیم یک چرخی هم در عطاری‌ها بزنیم و ببینیم مردم این روزها چی می‌خرند؟ چه دمنوش یا گیاهی پرطرفدارتر است؟ گران‌ترین و عجیب‌ترین داروی گیاهی که در این مغازه‌ها پیدا می‌شود چیست؟ قیمت‌ها چطوری است و …

گیاهان پرطرفدار، آویشن، پونه کوهی و گل گاوزبان
گل گاوزبان که همیشه پای ثابت عطاری‌ها بوده و همیشه هم مشتری خودش را داشته، اما بعضی از گیاهان داروی بعد از کرونا بیشتر شناخته شدند. آویشن و پونه کوهی را همه توصیه می‌کردند، از بلاگرها در فضای مجازی تا زن همسایه که از پشت ماسک صدای خش‌دارت را می‌شنید. یک لیوان دمنوش آویشن و پونه کوهی بخوری انگار آبی است روی آتش. صالحی که چند سالی است کارش فروش گیاهان دارویی است می‌گوید از صبح که کرکره مغازه را بالا می‌داده تا شب چند کیلو آویشن و پونه می‌فروخته.

یعنی همین دو گیاه بار خرج مغازه را به دوش می‌کشیدند و حالا کنارش اسماج و عود و اسفند و گل قرمز و گل‌محمدی هم فروش می‌رفت. البته به‌غیر از آویشن و پونه کوهی، گل‌ختمی و پنیرک و بابونه هم در همین دوران فروش خوبی داشتند، چون همه این گیاهان به درمان سرفه و تنگی‌نفس کمک می‌کنند. اما حالا که کرونا کم‌رنگ شده چه گیاهی بیشتر فروخته می‌شود؟ به گفته صالحی هنوز هم آویشن و پونه‌کوهی به دلیل آنفلوآنزا پرفروش‌ترین است.

از این دو گیاه که بگذریم، پرفروش‌ترین گیاهان در مغازه آقای صالحی گل‌محمدی برای خوش طعم کردن چای و ماست، برگ سنا برای درمان یبوست، چای سبز، گل گاوزبان و سنبل‌الطیب، چوب دارچین و اسفند است. البته عرقیجات هم مشتری خودشان را دارند، اما به گفته صالحی در فصل سرد کمتر کسی سراغ عرقیجات می‌آید و بیشتر مشتری‌ها دمنوش می‌خرند، اما در تابستان بازار عرق‌های گیاهی خیلی هم بد نیست. در زمستان پرفروش‌ترین عرق گیاهی گلاب است که برای حلوا و مراسم سوگواری می‌خرند.

اما اگر درباره قیمت‌ها کنجکاو هستید در حال حاضر قیمت هر 100 گرم غنچه گل‌محمدی در بازار بین 58 تا 60 هزار تومان است. آویشن اگر شیرازی باشد بین یک میلیون تا یک میلیون و 300 هزار تومان قیمت دارد. هر کیلو پونه کوهی هم بین 300 تا 350 هزار تومان است. هر کیلو گل گاو‌زبان هم بین یک میلیون و 200 تا یک میلیون و 400 هزار تومان قیمت دارد. برای خرید یک کیلو سنبل‌الطیب هم باید 650 تا 800 هزار تومان بپردازید. هر کیلو گل‌ختمی 250 تا 300 هزار تومان قیمت دارد. به گفته صالحی برای اینکه یک هفته دمنوش مخصوص سرماخوردگی شامل آویشن، پونه‌کوهی و گل‌ختمی و پنیرک داشته باشید باید از هر گیاه 100 گرم بخرید، یعنی حدود 200 هزار تومان.

روغن‌های صاف و نرم و آرام‌کننده
بعد از داروهای گیاهی بازار فروش روغن‌ها هم حسابی داغ است. چون این روزها بلاگرها و افراد معروف از روغن‌های گیاهی استفاده می‌کنند و فالوئرها هم چشم‌هایشان به دهان آنهاست. این را سعید 18‌ساله می‌گوید که از بچگی شاگرد پدرش بوده و همه داروها و روغن‌ها را خیلی خوب می‌شناسد. روغن گل‌محمدی بیشتر از همه طرفدار دارد. به قول سعید هر چیزی که به خوشگلی ربط دارد و ضد‌چروک و جوان‌کننده است بیشتر فروخته می‌شود.

