روزنامه هفت صبح، مهلا جوادپور| وُرلد وَليو سِروِي (World Values Survey) كه يك برنامه تحقيقاتي بينالمللي براي مطالعه ارزشهاي اجتماعي، سياسي، اقتصادي، مذهبي و فرهنگي مردم سراسر دنياست، به ارزیابی سطح اعتماد عمومی و پذیرش تفاوتهای موجود بین افرادی که در کنار هم زندگی میکنند، پرداخته است.
اين پژوهش كه نتايجش بهتازگي منتشر شده «همسايهات را دوست داري؟» نام دارد و به نتايج قابلتوجهي درباره مردم ايران دستيافته است. اينطور كه مشخص است ايرانيها بهطور عمومي به همسايگان خود اعتماد قابلتوجهي دارند اما درصدي از آنها ترجيح ميدهند در كنار افراد غيرايراني زندگي نكنند.
اين بررسي با توزیع پرسشنامه در میان نمونههایی شامل افراد بالای ۱۸ سال در ۲۴ کشور مختلف در فاصله سالهای ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۲ انجام شده و پرسشنامههايي كه بين ايرانيها توزيع شده مربوط به سال 2020 بوده است. نتايج اين بررسي نشان ميدهد كه نرخ اعتماد عمومی به همسایگان در ایران ۷۹درصد است که در بين 24 کشور مورد بررسی، در رتبه دهم قرار میگیرد. ايران از اين لحاظ با اسپانيا همتراز است. این نرخ در نروژ که بالاترین سطح است، ۹۰درصد و در مکزیک که پایینترین سطح در آن ثبت شده، ۵۰درصد است.
نرخ افرادي كه در ايران تمايلي به همسايگي با غير همزبان خود ندارند 31درصد است. در سطح اول فيليپينيها با نرخ 32درصد قرار دارند و بعد از آن ايرانيها بين 24 كشور دومين مردماني هستند كه نميخواهند با غير همزبان خود در يك محله زندگي كنند. بريتانياييها با نرخ 4درصد در انتهاي اين جدول قرار گرفتهاند.
34 درصد ايرانيها تمايل ندارند با افراد غير همدين خود همسايه شوند. اين نرخ در مقايسه با كشورهاي تحت بررسي بالاترين نرخ است. بعد از ما چينيها هستند كه 31درصد از آنها درباره اين مسئله ابراز بيميلي كردند. در عوض بريتانياييها نسبت به باقي كشورها كمترين اهميت را به اختلاف عقايد ديني با همسايگان خود ميدهند.
ایرانیها در این بررسی از نظر بیمیلی به همسایگی با مهاجران و کارگران خارجی هم با نرخ عدم تمایل ۴۲درصدی صدرنشین شدهاند. بعد از ايران روسها و سپس ژاپنيها هستند كه نميخواهند با مهاجران و كارگران خارجي در يك منطقه زندگي كنند. در مقابل، برزیل و سوئد با نرخ 3درصد در پایینترین سطح قرار دارند.
در قسمت ديگري از اين پژوهش آمده است كه ۲۸درصد ایرانیهای شرکتکننده در اين نظرسنجي نسبت به همسایگی با افراد غیرهمنژاد با خودشان ابراز بیمیلی کردهاند. این نرخ در میان کشورهای مورد بررسی بالاترین میزان است. بعد از ايران، يونانيها و بعد فيليپينيها افرادي هستند كه ترجيح ميدهند با نژادهاي ديگر همسايه نشوند. اين نرخ در سوئد و برزيل كمترين مقدار را دارد.
93درصد مردم كرهجنوبي نميخواهند با فردي كه مبتلا به ايدز است همسايه شوند. پس از آن 81درصد ايرانيها هم تمايلي به همسايگي با اين افراد ندارند. در مقابل آلمان، برزيل و بريتانيا كشورهايي هستند كه مشكل چنداني با همسايگي با افراد مبتلا به ايدز ندارند.ایرانیها از نظر نرخ عدم تمایل به همسایگی با زوجهایی که بهطور رسمی ازدواج نکردهاند، با ۷۶درصد صدرنشین هستند. اندونزي با نرخ 70درصد در رتبه دوم قرار گرفته است.
در مقابل، برزیلیها، آلمانیها و بریتانیاییها با نرخ عدم تمایل ۱درصدی قرار دارند. اما در خصوص همسایگی با افراد معتاد به مواد مخدر، ژاپنیها با ابراز عدم تمایل ۹۹درصدی صدرنشین شدهاند. این نرخ در میان ایرانیها ۸۷درصد و در جايگاه دوازدهم گزارش شده است. بهطور كل ميتوان گفت اعتياد براي تمام كشورهايي كه در اين نظرسنجي شركت كردهاند خط قرمز محسوب ميشود، به طوريكه 57درصد نروژيها هم نميخواهند با افراد معتاد به مواد مخدر همسايه شوند. نروژ در اين نمودار در پايينترين سطح قرار گرفته است.
البته ایرانیها از نظر عدم تمایل به همسایگی با افراد الکلی جایگاه نخست را از آن خود کردهاند. در حالیکه ۹۰درصد ایرانیها تمایلی به همسایگی با افراد معتاد به مصرف نوشیدنیهای الکلی ندارند که این نرخ در نروژ ۲۹درصد است. بعد از ايران هم 88درصد مصريها علاقهاي به داشتن همسايه الكلي ندارند.
بررسيهاي ديگري هم در اين پژوهش انجام شده است. بهطور مثال 30درصد ايرانيها گفتهاند در محله خود بارها شاهد فروش مواد مخدر بودهاند و ايران را در رتبه پنجم قرار دادهاند. بيشترين فروش مواد در خيابان با نرخ 59درصدي به برزيل تعلق گرفته و كمترين آن با نرخ 1درصدي به ژاپن.
9درصد ايرانيها در اين نظرسنجي گفتهاند كه مصرف الكل را در خيابانهاي محله خود ديدهاند. ايران در پايينترين سطح از اين جدول قرار گرفته است. بيشترين ميزان مصرف الكل در خيابان مربوط به مكزيك است. 27درصد ايرانيها شاهد دزدي در محله خود بودهاند. ايران در رتبه هفتم، مكزيك در رتبه اول و ژاپن در رتبه آخر قرار دارد.
كشورهايي كه در اين پژوهش مورد بررسي قرار گرفتهاند عبارتند از: ژاپن، کره جنوبی، چین، فیلیپین، اندونزی، استرالیا، مصر، ایالات متحده آمریکا، نیجریه، کانادا، روسیه، ایران، مراکش، لهستان، یونان، سوئد، آلمان، برزیل، ایتالیا، اسپانیا، بریتانیا، فرانسه، مکزیک و نروژ.
