یونس تراکمه در سال ۱۳۲۶ در آبادان متولد شد . او برای ادامه تحصیل به اصفهان رفت و در رشته ریاضیات دانشگاه اصفهان مشغول به تحصیل شد . تراکمه نزدیک به چهار دهه در عرصه ادبیات فعال بود و داستان و مقاله می‌نوشت و با نشریات متعددی همکاری داشت .

نکته جالب درباره او این بود که نخستین مجموعه داستانش را با نام «مکث آخر» در آستانه ۶۰ سالگی منتشر کرد . این مجموعه شامل شش داستان کوتاه با عناوین «در صبح مدرسه»، «تمامی واقعیت در یک واحد کوچک زمان»، «پرواز»، «آن روز صبح زود»، «مکث آخر» و «می‌خواهم زنده بمانم» بود که توسط نشر قصه روانه بازار شد .

مسئولیت‌های ادبی و هنری

تراکمه در طول دوران فعالیت خود مسئولیت‌های مهمی در عرصه ادبیات ایران بر عهده داشت که از آن جمله می‌توان به دبیری جایزه هفت اقلیم و داوری جایزه ادبی هوشنگ گلشیری اشاره کرد .

عضویت در «جنگ اصفهان»

«جُنگ اصفهان» که با نام حلقه اصفهان نیز شناخته می‌شود، یک حلقه ادبی تأثیرگذار بود که در آغاز دهه ۱۳۴۰ خورشیدی توسط تعدادی از نویسندگان جوان و نواندیش در اصفهان پایه‌گذاری شد . هوشنگ گلشیری و همفکرانش این سلسله جلسات را برای طرح دیدگاه‌های تازه خود در برابر جریانات ادبی سنت‌گرا تشکیل دادند . نخستین جلسات این حلقه در کنار قبر صائب برگزار می‌شد .

تراکمه درباره این حلقه ادبی گفته بود: «جُنگ اصفهان، جُنگی برای زیستن در ادبیات بود» . او این حلقه را یکی از نادرترین اتفاقات تاریخ ادبیات ایران توصیف کرد که توانست دو دهه فعالیت مستمر داشته باشد .

دیدگاه‌های ادبی

تراکمه در نشست‌های ادبی متعددی شرکت داشت و به عنوان مجری و کارشناس در محافل ادبی حضور می‌یافت. در یکی از این نشست‌ها با عنوان «از جُنگ اصفهان تا شعر مهاجرت» که با حضور امیرحسین افراسیابی برگزار شد، تراکمه بر اهمیت هم‌زیستی در ادبیات تأکید کرد و گفت: «جوان‌ها باید تا وقت هست، از تتمه و باقی‌ماندگان دوران طلایی ادبیات معاصر استفاده کنند تا با هم زیستن در ادبیات را بیاموزند» .

یونس تراکمه در سال‌های پایانی عمر به عنوان کارشناس در وزارت مسکن و شهرسازی فعالیت می‌کرد . او با درگذشت خود، ضایعه‌ای بزرگ بر پیکره ادبیات معاصر ایران وارد کرد.