گل‌محمدی پوست صورت را روشن می‌کند و لک‌ها را از بین می‌برد، ضد چروک هم هست. هر 10 میلی‌گرم روغن گل‌محمدی هم بین 50 تا 70 هزار تومان قیمت دارد. روغن آلوئه‌ورا هم برای شفاف کردن پوست فروخته می‌شود، 30 میلی‌گرم از این روغن هم بین 60 تا 80 هزار تومان قیمت دارد. روغن آرگان هم از روغن‌های پرطرفدار بلاگرهاست که مدام می‌گویند موها و صورتشان را با این روغن برق می‌اندازند. به قول سعید آرگان ملکه روغن‌های مغازه کوچک آنهاست چون تا یک کارتن روغن می‌آورند خیلی‌زود تمام می‌شود.

یک روغن کوچک 10 میلی از آرگان هم بین 80 تا 100 هزار تومان قیمت دارد. روغن آووکادو هم طرفدار دارد، چون هم جوش را از بین می‌برد و هم به قول سعید پوست را خوشگل می‌کند. هر 30 میلی‌گرم از این روغن هم بین 60 تا 70 هزار تومان فروخته می‌شود. روغن شترمرغ هم پرفروش است درست مثل روغن رزماری. روغن شترمرغ را برای درمان زانو درد و کمر درد می‌برند و هر 10 میلی‌گرم آن 40 هزار تومان قیمت دارد.

روغن رزماری هم به سلامت و رشد مو کمک می‌کند و هر 10 میلی‌گرم آن با قیمت 50 تا 60 هزار تومان فروخته می‌شود. به‌غیر از این روغن‌های زیبایی و تسکین درد، روغن‌های لاغری هم فروش خوبی دارند. سعید می‌گوید بهترین و پرفروش‌ترین آنها روغن شوید است. هر 10 میلی این روغن با قیمت 50 تا 70 هزار تومان فروخته می‌شود. یک روغن هم هست که از کرم قرمز خاکی به دست می‌آید و از آن برای افزایش حجم اندام‌های مختلف خانم‌ها و آقایان به اسم روغن خراطین. سعید می‌گوید بازار این روغن هم خیلی داغ است. هر 30 میلی‌گرم این روغن هم حدود 150 هزار تومان قیمت دارد.

از ماهی سمنقور تا دم غزال
حالا که بحث روغن‌ها و گیاهان دارویی داغ شده، کمی هم از عجیب‌ترین‌ها برایتان می‌گوییم. اسم‌های عجیب و غریبی که تا حالا به گوشتان نخورده، ولی از قدیم برای درمان بسیاری از بیماری‌ها استفاده می‌شده. مثلا تا حالا درباره ماهی سمنقور شنیده‌اید؟ یا شکر تیغال و کف دریا؟ درباره دم غزال چطور؟ گیاه مرگ ماهی یا جند بید استر و گرد لقاح چی؟ این داروهای عجیب که در بعضی از عطاری‌ها پیدا می‌شود هم اسم‌هایشان عجیب و غریب است و هم قیمت‌هایشان.

مثلا هر 10 گرم ماهی سمنقور 300 هزار تومان است، یعنی کیلویی 30 میلیون تومان. از این داروی سنتی برای تقویت قوای جنسی و درمان نازایی زنان استفاده می‌کنند. خانم شکرانی که دو سال است یک عطاری را اداره می‌کند، می‌گوید خودش از این داروها ندارد چون مشتری‌اش خیلی کم است و نمی‌صرفد اما اسم‌هایشان را زیاد شنیده. مثلا در این دوسال که عطاری می‌کند فقط یک مشتری برای خرید ماهی سمنقور 500 هزار تومان بیعانه داده چون شنیده که مصرف این ماهی ممکن است به آبی شدن رنگ چشم نوزاد کمک کند. یک داروی عجیب دیگر هم با نام جند بید استر وجود دارد که از آن برای تقویت قوای جنسی استفاده می‌کنند.

هر 10 گرم این دارو هم حدود 190 هزار تومان قیمت دارد. شکر تیغال هم هست که هر 50 گرم آن 80 هزار تومان قیمت دارد. شکر تیغال سرفه‌های شدید را تسکین می‌دهد. کف دریا هم از آن مدل داروهای مخصوص زیبایی است، البته کف دریا نیست. غضروف ماهی مرکب است که پودرش می‌کنند و از آن ماسک برای زیبایی و درخشش پوست می‌سازند. کف دریا کیلویی 300 تا 350 هزار تومان قیمت دارد. گیاه مرگ ماهی یا سم السمک یا سم الحوت یا ماهی زهره هم از آن داروهای عجیب با قیمت گران است که به گفته خانم شکرانی بیشتر برای درمان صرع و تشنج استفاده می‌شود.

