قرص متفورمین برای چیست؟

قرص متفورمین یک داروی خوراکی است که معمولاً برای درمان دیابت نوع ۲ تجویز می‌شود. این دارو به گروهی از داروها به نام بیگوانیدها تعلق دارد و با کاهش تولید گلوکز در کبد، افزایش حساسیت سلول‌ها به انسولین، و کاهش جذب گلوکز در روده، به کنترل و کاهش قند خون کمک می‌کند.

موارد مصرف قرص متفورمین:

1. دیابت نوع ۲: اصلی‌ترین کاربرد متفورمین کمک به کنترل و کاهش سطح قند خون در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ است، به‌ویژه در افرادی که اضافه وزن دارند.

2. سندرم تخمدان پلی‌کیستیک (PCOS): در این سندروم گاهی علائم مقاومت به انسولین دیده می‌شود؛ بنابراین متفورمین برای کاهش علائم این بیماری تجویز می‌شود.

3. پیشگیری از دیابت: در برخی موارد برای افرادی که در مرحله پیش‌دیابت هستند و در معرض خطر بالای دیابت نوع ۲ قرار دارند، تجویز می‌شود.

4. کاهش وزن: برخی افراد چاق که مقاومت به انسولین دارند، ممکن است تحت نظر پزشک از متفورمین برای کمک به کاهش وزن استفاده کنند. دقت کنید افراد چاق به هیچ عنوان نباید بدون تجویز پزشک از این دارو استفاده کنند.

5. کبد چرب غیرالکلی (NAFLD): در برخی افراد، متفورمین به بهبود عملکرد کبد و کاهش تجمع چربی کمک می‌کند. برای استفاده از متفورمین در این شرایط، نیز تجویز پزشک ضروری است.

 

تأثیر متفورمین بر کاهش وزن

متفورمین چگونه به لاغری کمک می‌کند؟ این دارو با کاهش مقاومت به انسولین و کاهش جذب گلوکز در روده، باعث کاهش سطح قند خون می‌شود. علاوه بر این، تحقیقات نشان داده است که متفورمین می‌تواند اشتها را کاهش داده و متابولیسم چربی را بهبود بخشد. این ترکیب از اثرات باعث می‌شود که بدن چربی بیشتری بسوزاند و وزن فرد کاهش یابد.

طبق مطالعات علمی، افراد غیر دیابتی که از متفورمین استفاده می‌کنند، معمولاً کاهش وزن ملایمی را تجربه می‌کنند. البته، نباید انتظار داشت که مصرف این دارو به تنهایی باعث کاهش وزن چشمگیری شود؛ بلکه باید در کنار رژیم غذایی سالم و فعالیت بدنی مناسب استفاده شود.

علاوه بر این، متفورمین اثرات دیگری نیز دارد که می‌تواند بر روند کاهش وزن تأثیرگذار باشد، از جمله بهبود حساسیت به انسولین، کاهش تولید گلوکز در کبد و تغییر درفلور (میکروب‌های مفید) روده.

بهترین زمان مصرف قرص متفورمین برای لاغری

انتخاب زمان مناسب برای مصرف قرص متفورمین می‌تواند تأثیر آن بر کاهش وزن را افزایش دهد. در ادامه، به بررسی زمان‌های مختلف مصرف این دارو می‌پردازیم:

۱. مصرف قرص متفورمین قبل از غذا

برخی مطالعات نشان می‌دهند که مصرف متفورمین قبل از غذا می‌تواند باعث کاهش جذب کربوهیدرات‌ها شود. با کاهش میزان جذب گلوکز از غذا، سطح قند خون بعد از صرف غذا کمتر افزایش می‌یابد که این موضوع تأثیر مثبتی بر کاهش وزن دارد. همچنین، متفورمین باعث کاهش اشتها می‌شود، بنابراین اگر قبل از غذا مصرف شود، فرد ممکن است کمتر غذا بخورد. این ویژگی می‌تواند به‌خصوص برای افرادی که دچار پرخوری هستند، مفید باشد. علاوه بر این، مصرف قبل از غذا ممکن است از افزایش ناگهانی قند خون پس از غذا جلوگیری کند که برای بیماران دیابتی نیز مفید است.

۲. مصرف متفورمین بعد از غذا

اگرچه مصرف متفورمین قبل از غذا مزایایی دارد، اما برای برخی افراد مشکلات گوارشی مانند تهوع و دل‌درد ایجاد می‌کند. در این شرایط، پزشکان توصیه می‌کنند که این دارو را بعد از غذا مصرف کنند.

