روزنامه هفت صبح، گروه بازار| بررسی بازار میوه وترهبار نشان میدهد سه قلم مهم سبد خرید خانوادهها در دو مسیر متفاوت حرکت میکنند. مرغ که چند ماه گذشته در یک مسیر صعودی حرکت میکرده، حالا روزبهروز ارزانتر میشود. از آن طرف سیب زمینی و پیاز در مدار گرانی قرار گرفتهاند. قیمت پیاز و سیب زمینی در هفته گذشته حدود 30 تا 40 درصد افزایش داشته است. در حال حاضر پیاز سفید بین 14 تا 18 هزار تومان فروخته میشود و برای پیاز قرمز باید بین 20 تا 24 هزار تومان پرداخت کرد.
سیبزمینی با قیمت 16 هزار تومان تا 20 هزار تومان در میوه فروشیها و سوپرمارکتها و فروشگاههای آنلاین به فروش میرسد. موضوع ارزان شدن مرغ بعد از گرانیهای چند ماه اخیر و حذف ارز ترجیحی تعجببرانگیز است چون در حال حاضر قیمت مرغ گرم به زیر نرخ مصوب رسیده است.
یک ماه پیش با درخواست زیاد تولیدکنندهها و موافقت وزارت جهاد کشاورزی از کیلویی ۵۹ هزار و ۸۰۰ تومان به 63 هزار تومان رسید، اما در روزهای ابتدایی آذر قیمت مرغ 11 هزار تومان کمتر از نرخ مصوب و با قیمت 52 هزار تومان فروخته میشود. به همین دلیل در این گزارش با حبیبالله اسدنژاد، رئیس اتحادیه مرغداران گوشتی و اسدالله کارگر گلشنآبادی، رئیس اتحادیه فروشندگان میوه و سبزی گفتوگو کردهایم تا دلایل این ارزانی و گرانی را بررسی کنیم.
چرا مرغ ارزان شد؟
قیمت هرکیلو مرغ در بازار بهحدود 53 هزار تومان رسیده در حالی که قیمت مصوب دولت کیلویی 63 هزار تومان است، اما به قول حبیبالله اسدنژاد رئیس اتحادیه مرغداران گوشتی، با این قیمت هم مردم مرغ نمیخرند. او به هفت صبح میگوید به دلیل کاهش سرانه مصرف مرغ تولید روزانه مرغداران روی دستشان مانده است: « حذف ارز ترجیحی شوک بزرگی به بازار وارد کرد و قیمت مرغ افزایش ناگهانی داشت. وقتی قیمتها بالا رفت، مردم دیگر کمتر سراغ مرغ میآیند.
به همین دلیل مازاد تولید داریم و مرغداران ضرر میکنند، مرغداران همان تعداد همیشگی را تولید میکنند، ولی وقتی مردم مرغ را از سبد خریدشان حذف کردهاند و دیگر سراغی از مرغ نمیگیرند، این مرغها میماند و تلنبار میشود. یعنی هر روز که از این ماجرا میگذرد برای مرغداران زیان بزرگی است. وزارت کشاورزی باید فکری به حال این مرغداران بکند، هر چه زمان بگذرد جمع کردن و متعادل کردن این بازار خیلی سختتر میشود.» یعنی احتمال اینکه قیمت مرغ باز هم کمتر شود، وجود دارد؟
اسدنژاد میگوید: «امیدوارم این اتفاق نیفتد. ولی وقتی مرغها را از مرغداران نخرند، آنها مجبور میشوند مازاد تولیدشان را به هر قیمتی که شده از تولیدیها خارج کنند. بالاخره آنها هم کلی هزینه دارند و باید از پس هزینهها بر بیایند. اگر مرغ مازاد را نخرند احتمال اینکه قیمتها کمتر و ضرر مرغدارها چند برابر شود وجود دارد. فعلا فقط مرغ آرین (بهترین مرغ گوشتی موجود در بازار) را میخرند. اما تمام مرغداران که مرغ آرین تولید نمیکنند.
مشکل ما همین ناهماهنگی است، وقتی این مشکلات حل نشود قیمت مرغ هم ارزانتر از قیمت مصوب میشود و دیگر هیچ مرغداری نمیتواند سرپا بایستد. در حال حاضر تنها خواسته ما این است که شرکت پشتیبانی امور دام نسبت به خرید مرغ مازاد از طریق اتحادیهها اقدام کند یعنی فقط سراغ یک نوع مرغ نرود چون همه مرغدارها که نمیتوانند یک نژاد را پرورش بدهند. بعد از حل این مشکل درباره صادرات و کمکی که مجوز صادرات به مرغداران زیان دیده میکند، صحبت میکنیم.»