هر 50 گرم این دارو 180 هزار تومان قیمت دارد، یعنی کیلویی سه میلیون و 600 هزار تومان. گیاه کندش هم که برای درمان سینوزیت از آن استفاده می‌کنند یکی دیگر از این داروهاست که هر 10 گرم آن 264 هزار تومان قیمت دارد. پودر گرد لقاح هم جزو داروهای تقویت قوای جنسی مردان است که هر 10 گرم آن 140 هزار تومان قیمت دارد. پودر جلبک دریایی شاید اسم عجیبی نداشته باشد اما جزو محصولات گران‌قیمت مغازه‌های عطاری است. هر 100 گرم پودر جلبک 300 هزار تومان فروخته می‌شود.

اما عجیب‌ترین محصولی که در بعضی از مغازه‌های عطاری پیدا می‌شود، شاید دم غزال یا دم الغزل باشد. یک شیشه 10 گرمی دم غزال 130 تا 150 هزار تومان قیمت دارد. البته دم غزال دارو نیست، خون خشک شده آهوی نر است که ذبح شرعی شده و از آن برای تهیه جوهر برای نوشتن دعا روی پوست یا کاغذ استفاده می‌کنند. به گفته شکرانی دم غزال هم مشتری‌های خاص خودش را دارد و در هفته حداقل دو نفر سراغش را می‌گیرند.

دود اسماج و عود و مریم گلی
تاحالا از داروهای خوردنی و قشنگ‌کننده و تقویتی گفتیم، کمی هم از دودکردنی‌ها بگوییم که چند سالی است مد شده تا مثلا انرژی‌های منفی را از خانه دور کنند و برکت و پول را به خانه بیاورند. یکی از آنها اسماج است. اسماج از ترکیب چند گیاه خوشبو و چند گل رنگی تشکیل شده و انواع مختلفی دارد. اسماج همان اسفند مردم آمریکای شمالی است که برای دور کردن انرژی منفی از خانه دود می‌کنند. بیشتر این اسماج‌ها ترکیبی از رزماری، برگ درخت سرو، مریم گلی، کمی توتون، ریشه شیرین بیان، اسطوخودوس، بادرنجبویه و چوب دارچین هستند. قیمت اسماج هم بسته به نوع گیاهی که در آن استفاده شده متفاوت است.

مثلا 100 گرم رزماری 20 هزار تومان است، 100 گرم مریم گلی هم 30 هزار تومان قیمت دارد، اگر این دو گیاه را با کمی اسطوخودوس ترکیب کنید یک اسماج دارید. هر 50 گرم اسطوخودوس بین 40 تا 50 هزار تومان قیمت دارد. یعنی یک دسته اسماج از ترکیب سه گیاه خوشبو بین 70 تا 90 هزار تومان در می‌آید. اسماج‌های ترکیبی آماده هم در عطاری‌ها فروخته می‌شود که بین 40 تا 100 هزار تومان قیمت دارند. اسماج‌ها از ترکیب سه تا 10 گیاه مختلف بسته به سلیقه مشتری درست می‌شوند.

عودها هم در چند سال گذشته طرفداران زیادی پیدا کرده‌اند، اوایل بیشتر عودهای هندی در بازار بود، اما حالا به گفته صالحی عطار، صدها عود با عطر و بوهای مختلف پیدا می‌شود که هر کدام برای یک کار خاصی استفاده می‌شود، از جذب عشق و برکت و پول گرفته تا دفع انرژی منفی. مثلا برای مدیتیشن از عود اسطوخودوس استفاده می‌کنند که باعث آرامش می‌شود، هر بسته عود اسطوخودوس بین 30 تا 40 هزار تومان قیمت دارد. عود ماسالا و دارچین هم پرفروش است که هر بسته آن 50 هزار تومان فروخته می‌شود. عود صندل هم طرفداران خاص خودش را دارد.

قیمت هر بسته از این عود هم بسته به کشوری که آن را تولید کرده بین 30 تا 60 هزار تومان است. عود بهار نارنج، بابونه، ریحان، نعنا و عودهایی که از رایحه عطرهای معروف ساخته شده‌اند هم جزو پرفروش‌ترین عودهای مغازه‌های عطاری هستند. این عودها هم بیشتر با قیمت 40 تا 80 هزار تومان فروخته می‌شوند. یکی از دودکردنی‌هایی که می‌گویند محصول فضای مجازی است، مریم گلی نام دارد. مریم گلی را هم به‌صورت ترکیبی در اسماج می‌سوزانند و هم به تنهایی. طرفداران این گیاه می‌گویند دود مریم گلی باعث پاکسازی خانه از آلودگی و میکروب می‌شود.

تازه‌ترین تحولاتکاربران ویژه - اقتصادیرا اینجا بخوانید.