موضوع اضافه شدن واکسن ویروس پاپیلومای انسانی یا HPV به برنامه واکسیناسیون ملی ایران بار دیگر در کانون توجه قرار گرفته است؛ به ویژه پس از آنکه نتایج برخی مطالعات، این واکسن را در صدر گزینههای پیشنهادی برای ورود به برنامه ملی ایمنسازی کشور قرار داد.
علیرضا رئیسی در پاسخ به پرسشی درباره نتایج این مطالعات و احتمال اضافه شدن واکسن HPV به سبد واکسیناسیون کشور اظهار کرد: "فعلا برنامهای به منظور قرار گرفتن واکسن HPV به صورت روتین در سبد واکسیناسیون نیست. اگر کمیته ملی واکسیناسیون، ضرورت این واکسن را تصویب کند، میتوان مانند واکسن آنفلوآنزا با مراجعه به بخش خصوصی و پرداخت هزینه آن دریافت کرد."
وی همچنین تأکید کرد: "در حال حاضر، واکسن HPV جزو سبد واکسیناسیون رایگان کشور نیست و برنامهای برای آن نداریم."
معاون بهداشت وزارت بهداشت در ادامه درباره ضرورت بررسی ورود واکسنهای جدید به برنامه ایمنسازی کشور توضیح داد که هرچند بسیاری از بیماریها قابلیت پیشگیری از طریق واکسن را دارند، اما تصمیمگیری درباره اضافه شدن هر واکسن به برنامه ملی، نیازمند بررسی دقیق هزینه و اثربخشی آن است.
وی در این باره توضیح داد: "بسیاری از بیماریها میتوانند واکسن داشته باشند اما هزینه اثربخشی یک کار باید سنجیده شود. در شرایط کنونی، تمام تمرکزمان بر این است که سبد فعلی واکسیناسیون را تامین کنیم."
رئیسی همچنین به چالشهای موجود در مسیر تأمین واکسنهای مورد نیاز کشور اشاره کرد و گفت: "علاوه بر مشکلات حمل و نقلی و تحریمهای طالمانه، برخی واکسنها برای حمل و نگهداری به درجه حرارت خاص و شرایط دیگر نیاز دارند. در مجموع به رغم مشکلات، تمام تلاش خود را برای تامین سبد واکسن کشور میکنیم."
وی درباره وضعیت ذخایر واکسنهای فعلی کشور نیز اظهار داشت: "درحال حاضر نیز اگر واکسنهای روتین کم نشده به دلیل این است که در گذشته پیشبینی تامین آن را کردهایم. از طرفی نیز انبارهای نگهداری واکسن ظرفیت خاصی دارند، بنابراین در حال حاضر، به فکر افزودن واکسن به سبد واکسیناسیون فعلی نیستیم."
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که اخیراً نتایج یک مطالعه تخصصی نشان داده واکسن HPV بیشترین اولویت را برای ورود به برنامه ملی واکسیناسیون ایران به دست آورده است. همچنین در این مطالعه، مسیر ورود واکسنهای جدید به نظام ایمنسازی کشور در بازه زمانی پنج سال آینده نیز مورد بررسی قرار گرفته است.
در قالب این پروژه، کمیته ملی مشورتی ایمنسازی ایران از میان فهرست اولیه واکسنهای پیشنهادی سازمان جهانی بهداشت، هفت واکسن را برای ارزیابی انتخاب کرد. در این فهرست، واکسن HPV، واکسن آنفلوانزای فصلی برای گروههای پرخطر، واکسن پنوموکوک برای افراد پرخطر، واکسن سیاهسرفه (aP)، واکسن ویروس سنسیشیال تنفسی (RSV)، واکسن آبلهمرغان و واکسن ششگانه قرار داشتند.
البته واکسن ششگانه به دلیل آنکه فرآیند ورود آن به نظام سلامت کشور پیش از اجرای این پروژه تصویب شده بود و روند جایگزینی آن با واکسن پنجگانه در حال انجام است، از مرحله مدلسازی نهایی این طرح کنار گذاشته شد.
ویروس پاپیلومای انسانی یا HPV یکی از شایعترین ویروسهای منتقلشونده از راه جنسی به شمار میرود که میتواند در بروز زگیلهای تناسلی و برخی انواع سرطان نقش داشته باشد.
بر این اساس، در شرایط فعلی هیچ برنامهای برای رایگان شدن واکسن HPV یا اضافه شدن آن به برنامه واکسیناسیون عمومی کشور اعلام نشده و هرگونه تصمیم در این زمینه منوط به بررسیهای تخصصی و تصویب در کمیته ملی واکسیناسیون خواهد بود.