قیمت مرغ در بازار
در حال حاضر گوشت مرغ به صورت گرم و منجمد و قطعهای در بازار فروخته میشود. قیمت مرغ منجمد تنظیم بازاری که با هدف کنترل قیمتها به بازار تزریق شده، کیلویی 45 هزار تومان است یعنی نسبت به هفته پیش افزایش داشته است. این افزایش قیمت هم دلیل جالبی دارد. حسین دماوندینژاد معاون امور تولیدات دامی وزارت جهادکشاورزی با حضور در یک برنامه تلویزیونی اعلام کرده قیمت مرغ منجمد به این دلیل بیشتر شده که تقاضا به سمت مرغ گرم هدایت شود و مردم به جای مرغ منجمد، مرغ گرم بخرند.
در میادین ترهبار، قیمت مرغ گرم از کیلویی 53 تا 57 هزار تومان است یعنی یک مرغ دو کیلویی حدود ۱۱۴هزار تومان برای خریدار آب میخورد. البته اگر سری به مرغفروشیهای محلهتان بیندازید ممکن است کمی این قیمتها متفاوت باشد. حتی بعضی فروشگاههای آنلاین هستند که قیمت مرغ را ارزانتر از قیمت آن در ترهبار اعلام کردهاند. پس اگر در این فروشگاههای آنلاین یا فروشگاه محلتان قیمت مرغ را تا حدود 50 هزار تومان دیدید اصلا تعجب نکنید، چون فروشنده برای اینکه مرغ گرم روی دستش نماند چارهای ندارد تا قیمت را پایین بیاورد.
با این تفاسیر قیمت مرغ قطعهبندی شده در چند روز اخیر نزولی بوده و همین روند کاهشی در فروشگاههای زنجیرهای، آنلاین و مرغ فروشیهای کوچک محلی ادامه دارد. در حال حاضر قیمت یک کیلو فیله مرغ 125 تا 129 هزار تومان است. این در حالی است که یک ماه پیش، هر کیلو فیله مرغ با قیمت 140 هزار تومان فروخته میشد. قیمت سینه مرغ هم ارزانتر از ماه پیش است، در حال حاضر قیمت هر یک کیلو سینه مرغ حدود 100 تا 105 هزار تومان است.
قیمت مغز ران مرغ هم از ماه قبل ارزانتر شده است. در هفته اول آبان هر کیلو مغز ران به کیلویی ۹۰ هزار تومان هم رسید اما حالا در بعضی از فروشگاهها تا 80هزار تومان هم رسیده و در بعضی از فروشگاههای آنلاین تا 85 هزار تومان فروخته میشود. بال مرغ که بعد از دوره گرانی، برای متقاضیان چشم و ابرو میآمد و افزایش قیمت زیادی را تجربه کرده بود، در حال حاضر به 55 هزار تومان رسیده است. اگر دو هفته پیش بال مرغ خریده بودید حتما یادتان مانده که هر کیلو بال مرغ حدود 65 تا 68 هزار تومان قیمت داشت.
ساق مرغ هم در این چند روز اخیر حدود پنج تا هفت هزار تومان در هر کیلوگرم کاهش قیمت داشته، در آبانماه قیمت ساق مرغ حدود 90هزار تومان بود اما حالا میتوانید در فروشگاههای آنلاین و فروشگاههای محلی ساق مرغ را با قیمت 83 تا 85 هزار تومان خریداری کنید. قیمت گردن مرغ هم حدود 20هزار تومان است. برای یک کیلو جوجه کباب بیاستخوان و بدون بازو ساده باید 122هزار تومان بپردازید. اما نکته جالب در گرانی مرغ، حرکت برعکس تخم مرغ است.
چون در روزهایی که قیمت مرغ پایین آمده قیمت تخممرغ افزایش زیادی داشته و تخممرغ هر روز با قیمت بالاتری عرضه میشود. نرخ جدید سازمان میادین میوه و ترهبار نشان میدهد قیمت یک شانه 30 عددی تخممرغ برای اولین بار از مرز 90 هزار تومان گذشته است. ستاد تنظیم بازار قیمت مصوب هر شانه تخم مرغ 30 عددی را 84 هزار تومان تصویب کرده است، اما اگر سری به سوپرمارکتها یا فروشگاههای آنلاین بزنید ممکن است قیمتها کمی بیشتر باشد، شاید حدود 95 تا 100 هزار تومان.