مصرف متفورمین بعد از غذا می‌تواند به کاهش عوارض گوارشی کمک کند، اما ممکن است اثر کاهش وزن آن کمی کمتر باشد. از سوی دیگر، مصرف متفورمین بعد از غذا به تنظیم قند خون بعد از صرف وعده‌های غذایی کمک کرده و ممکن است به کنترل بهتر اشتها در طول روز منجر شود. علاوه بر این، تحقیقات نشان می‌دهند که مصرف بعد از غذا باعث جذب بهتر دارو شده و در نتیجه عوارض جانبی را کاهش می‌دهد.

۳. مصرف متفورمین قبل از خواب

یکی دیگر از راه‌های مصرف قرص متفورمین برای لاغری ، مصرف آن قبل از خواب است. برخی تحقیقات نشان می‌دهند که مصرف این دارو در شب ممکن است تأثیر بیشتری بر کنترل قند خون در طول شب و صبح روز بعد داشته باشد. این موضوع می‌تواند در روند کاهش وزن نیز تأثیرگذار باشد.

البته، مصرف متفورمین در شب ممکن است برای برخی افراد باعث مشکلات خواب شود، بنابراین بهتر است افراد قبل از انتخاب این زمان، واکنش بدن خود را بررسی کنند. همچنین، برخی مطالعات نشان داده‌اند که مصرف متفورمین در شب می‌تواند منجر به کاهش التهاب بدن و بهبود متابولیسم بدن شود.

 

عوارض قرص متفورمین

1. عوارض گوارشی

بسیاری از افراد در هفته‌های اول مصرف قرص متفورمین دچار برخی مشکلات گوارشی می‌شوند که معمولاً پس از مدتی کاهش می‌یابد. از جمله این عوارض می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • تهوع و استفراغ
  • اسهال
  • نفخ و درد شکم
  • کاهش اشتها
  • احساس طعم فلزی در دهان

برای کاهش این عوارض سعی کنید که قرص متفورمین را همراه با غذا مصرف نمایید. ابتدا از دوز کم شروع کرده و آن را به طور تدریجی افزایش دهید.

2. کمبود برخی ویتامین‌ها

مصرف طولانی‌مدت متفورمین می‌تواند منجر به کاهش جذب ویتامین B12 شود. کمبود این ویتامین باعث ضعف، خستگی و کم‌خونی مگالوبلاستیک خواهد شد. برای جلوگیری از این مشکل، انجام آزمایش‌های دوره‌ای و در صورت نیاز مصرف مکمل‌های ویتامین B12 توصیه می‌شود.

در رژیم لاغری، تامین انواع ویتامین‌ها، نقش مهمی در اثربخشی رژیم لاغری دارد. اسلیم پلن یک مکمل مولتی ویتامین، حاوی انواع ویتامین‌های موثر در لاغری است. این محصول علاوه بر تامین نیازهای ویتامین بدنتان، یک برنامه و روش مصرف عالی به شما ارائه می‌دهد.

3. اسیدوز لاکتیک (Lactic Acidosis)

این یکی از نادرترین اما خطرناک‌ترین عوارض متفورمین است که در صورت تجمع بیش از حد اسید لاکتیک در خون رخ می‌دهد. این وضعیت معمولاً در افراد مبتلا به بیماری‌های کلیوی، کبدی یا مشکلات قلبی بروز می‌کند. علائم هشداردهنده اسیدوز لاکتیک:

  • ضعف و خستگی شدید
  • تنگی نفس
  • درد شدید عضلانی
  • کاهش دمای بدن و کند شدن ضربان قلب

برای پیشگیری از این دستهه عوارض، افرادی که نارسایی کلیوی و بیماری‌های کبدی دارند؛ باید از مصرف متفورمین خودداری کنند. قبل از تصویربرداری و انجام آزمایش‌ها با مواد حاجب، مصرق قرص متفورمین را موقتا قطع نمایید. در طول دوره مصرف این قرص، از مصرف الکل خودداری کنید.

۲. افت قند خون (Hypoglycemia)

متفورمین به تنهایی معمولاً باعث افت قند خون نمی‌شود، اما در صورت استفاده همزمان با انسولین یا سایر داروهای کاهنده قند خون، ممکن است این اتفاق بیفتد. علائم افت قند خون عبارتند از:

  • سرگیجه و ضعف
  • لرزش بدن
  • تعریق زیاد
  • تپش قلب

برای کنترل این عارضه باید تنظیم دوز دارو، با نظر پزشک انجام شود. و اگر قند خونتان افت زیادی کرد و عوارض بالا برایتان اتفاق افتاد، مصرف میان‌وعده‌های کربوهیدراتی توصیه می‌شود.