روزنامه هفت صبح، سارا غضنفری| آمار زنکشی در ترکیه که دقیقا با همین لفظ در رسانههای محلی خودشان به آن اشاره میکنند، عجیب است. یک رسانه محلی اعلام کرده در ماه گذشته میلادی ۳۱ زن توسط مردان در ترکیه کشته شدهاند و ۲۲ زن دیگر نیز به شکلی مشکوک جان باختهاند. حالا وقتی از مشکوک صحبت میکنیم مثلا افتادن از کوه، خودکشی یا موارد دیگر که قابل اثبات به دلیل قتل نبوده است. بارها در سالهای اخیر، فعالان حوزه زنان به دلیل زنکشی در ترکیه راهپیمایی برگزار کردهاند که همین راهپیمایی نیز به خشونت کشیده شده است.
قتل ۶ زن طی ۲۴ ساعت در ترکیه
در چهارم فروردین ۱۴۰۰آماری منتشر شد با این مضمون، در ۲۴ ساعت گذشته ۶ زن در ترکیه به قتل رسیدند! این اتفاق دقیقا پس از خروج اردوغان از کنوانسیون استانبول بود. اما کنوانسیون استانبول چیست؟ کنوانسیون شورای اروپا برای جلوگیری از وقوع خشونت علیه زنان و خشونت خانگی و مبارزه با آن که بیشتر تحت عنوان کنوانسیون استانبول شناخته میشود، روز چهارشنبه، ۱۱ مه ۲۰۱۱ (۲۱ اردیبهشت ۱۳۹۰)، توسط وزرای امور خارجه ۴۷ کشور اروپایی در استانبول تصویب شد.در آن زمان اعلام شد ترکیه در میان ۴۷ کشور عضو شورای اروپا بالاترین میزان خشونت علیه زنان را دارد اما در نهایت این کشور در تاریخ ۲۰ مارس سال ۲۰۲۱ از کنوانسیون استانبول خارج شد و ۲۴ ساعت بعد ۶ زن در ترکیه به قتل رسیدند!
زنان کشته شده ظرف ۲۴ ساعت
این قتلها در استانهای دنیزلی، ازمیر، عثمانیه، آنتالیا، آدانا و استانبول رخ داد. زن کشته شده در دنیزلی، به دلیل درخواست طلاق توسط همسرش به قتل رسید. در ازمیر نیز دختری به دلیل دعوا با یار عاطفی خود با شلیک اسلحه کشته شد. زن به قتل رسیده در عثمانیه نیز به دلیل اختلاف با همسرش به وسیله چاقو از طرف همسر خود به قتل رسید. آنتالیا نیز شاهد قتل زنی توسط همسرش به دلیل درخواست طلاق بود. این زن نیز بر اثر اصابت گلوله جان خود را از دست داد. قتل آدانا نیز توسط دزدان معتاد و برای به دست آوردن النگوهای طلای زن رخ داد. همچنین در استانبول نیز یک زن تبعه گرجستان در خانهاش به قتل رسید.
جزئیات قتلهای رخ داده
بلافاصله بعد از خروج رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه از کنوانسیون استانبول این قتلها رخ داد که شامل این جزئیات است. اولین حادثه در منطقه پاموک قلعه شهر دنیزلی رخ داد. «ارکان سیوری کایا» با انداختن طناب از ساختمان ۶ طبقه بالا رفت و از بالکن وارد خانهای که «مرال»، همسر در شرف طلاقش در آن اقامت داشت شد، و او را با ضربات متعدد چاقو در جلوی چشمان دخترشان به قتل رساند. دومین حادثه در شهر ازمیر رخ داد. یک افسر پلیس وقتی خبر ازدواج ناگهانی دختر مورد علاقهاش را شنید با شلیک گلوله او را از پای در آورد. سومین حادثه در عثمانیه رخ داد.
