روزنامه هفت صبح، گروه بازار | مرغ دولتی کیلویی ۲۰ هزار تومان است و قیمت آزاد آن تا ۳۰، ۴۰ هزار تومان میرسد. گوشت قرمز بین ۱۳۰ تا ۱۸۰ هزار تومان فروخته میشود و… در این شرایط بعضیها صدایی توی سرشان میشنوند که بیا رژیم بگیریم، بیا گیاهخوار شویم! اگر هنوز به این ندای درونی جواب ندادهاید، این فرصت را دارید تا با خواندن نوشته حاضر، متوجه شوید برخلاف تصور عامه مردم، گیاهخواری حداقل از نظر اقتصادی بهصرفه نیست.
همین دیشب ۴۵۰ گرم پنیر کبابی را ۸۰ هزار تومان ناقابل خریدیم که ارزشش تقریبا با نیم کیلو گوشت برابر است. باقی موارد هم به همین ترتیب است. اگر گذرتان به رستورانها بیفتد و بخواهید غذای گیاهی سفارش بدهید هم پول زیادی از جیبتان بیرون میرود. بله! گیاهخواری آنطور که شما فکر میکنید از نظر اقتصادی بهصرفه نیست و اگر میخواهید برای صرفهجویی در هزینهها بهسراغ گیاهخواری بروید، سخت در اشتباه هستید. این گزارش شاید بتواند تصمیمتان را تغییر دهد.
احتمالا شما هم فکر میکنید که درست کردن یک وعده غذای گیاهی برای گیاهخواران کار سختی باشد. شاید هم بهنظرتان جایگزین کردن مواد دیگر بهجای گوشت و مرغ، آنهم برای ما که در فرهنگ غذاییمان اغلب طرفدار کبابها و برگرها و آبگوشت و.. هستیم، کار دشواری بیاید اما واقعیت این است که گیاهخوار شدن، اگر دغدغه هزینه را نداشته باشید کار چندان سختی نیست. کافی است بدانید چه چیزهایی را باید جایگزین خوراکیهای معمول کنید تا معادلاتتان درست از آب دربیاید.
تا پیش از دوران کرونا رستورانهایی که غذای گیاهی سرو میکردند رشد زیادی داشتند که با توجه به مشکلات اقتصادی از شدت این روند رو بهرشد، کاسته شد. با این حال اگر یک روز صبح از خواب بیدار شده و تصمیم بگیرید که دور خوردن گوشت سفید و قرمز را خط بکشید و سویا و پنیر گیاهی مغزها را جایگزین غذاهای قدیمی کنید، دست شما باز است. اما همین حالا میخواهیم به یک افسانه قدیمی هم پایان دهیم. گیاهخواری کمهزینه نیست. اگر بخواهید یک املت را برای صبحانه در یک کافه معمولی بخورید، بین ۱۸ تا ۳۰ هزارتومان هزینه برمیدارد. اما همان املت از نوع گیاهیاش را باید ۴۰ تا ۶۰ هزارتومان سفارش دهید.
وعدههای دیگر هم وضعیتی مشابه دارند. برای خوردن یک پرس غذای ایرانی مانند خورشت کرفس در یک رستوران قیمت ۶۵ هزار تومان بوده اما رستورانهای گیاهی ما آن را ۷۵ هزار تومان میفروشند. اگر برای ناهار سراغ یک چلوکبابی بروید، باید بهطور متوسط بین ۸۰ تا ۹۰ هزار تومان، پول بدهید. قیمت یک چلوکباب گیاهی هم ۸۲هزار تومان است و نبود گوشت چندان فرقی بهحال جیب شما نمیکند. حالا در فستفودها هم وضعیت مشابه است. یک پیتزای مخصوص در یک رستوران معمولی نهایتا ۱۰۰هزار تومان از کیف پول شما کم میکند، در حالیکه برای یک پیتزای گیاهی بین ۱۱۵ تا ۱۲۰ هزار تومان باید بپردازید.
برگرهای گیاهی هم ۸۷هزار تومان هستند اما اگر بخواهید در یک رستوان غیروگان هم برگر بخورید باید بین ۶۰ تا ۸۰هزار تومان خرج کنید. با این حساب سه وعده خوراکی برای یک گیاهخوار بین ۲۵۰ تا ۳۰۰هزار تومان میشود و برای یک فرد غیرگیاهخوار بین ۲۰۰ تا ۲۵۰هزار تومان خواهد شد. حالا همین فرد اگر بخواهد مواد غذایی را در خانه بخرد و از آنها غذاهای مخصوص خودش را تهیه کند، باز هم در بر همان پاشنه میچرخد. تصور کنید که یک بسته ۱۰۰گرمی از برگر گوشت را میتوانید ۹۳هزار تومان بخرید ولی قیمت یک بسته چهارصد گرمی برگر گیاهی ۶۳هزار تومان است. یا خرید یک پاکت شیر، ۱۶هزار تومان است در حالیکه برای خریدن شیربادام باید ۸۰هزار تومان بپردازید.
