رپورتاژ آگهی| دوران بارداری و به ویژه سه ماهه اول بارداری یکی از دوران بسیار حساس در زندگی زنان است. جنین به تازگی در رحم شما تشکیل شده و بعضی از مهمترین بخشهای بدن او در حال شکلگیری هستند. سطح هورمونهای شما شروع به تغییر کرده و از این رو ممکن است علائم فیزیکی خاصی در خود احساس کنید. به عنوان یک تازه مادر باید بدانید چطور این سه ماهه را مدیریت کنید. در ادامه در مورد مراقبت های سه ماهه اول بارداری و نکات ضروری که باید در این مدت رعایت کنید بیشتر صحبت خواهیم کرد.
آزمایشهای سه ماهه اول بارداری
هر دوره از بارداری در سه دوره آزمایشات مخصوص به خود را دارد که اطلاعاتی در مورد وضعیت مادر یا جنین در اختیار پزشک قرار میدهد. انجام برخی از این آزمایشات ضروری و بعضی اختیاری هستند. همچنین ممکن است بسته به شرایط خاص مادر و جنین یا بارداریهای گذشته، به مواردی اضافی نیز نیاز باشد که به تشخیص پزشک خواهد بود. بعضی از این آزمایشات مربوط به مادر عبارتند از:
- آزمایش خون مادر: شامل اطلاعات عمومی از وضعیت بدن مادر از جمله ذخیرهی بعضی مواد معدنی مانند کلسیم یا آهن، تشخیص ابتلا به بعضی بیماریها یا عفونتها، دیابت و …
- آزمایش تعیین گروه خونی: در صورتی که گروه خونی مادر منفی و جنین مثبت باشد، برای جلوگیری از لخته شدن خون جنین نیاز به تزریق آمپول مخصوصی است که از طریق این آزمایش مشخص میشود.
- آزمایش کم خونی
- آزمایش سرخجه
- آزمایش هپاتیت بی
همچنین بعضی از آزمایشات مربوط به جنین نیز در این سه ماهه انجام میشود:
- غربالگری سه ماهه اول: که در هفتهی دوازدهم انجام میشود. که در آن وضعیت جنین از نظر نقصهای ژنتیکی بررسی میشود. این غربالگری شامل یک آزمایش و یک سونوگرافی است که باید در یک روز انجام شوند. اگرچه در گذشته انجام این آزمایش اجباری بوده است، اکنون به صورت اختیاری درآمده است.
- آزمایش تشخیصی نمونهبرداری از پرزهای جفتی یا CVS: این آزمایش در مرحلهی بعد از غربالگری اول و در شرایطی خاص انجام میشود. اگر سن مادر بیش از 35 سال باشد، سابقهی بیماریهای ژنتیکی در خانواده وجود داشته باشد یا غربالگری نشانههای پرخطری را مشخص کرده باشد نیاز به انجام این آزمایش تکمیلی است.
مکملهای ضروری در سه ماهه اول
برای رشد بهتر جنین و جلوگیری از بروز مشکلات، نیاز است که مادر در طول بارداری مکملهایی مصرف کند. این موضوع در مورد مادران و جنینهای سالم نیز برقرار است و لزوماً نباید بیماری خاصی در میان باشد. یکی از این مکملها که بسیار مهم است، اسید فولیک است. مصرف این مکمل بسیار حیاتی است و توصیه شده از سه ماه قبل از بارداری مصرف آن شروع شده و تا پایان ماه چهارم ادامه پیدا کند. روزانه ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک به جلوگیری از بسیاری از بیماریهای جنین از جمله نقص لوله عصبی کمک میکند. سایر مکملهایی که ممکن است در این دوران مفید باشند عبارتند از مکل آهن، کلسیم، ویتامین دی، مکمل امگا سه و شش، مولتی ویتامین، یدف منیزیم، ویتامین ب و …
در آزمایش خونی که در ابتدا از مادر گرفته میشود، کمبود این مواد معدنی مشخص میشود و در صورتی که نیاز به هر مکمل دیگری نیز باشد، پزشک برایتان نسخهی موردنیاز را تجویز خواهد کرد.
تغذیهی بارداری در سه ماهه اول
به طور کلی مصرف مواد غذایی در دوران بارداری از اهمیت ویژهای برخوردار است و این مربوط به سه ماهه اول یا سوم نیست. اما با بزرگ شدن جنین، نیازهای رشدی متفاوتی پیدا میکند. برای مثال در سه ماهه اول چون مغز و سلولهای عصبی و نخاعی در حال شکلگیری هستند، بهتر است از مواد غذایی با اسید فولیک بالا استفاده کرد. مواد غذایی مانند کلم بروکلی، لوبیا چیتی، لوبیا چشم بلبلی، آووکادو، گوجه فرنگی، مرکبات، عدس، چغندر، ذرت، هویج و … در دستهی این مواد قرار دارند. به جز این توصیه میشود در طول این سه ماهه از مواد غذایی کلسیمدار مانند شیر و دیگر لبنیات و مواد دارای آهن مانند گوشت قرمز و اسفناج به حد کافی مصرف شود.
همچنین مصرف قند افزوده و چربیهای مضر، فست فودها ممنوع شود. غذاهای پر ادویه و سرخ شده نیز برای این دوران گزینهی مناسبی نیستند. گوشت و تخم مرغ حتماً به صورت کاملاً پخته مصرف شود. مصرف غذاهای نفاخ مانند کلم و حبوبات کنترل شود. از مصرف غذاهایی که باعث حالت تهوعتان میشوند خودداری کنید. مصرف کافئین را کنترل کنید و از خوردن بیش از حد آن جداً خودداری کنید. نوشیدنیهای الکلی در طول بارداری ممنوع است. میوهها و سبزیجات باید قبل از مصرف به خوبی شسته شوند. غذاهای نشاستهدار مانند برنج و ماکارونی زیاد مصرف نشوند چون منجر به افزایش وزن میشوند.
ورزشهای مناسب سه ماهه اول بارداری
یکی از نکاتی که باید در بارداری به یاد داشته باشید حفظ تعادل در هر زمینهای است. در حالی که پیشنهاد میشود مراقبت جنین باشید و از انجام فعالیتهای سنگین خودداری کنید، در عین حال تاکید میشود از یک جا نشستن و هیچ کاری نکردن نیز پرهیز کنید. مگر در مواردی که پزشک برای شما استراحت را تجویز کرده باشد. در این دوران حتماً باید در مورد ورزشهایی که میتوانید یا نمیتوانید انجام دهید با پزشک مشورت کنید. با این حال بعضی از ورزشهای ساده و عمومی که بیشتر زنان میتوانند در سه ماهه اول انجام دهند عبارت است از:
- پیاده روی
- شنا و ورزشهای آبی
- دوچرخه ثابت ( دوچرخه متحرک امکان زمین خوردن دارد)
- کلاسهای یوگا و پیلاتس
- کلاسهای ایروبیک (که با شدت بسیار کم انجام شود و پاهای شما همیشه روی زمین یا وسیلهی خاصی باشد)
- و…
ورزشهایی که گفته شد برای همهی افراد مجاز نیست. در بارداری پرخطر ورزش تنها باید با توصیه پزشک انجام شود. در سایر بارداریها نیز شدت هیچ حرکت ورزشی نباید زیاد باشد. اگر سرگیجه یا تاری دید دارید نباید ورزش کنید. استراحت و مصرف آب کافی در حین ورزش ضروری است.
منبع : وب سایت مادر و کودک گهواره gahvare.net