«سرپیل» مادر ۳ فرزند پس از ۱۲ سال زندگی مشترک به دلیل اختلافات بسیار درخواست طلاق داده و خانه را ترک کرده بود. همسرش جمیل به بهانه گفتوگو با سرپیل به خانه پدر او رفته و سرپیل را با ضربات متعدد چاقو به قتل رساند. چهارمین اتفاق در منطقه آلانیای استان آنتالیا رخ داد. «بسات» یک متهم زندانی، با مرخصی گرفتن از زندان، همسرش رابعه را که درخواست طلاق داده بود، با شلیک ۵ گلوله به قتل رساند. رابعه مادر ۲ فرزند بود. پنجمین حادثه در آدانا رخ داد.
یک معتاد به مواد مخدر برای دزدیدن طلاهای یک زن سالمند به خانه آنها رفته و پس از قتل «الیف» و همسرش «محمت آتای» فرار کرد. ششمین حادثه در استانبول رخ داد. ۴ مرد به خانه یک زن گرجستانی به نام «تِیو» حمله کرده و او را با ضربات متعدد چاقو به قتل رسانده و سپس متواری شدند. بر طبق آمار سایت رسمی نهاد «جنایت بر علیه زنان را متوقف خواهیم کرد» تنها در سال ۲۰۲۰، قتل ۴۷۱ زن در ترکیه رسانهای شد و تنها در دو ماه اول سال ۲۰۲۱ قتل ۷۷ زن در ترکیه رسانهای شد. این در حالی است که بسیاری از قتلهای زنان اصلاً رسانهای نمیشوند. این موضوع خشم زنان را بر انگیخته است.
قتل زن ۳۸ ساله در ژوئن سال ۲۰۲۱
در ژوئن سال ۲۰۲۱ زنی ۳۸ ساله به نام یمن به ضرب گلولهای که «اشرف الف» همسرش شلیک کرده بود مقابل خانه خود در شهر آقسرای (آکسارای) این کشور به قتل رسید. وبسایت کانال یک تلویزیون آلمان (تاگسشاو)، اعلام کرد این قتل در حالی اتفاق افتاد که به دلیل آزارهای مکرر این زن در جریان طلاق، دادگاه بارها به «اشرف الف» دستور داده بود تا به همسرش نزدیک نشود. یکی از وکلای خانواده قربانی گفته است که «اشرف الف» بعد از سومین و چهارمین دستور دادگاه نیز همسرش را پیدا و تهدید کرده است. با این حال دادگاه هیچ مجازاتی علیه این مرد مانند بازداشت موقت روا نداشت، با این استدلال که مدارک کافی برای اثبات نقض دستور دادگاه و تهدید این زن موجود نیست.
قتل ۳۹۰ زن در ترکیه در طول یک سال
پایگاه اطلاع رسانی ترکیهای «F5Haber» در آذرماه سال ۹۸ اعلام کرد، با قتل یک زن که در کلوپ شبانه کار میکرد، رقم زنانی که طی سال ۲۰۱۹ به دست افراد مختلف در این کشور به قتل رسیدهاند به ۳۹۰ نفر رسید. این موضوع باعث شده فعالان و حقوقدانان از مسئولان امنیتی و کشوری بخواهند برای حمایت از زنان در این کشور تدبیری بیندیشند.به نوشته این پایگاه اطلاعرسانی ترکزبان، فقط در ماه نوامبر گذشته ۳۹ زن در ترکیه کشته شدند، از همین رو فضایی از رعب و وحشت جامعه این کشور را فراگرفته است.«سیرین اوزدیمر» ۲۰ ساله که در یک کلوپ شبانه کار میکرد در مقابل منزلش از پای درآمد. پلیس ترکیه اعلام کرد یک مرد ۴۰ساله که به رغم مخالفت سیرین به او ابراز علاقه کرده و پیشنهاد ازدواج داده عامل قتل او بوده که بعد از دستگیری مشخص شد معتاد به مواد مخدر است.