چرا پیاز و سیبزمینی گران شد؟
اسدالله کارگر رئیس اتحادیه فروشندگان میوه و سبزی استان تهران، معتقد است گرانی پیاز و سیب زمینی آنقدر زودگذر و مقطعی است که اصلا نیازی نیست به آن پرداخته شود. او به هفت صبح میگوید: «این موضوع تکراری است و هر سال در این فصل قیمت سیبزمینی و پیاز و گوجه افزایش پیدا میکند. دلیل خیلی ساده و روشنی هم دارد. کشاورز خرده پا روز به روز محصولش را عرضه میکرده، اما حالا با تغییر فصل و شرایط آب و هوایی و برای حفظ محصول بارهایش را به انبار میفرستد.
وقتی محصولی به انبار میرود و از انبار عرضه میشود این افزایش قیمت هم رخ میدهد. بالاخره باید هزینه حمل بار و کارگر اضافه حساب شود. همین موضوع چند هزار تومان قیمت سیب زمینی و پیاز را افزایش میدهد.» او معتقد است این افزایش قیمت مقطعی است و خیلی سریع دوباره قیمتها کاهش پیدا میکند. اسدالله کارگر میگوید: «امسال همه چیز فراوان است. فقط بعضی وقتها یک افزایش قیمت مقطعی رخ میدهد و دوباره قیمتها ارزان میشود. همین موضوع را سر گران شدن گوجه فرنگی هم داشتیم. من همان زمان هم اعلام کردم این افزایش قیمت جزئی موضوع نگرانکنندهای نیست و خیلی زود دوباره قیمتها به قبل از گرانی بر میگردد.
درباره قیمت پیاز و سیب زمینی همین را میگویم. وقتی کشاورزهای جنوب، سیبزمینی و پیاز را برداشت کنند و به شهرهای دیگر بفرستند، باز قیمتها پایین میآید. منظور من این است که نباید به این افزایشهای چند روزه توجه کنیم. هر سال این اتفاقها میافتد، امسال هم قابل پیشبینی بود. انبارها و کشتزارها از محصولات دور شهری معمول، خالی شدهاند و باید از انبارها و شهرستانهای جنوبی، محصولات بهدست پخشکننده برسد. اتفاق نگرانکنندهای نیفتاده است.»
پیاز و سیب زمینی چند؟
قیمت پیاز زرد در حال حاضر در فروشگاههای آنلاین بین 12 تا 16 هزار تومان است. همین پیاز در میوهفروشیهای سطح شهر بین 12 تا 14 هزار تومان فروخته میشود. البته این پیاز یک مدل ارگانیک هم دارد که خیلی گرانتر است و هر کیلوی آن حدود 44 هزار تومان ارزش دارد. قیمت پیاز سفید اما کمی از نوع زرد آن گرانتر است. مثلا اگر از یک فروشگاه آنلاین خرید کنید قیمت آن برای هر کیلو حدود بین 20 تا 22 هزار تومان است. همین پیاز در میوهفروشیهای کوچک محلی بین 18 تا 20 هزار تومان به فروش میرسد.
پیاز قرمز که معمولا اواخر شهریور و اوایل پاییز به بازار عرضه میشود از پیاز زرد گرانتر است و تقریبا هم قیمت پیاز سفید فروخته میشود. مثلا یک کیلو پیاز قرمز را اگر بخواهید از یک فروشگاه آنلاین بخرید باید حدود 19 تا 22 هزار تومان بپردازید. قیمت این پیاز در میوهفروشیهای محلی بین 18 تا 20 هزار تومان است.
البته این پیاز یک نوع ارگانیک هم دارد که قیمت آن در یک فروشگاه آنلاین حدود 67 هزار تومان است. قیمت سیبزمینی میوری همان سیبزمینی زردی که همه جا پیدا میشود، در حال حاضر در فروشگاههای آنلاین بین 14 تا 16 هزار تومان است. همین سیبزمینی در میوهفروشیهای سطح شهر حدود 12 تا 14 هزار تومان قیمت دارد. اگر دنبال سیبزمینی ارگانیک میگردید قیمت آن در فروشگاههای آنلاین و بعضی میوهفروشیهای خاص به حدود 53 هزار میرسد.