صبحانه وگان چند؟
برای اولین وعده غذایی بهسراغ رستورانهایی رفتیم که در کار غذاهای گیاهی هستند. اولی در شهرک غرب واقع است. در اینجا دو نوع صبحانه برای شما سرو میشود؛ اولی همان صبحانه ایرانی است، با این تفاوت که بهجای پنیر و کرهای که به آنها عادت داریم، پنیر توفو و کره گیاهی را برایمان میآوردند و جای چای را به یک دمنوش گیاهی دادهاند. صبحانه ایرانی در این رستوران ۷۰هزار تومان است.
املت گیاهی هم انتخاب دیگری است که میتوانید داشته باشید، اما اینطور نیست که بخواهند دوتا تخممرغ را با کمی رب و گوجه مخلوط کرده و به دست شما بدهند. املت وگان در واقع املت پنیر توفو است که کنارش سبزی میچینند و بابتش ۷۰هزار تومان میگیرند. صبحانه را در یک رستوران دیگر در یوسفآباد میتوانید با دو قیمت ۴۰هزار تومان که املت ساده است و ۶۰هزار تومان که املت مخصوص است، بخورید.
تعداد رستورانهای گیاهی که بخواهند صبحانه هم سرو کنند، زیاد نیست و همانها هم معمولا یکی دو مدل بیشتر در منوهایشان تنوع ندارند. برای همین اگر بخواهید صبحانه گیاهی را در خانه بخورید، میتوانید همین پنیر توفو را که از سویا ساخته شده، بستهای ۳۶هزار تومان بخرید و کنارش هم یک لیوان شیربادام گیاهی که هر یک لیترش ۸۰ هزار تومان است بگذارید.
یک ناهار گیاهی در رستوران چقدر در میآید؟
گیاهخواران گوشت قرمز، ماهی و مرغ را از فهرست غذاهایشان خط زده و اقلام دیگری را جایگزین آن میکنند. اگر شما گیاهخواری باشید که برای خوردن لبنیات از خود مقاومتی نشان ندهید، مصرف آن میتواند تنوع غذایی را بالا ببرد. با همه اینها احتمالا خوردن غذا در بیرون از خانه متنوعتر از آب دربیاید، چراکه رستورانهایی در سطح شهر هستند که با کمال میل برای شما غذای گیاهی آماده میکنند. برای اینکه دقیق دستتان بیاید که چه غذاهایی در برخی از این رستورانها سرو میشوند و قیمت و تنوع آن چطور است، ما راهنمایی برای شما آماده کردهایم. برای ناهار معمولا سراغ غیر فستفودها میرویم.
به همینخاطر یک رستوران را در پاسداران هدف قرار دادیم تا ببینیم ناهار خوردن در آن چقدر میشود. این رستوران غذاهای ایرانی را مختص گیاهخواران سرو میکند. مثلا برای خوردن یک چلوخورشت کرفس که با سویا تهیه شده، ۷۵هزار تومان باید بپردازید. کوفته برنجی هم که با تکهای نان و کمی سبزی برایتان میآورند، همین قیمت را دارد. دلمهها هم در منوی این رستوران نقش پررنگی دارند. دلمه بادمجان ۷۷هزار و دلمه فلفل ۷۳هزار تومان بوده و چند عدد دلمه برگ مو بدون گوشت هم ۷۳هزار تومان است. از دیگر غذاهایی که منوی این رستوران به ما ارائه میدهد تهچین بادمجان ۸۶هزار تومانی است.
اما غذاهای دیگری هم هستند که چندان در رستورانهای معمول اسمشان را نشنیدهایم. مثلا کالزون اسفناج، ۸۵هزار تومان و توفو رول هم قیمت مشابهی دارد. اگر متوسط این قیمتها را حساب کنیم، یک وعده ناهار گرم در رستوران گیاهی بین ۷۵ تا ۸۵هزار تومان آب میخورد. اگر طرفدار سالاد باشید، نوع اردن که انواع جوانهها را دارد ۷۰هزار تومان است. به یک رستوران دیگر در خیابان ایرانشهر که سر زدیم، قیمتها بالاتر بودند. چلوکباب مخصوص گیاهی در این رستوران قدیمی گیاهخواران، که چنجه وگان درست میکند، ۱۰۵هزار تومان است و چلوکباب کوبیده ۹۲هزار تومان گفته میشود. دیزی گیاهی هم قیمتش ۱۱۲هزار و لوبیاپلو ۶۵هزار تومان است. اگر طرفدار استیک پنیر کورد باشید باید ۹۵هزار تومان بپردازید.