قتل امینه بولت مقابل چشمان فرزندش
در ویدئو زنی دیده میشود که جیغ میکشد و گلویش را با دست گرفته و همزمان فرزند ۱۰ ساله او دیده میشود که به مادرش التماس میکند تا زنده بماند. او امینه بولت، ۳۸ ساله است که با ضربات چاقوی همسر سابقش کشته شد. امینه بولت در روز ۲۷ مرداد سال ۹۸دخترش را به کافهای در شهر قرخ قلعه برد تا پدرش را ببیند اما فدایی وارن با چاقو به همسر سابقش حمله کرد و سپس متواری شد.فدایی وارن ساعاتی بعد در دادگاه و در حالی که به شدت وحشت زده شده بود گفت: «وقتی او (امینه) به من اهانت کرد و از حق حضانت فرزندمان حرف زد من با چاقویی که همراه داشتم او را زدم.»وارن سپس از صحنه متواری شد و با تاکسی گریخت.
امینه بولت ساعتی بعد در بیمارستان جان داد.در ویدئویی که از این واقعه منتشر شده امینه فریاد میزند «نمیخواهم بمیرم» و دختر ۱۰ ساله او هم دیده میشود که التماس میکند «نمیر مادر». شهردار استانبول در واکنش به این قتل در توئیتر نوشت: «امینه بولت قربانی خشونت مردانه شد. ما در مبارزه با خشونت کنار زنان و کودکان ایستادهایم.» تیم فوتبال بشیکتاش ترکیه هم با صدور اطلاعیهای در این باره موضعگیری کرد:
«ما در برابر این قساوت ساکت نخواهیم ماند. ما امیدواریم که زنکشی ریشهکن شود و عاملان چنین فجایعی محاکمه و به اشد مجازات محکوم شوند. ما به چینن فجایعی نباید عادت کنیم و نباید در برابر آن سکوت کنیم.» تنها در ۷ ماهی که از سال ۲۰۱۹ میلادی میگذشت ۲۴۵ زن در ترکیه به قتل رسیدند! بنابر تحقیقی که دانشگاه حاجتتپه آنکارا انجام داده ۳۶ درصد از زنان متاهل و یا زنانی که پیشتر ازدواج کرده بودند دست کم یک بار در معرض خشونت جسمی قرار میگیرند.
قتل دانشجوی رشته تاریخ
البته قتل یکی از این زنان هم به پای یک مرد ایرانی نوشته شده است. شامگاه شنبه ۲۰ دی ۱۳۹۹ در محله «یونس امره» شهر دنیزلی پیکر بیجان یک زن ۲۲ ساله به نام «آلینا یورتکولهسی» که دانشجوی رشته تاریخ در دانشکده فن و ادبیات دانشگاه «پاموک کاله» بود و در آپارتمان خود به تنهایی زندگی میکرد، پیدا شد. زن جوان بر اثر خفگی به قتل رسیده بود. سرنخها نشان داد مردی ۲۵ ساله و ایرانی با او رابطه عاشقانه داشته که به نتیجه نمیرسند. مرد روز حادثه باز هم به سراغ او رفته و درخواست کرده به رابطه بازگردند که دختر جوان نپذیرفته و توسط معشوق سابق خفه شده است!
خشونت مسبوق به سابقه و عجیب
در نهایت زنان ترکیه در حال تلاش برای پایان خشونت علیه خود هستند اما آمار قتلها بسیار عجیب است! این آمار مسبوق به سابقه است. براساس گزارشها در سال ۲۰۰۷ در ترکیه بیش از ۲۰۰ زن بهخاطر قتلهای ناموسی کشته شدند، در سال ۲۰۰۸، اداره حقوق بشر نخست وزیری ترکیه اعلام کرد که تنها در شهر ترکیه هر هفته یک نفر بهخاطر قتلهای ناموسی کشته شدهاند و در ۵ سال بیش از هزار نفر در این کشور به این شکل جان خود را از دست دادهاند. در این کشور گاهی به اعضای جوان خانواده دستور داده میشود تا جان کسی را بگیرند و گاهی هم زنان خانواده را مجبور به خودکشی میکنند. موضوعی که شهر بتمن ترکیه را به شهر خودکشی معروف کرده است. (منبع این آمار خبرآنلاین در ۱۶ خرداد سال ۹۹ است.)
