روزنامه هفت صبح | با لغو روادید یک طرفه، پیشبینی میشود ظرف پنج سال به جذب یک میلیون گردشگر چینی در سال برسیم.
۱۷۰هزار چینی سال گذشته از فرودگاه بینالمللی تهران به اروپا ترانزیت شدند، بدون آنکه وارد خاک ایران شوند؛ این جمعیت تقریبا دوبرابر کل چینیهایی است که سال پیش به ایران سفر کردند. به گزارش ایسنا، ایران دو هفته پیش تصمیم گرفت ویزا را برای اتباع چینی «یکطرفه» لغو کند. رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری در ادامه آن از هدفگذاری ایران برای جذب یک میلیون گردشگر چینی تا چهار پنج سال آینده خبر داد. در ادامه میخوانید که چه بازار جدیدی پیش روی گردشگری ایران قرار گرفته است و نگرانی فعالان این حوزه چیست.
***سهم ایران از بازار گردشگران خروجی چین
طبق آخرین آماری که سفارت چین در ایران داده است در سال ۲۰۱۷ نزدیک به ۷۰ هزار چینی از تاجر گرفته تا توریست، به ایران سفر کردهاند. این درحالی است که در همان سال نزدیک به ۱۳۰ میلیون چینی به خارج از این کشور سفر کرده بودند. چین مهمترین منبع تامین گردشگر در جهان است. سال ۲۰۱۸ نزدیک به ۱۵۰ میلیون چینی به خارج از مرزهای این کشور سفر کردند. تایلند، ژاپن، ویتنام، سنگاپور، اندونزی، مالزی، آمریکا، کامبوج، روسیه و فیلیپین، ۱۰ کشور نخست بودند که چینیها بیشترین سفر را در سال ۲۰۱۸ به آنجا داشتند. وزارت فرهنگ و گردشگری چین برآورد کرده تا پایان سال ۲۰۱۹ میلادی شمار گردشگرانی که به خارج از این کشور سفر میکنند به ۱۶۶ میلیون نفر برسد.
***چینیها خسیس نیستند
چین که براساس دادههای بانک مرکزی به دومین اقتصاد پرقدرت دنیا تبدیل شده، پیشبینی کرده است با تداوم این رشد اقتصادی و افزایش درآمدهای سالانه شخصی، آمار سفرها تا سال ۲۰۲۲ میلادی به ۱۷۸ میلیون نفر برسد. همچنین تخمین زده شده این گردشگران در مجموع حدود ۱.۲ تریلیون «یوان» هزینه کنند. چینیها لقب ولخرجترین گردشگران دنیا را گرفتهاند، برای همین کشورهای زیادی درحال آسان کردن شرایط سفر آنها هستند از جمله آمریکا، انگلیس، کانادا و سنگاپور.
***ایران، مقصد امن چینیها
ایران نیز از سال ۲۰۱۱ پس از امضای توافقنامهای بین دو کشور، به فهرست مقاصد امن سفر چینیها اضافه شد اما گزارشهای آماری پلیس مهاجرت و سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری نشان میدهد چندان در جذب گردشگران چینی موفق نبودهایم. امین خوشنواز، نویسنده مقاله «چرا چینیها باید خیلی بیشتر به ایران سفر کنند» با انجام پژوهش میدانی به این نتیجه رسیده است که ایران در بین ۲۰ مقصد نخست گردشگران چینی قرار ندارد. تحقیقات فائزه آخوندی ـ فعال گردشگری در بازار چین ـ هم نشان میدهد: سفر ایران برای چینیها گران است، درحالیکه آنها با هزینهای به مراتب کمتر از ایران میتوانند اروپا، آمریکا و کازابلانکا (مقصد محبوب گردشگران چینی) را ببینند. همچنین فائزه آخوندی سال ۹۷ تحقیق دیگری را روی سه نرمافزار موبایلی پرطرفدار در چین انجام داده و این نتیجه را گرفته است که بیشتر از ۷۰درصد اطلاعاتی که چینیها از ایران به دست میآورند، ماهیت «ایرانگریزی» دارد.
***چرخش ایران از نوع ویزا
ایران از سال ۱۳۹۵ تصمیم گرفت با نرمش در سیاستهای ویزا، توجه چینیهایی را که بیشتر با نگاه تجاری و برای نفت به ایران سفر میکردند، جلب کند بنابراین سازمان میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری پرونده لغو روادید بین ایران و چین را از همان سال باز کرد که به خاطر نگرانیهایی در موضوع مهاجرت، قاچاق کالا و … با مخالفت و کماقبالی مواجه شد و از سوی دولتهای ایران و چین، جدی پیگیری نشد. آمار قابل توجه گردشگران چینی از یک سو و در سوی دیگر افزایش حجم سفرهای ترانزیت چینیهایی که با پروازهای ارزانقیمت ایرانی راهی اروپا میشدند باعث شد سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری که این کشور را جزو بازارهای هدف اصلی گردشگری قرار داده است، گزینههای دیگری را روی میز بگذارد از جمله «صدور ویزای ارزانقیمت برای اتباع چینی»، «لغو ویزای گروهی برای اتباع چین»و «ارزان یا رایگان شدن ویزای ترانزیت با اعتبار ۹۶ ساعت» که در نهایت رئیسجمهور با لغو «یکطرفه» ویزای ایران برای اتباع چین موافقت کرد و این درحالی است که شرایط صدور ویزای چین برای اتباع ایرانی سختتر از گذشته شده است.
***نگرانی فعالان گردشگری
باز شدن درهای ایران به روی چینیها، اگرچه جنبهها و اثر تبلیغی مثبتی دارد اما در سوی دیگر با نگرانیهایی از جانب برخی فعالان گردشگری همراه شده است. در سال ۱۳۹۵ با شناسایی اقامتگاههای غیرمجاز چینیها در تهران و فعالیت برخی دانشجویان رشتههای زبان فارسی و دروس قرآنی چین در ایران، اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان تهران پروندهای را در کمیسیون ارتقای امنیت گردشگران خارجی و مقاصد گردشگری استان تهران برای بررسی برخی فعالیتهای غیرمجاز چینیها باز کرد که نتایج آن هرگز معلوم نشد. آنچنان که آژانسهای گردشگری گزارش کردهاند این خانهها که مدیریت آن را چینیهای ساکن در ایران به عهده دارند، نه تنها پلمب نشدهاند بلکه به تعداد آنها نیز اضافه شده است.
راهنمایان گردشگری نیز نسبت به فعالیت دانشجویان زبان فارسی و علوم قرآنی چین به عنوان راهنمای گردشگری در ایران، به سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری بارها معترض شدهاند که با لغو یکطرفه روادید ایران برای چینیها این اعتراضها شدت گرفته است. پیشنهاد فعالان گردشگری برای تعامل بیشتر با چین، «لغو ویزای گروهی» بود تا صدور ویزای ایران به استفاده گردشگران چینی از خدمات و نیروی کار ایرانی مشروط شود و به این شکل از نفوذ بیشتر چینیها به بازار کار گردشگری در ایران جلوگیری شود.