وعده شام برای گیاهخوارها چقدر تمام میشود؟
تنوع مواد غذایی گیاهی با بالا رفتن تعداد گیاهخواران، افزایش یافته است. برای همین بهراحتی توانستیم رستورانهای دیگری را پیدا کنیم که برای ما غذاهای بدون گوشت سرو میکنند و تنوع آنها دست کمی از دیگر رستورانها ندارد. البته اگر نخواهیم دروغ بگوییم، هزینه خورد و خوراک در این رستورانها کمی بالاتر است. برای چک کردن قیمتها جهت خوردن وعده شام، سری به رستوران گیاهی در برجهای آاسپ زدیم تا ببینیم ناهار خوردن در این رستوران چقدر برایمان آب میخورد.
قیمت پیتزاهای گیاهی در این رستوران از ۱۲۰هزار تومان شروع میشود که از نوع مارگاریتاست و تفاوتی با همان مارگاریتایی که در رستورانهای دیگر معمولا ۹۰هزار تومان قیمت دارد، نمیکند. پیتزای آرتیشو، با قارچ صدفی و زیتون و میکسپنیر درست شده و ۱۲۵هزار تومان قیمت دارد. پیتزا ناپل که با سیبزمینی و لوبیاسبز درست شده، ۱۲۰هزار است و پیتزای مخصوص با حضور قارچ صدفی و اسفناج هم همان قیمت را دارد.
معمولا پنیری که در این پیتزاها ریخته میشود، مخصوص وگانهاست. برگرها هم در این رستوران گیاهیاند. یعنی بهجای آن گوشتی که ما معمولا لای نان همبرگری میگذاریم، برگری از مواد غیرگوشتی تهیه میکنند که برای یک عدد چیزبرگر یا قارچبرگر آن باید ۸۷هزار تومان بپردازیم. ساندویچها متنوعترند. یک ساندویچ با پنیر هالومی و نان چاپاتا و سس پستو ۷۲هزار تومان بوده و مامسان که سبزیهای گریل شده را دارد هم قیمتش مشابه است.
از آنجاییکه سویا پای ثابت غذاهای گیاهی است، اینجا هم ساندویچی دارد که با سبزیجات گریلشده مخلوط شده و ۷۲هزار تومان قیمت دارد. ساندویچ پنینی بادمجان ۷۳هزار تومان است و اینطور که از منو برمیآید این پنینیها پرطرفدارند. اما اگر از ساندویچ و پیتزا و همبرگر بگذریم، غذاهای گرانتری هم هستند. پنیر هالومی یکی از آن خوراکیهای پرکاربرد بین گیاهخواران است. یک استیک پنیر هالومی که در آن هیچ خبری از گوشت نیست و کنارش را سبزیجات گریلشده گرفته، ۱۲۶هزار تومان است. مامسان هم که سیبزمینی و سبزی و سس خامه دارد را با ۱۲۵هزار تومان میشود خورد.
البته ما اطلاع چندانی نداریم که چنین بشقابهایی شما را سیر میکنند یا نه؟ یک سیخ کباب چوبی سویا با کمی برنج جزو ارزانهای منو است که ۸۷هزار تومان قیمت دارد. پاستاهایی که بدون مرغ و گوشت درست میشوند هم ۷۶هزار تومان هستند. انوع لازانیاها که در آنها از اسفناج و سویا و قارچ بهجای گوشت و ژامبون استفاده شده، ۱۰۸هزار تومان نوشته شدهاند. گراتینها در منوی این رستوران بین ۹۰ تا ۱۰۰هزار تومان هستند که انواع سبزیجات و سویا دارند. پلوخورها هم البته گرسنه نمیمانند. در فهرست غذاها به تهچین بادمجان برمیخوریم که ۱۰۵هزار تومان است و سویا پنیر کبابی هم دارد.
خرج یک گیاهخوار در خانه چقدر است؟
گیاهخواران معمولا برای جبران نخوردن گوشت و ماهی و دادن تنوع به سراغ برخی خوراکیها میروند که چندان برای ما آشنا نیستند. مثلا برای خرید سویامیت تکهای باید ۳۶هزار تومان بدهند و یا یک بسته ۳۰۰ گرمی تمپه نخود را ۴۳هزار تومان بخرند. یک بسته برگر گیاهی ۴۰۰گرمی هم ۶۳هزار تومان است. قیمت کتلت سویا که آماده است و میشود در خانه آن را پخت، برای ۴۲۰ گرم، ۵۰هزار تومان است. یک بسته سوسیس گیاهی فرانکفورتر نوپرو ۳۳ هزار و ۳۴۰ تومان بوده. یک بسته ۱۶۰ گرمی پنیر کبابی محبوب گیاهخوارها هم ۳۶ هزار تومان است.
