روزنامه هفت صبح، علی رستگار | یک: درج برند دوو بر روی محصولات ایرانی غیرقانونی اعلام شد. این خبر را روز گذشته خبرگزاری تسنیم از قول معاونت حقوقی وزارت صنعت منتشر کرد. علت این ماجرا گمراهکننده بودن آن و حفاظت از حقوق مصرفکنندگان عنوان شده است. اتفاقی که برای گروه صنعتی انتخاب و مالک آن محمدرضا دیانی اصلا خوشایند نیست چون بخش مهمی از محصولات این شرکت در قالب برند دوو به بازار عرضه میشود. پارسال در همین مقطع از سال معاون وزیر کشور گفته بود ۴۰ درصد بازار لوازمخانگی ایران در اختیار گروه انتخاب الکترونیک است.
شرکتی که با سه برند اسنوا و دوو و بُست در بازار ۶ میلیارد دلاری لوازم خانگی ایران حضور پررنگی دارد. در سالهای اخیر با ممنوعیت واردات لوازمخانگی خارجی فرصت ویژهای در اختیار تولیدکنندگان لوازم خانگی از جمله گروه صنعتی انتخاب قرار گرفت که رقبای خارجی مثل الجی و سامسونگ را در بازار ایران کنار بزنند. اواخر تابستان هم به محض اینکه زمزمههای ورود محمولههای لوازمخانگی از کرهجنوبی مطرح شد، به طور رسمی و با دستور رهبری واردات لوازم خانگی خارجی از این کشور ممنوع اعلام شد.
در این مقطع میگفتند فردی که بهطور جدی درخواست ممنوعیت واردات لوازم خانگی کرهای را دنبال میکرده همین محمدرضا دیانی مالک گروه صنعتی انتخاب است. در روزهایی که تبلیغات وسیع دوو و اسنو در سطح شهر و شبکههای تلویزیونی به چشم میآمد. با این حال خیلی طول نکشید که با افزایش قیمت محصولات لوازمخانگی داخلی این دوران شیرین به اتمام رسید.
مسئولان انتخاب سرویس میگفتند بعد از نامه ممنوعیت ما افزایش قیمتی نداشتیم و اگر چنین اتفاقی رخ داده مقصر بنکداران و خُرده فروشان هستند. به هرحال این اتفاق با انتقادهای گستردهای مواجه شد و حتی گلایه رهبر انقلاب را هم به همراه داشت. از همین زمان گروه انتخاب و دیانی از یک سوی دیگر هم تحت فشار قرار گرفت. چرا مخالف واردات لوازم خانگی کرهای خودش از برند کرهای روی محصولاتش استفاده میکند؟
دو: خیلی از مصرفکنندگان که لوازم خانگی دوو را خریداری میکنند شاید خبر نداشته باشند که این محصولات در مورچهخورت اصفهان تولید میشود و کارخانه دوو کرهجنوبی سالهاست کلا تعطیل شده. همین موضوع باعث شد از آذرماه امسال حساسیتها روی درج این برند روی محصولات گروه انتخاب افزایش پیدا کند.
بعضی هم که از اصل ماجرا خیلی خبر نداشتند میپرسیدند چرا هنوز تبلیغ محصولات کرهای روی بیلبوردهای شهر میبینیم؟ تا جایی که سازمان حمایت از حقوق مصرفکنندگان هم وارد گود شد و در نامهای خطاب به معاون صنایع وزارت صمت خواستار شفافسازی درباره این موضوع شد. سوال مهم این بود آیا سایر تولیدکنندگان هم میتوانند از لوگوی خارجی روی محصولاتشان استفاده کنند؟
سه: فعالان بازار لوازمخانگی از خیلی قبلتر میدانستند که محصولات دوو و اسنووا دقیقا یکجا و در اصفهان تولید میشود. افکار عمومی اما خیلی در جریان این موضوع نبودند. با این حساب چطور دوو از ایران سردرآورده؟ دوو الکترونیک یکی از غولهای صنعتی کرهجنوبی بود و از سال ۱۹۷۱ تاسیس شد. این شرکت تا سال ۱۹۹۹ هم فعالیت میکرد تا اینکه بعد از بحران مالی کشورهای شرق آسیا دوو هم ورشکسته شد و مالکیت آن به گروهی از طلبکاران رسید.
(شرکت دوو موتورز هم همانسالها تعطیل شد و جنرال موتورز آمریکا آن را خریداری کرد). ۱۱ سال پیش مزایدهای در کره برگزار شد که کل کارخانه دوو الکترونیک را یکجا بفروشند. گروه صنعتی انتخاب هم از ایران در این مزایده شرکت کرد. رقیب اصلی انتخاب شرکت الکترولوکس سوئد بود که با حمایت یک بانک آمریکایی وارد این مزایده شد.
در نهایت اما گروه صنعتی انتخاب موفق شد با قیمت ۵۱۸ میلیون دلار کل دوو را خریداری کند. آنها یک پیشپرداخت ۷۰ میلیون دلاری هم پرداخت کردند اما بعد طرف کرهای به بهانه تحریمها قرارداد را لغو کرد. از اینجا مشکل شد که حالا چطور این ۷۰ میلیون دلار پیش پرداخت را پس بگیریم؟ این پول را کرهایها پس ندادند و چند سال بعد شرکت را به یک هموطن خودشان فروختند به قیمت ۲۷۰ میلیون دلار. یعنی تقریبا نصف قیمتی که میخواستند به ما بفروشند.
چهار: استرداد پول پیش پرداخت گروه صنعتی انتخاب از آن زمان افتاد در کشمکشهای بعدی و طرف ایرانی هم تصمیم گرفت از برند دوو روی محصولاتش استفاده کند. مدیرعامل گروه صنعتی انتخاب البته در یک نشست خبری در آبانماه امسال توضیح داد که انتقال تکنولوژی دوو به ایران انجام شده. او درباره ساز و کار استفاده از نام دوو روی محصولات ایرانی توضیح داد: «طبق قرارداد بلندمدتی که سالانه یا چند ماهه تمدید میشود، برای استفاده از نام تجاری این شرکت، برند دوو را اجاره کردهایم و سالانه بابت آن مبلغی به صاحب شرکت پرداخت میکنیم.»
گفتنی است روی سایت رسمی دوو در ایران نوشته شده محصولات این شرکت تحت لیسانس دوو الکترونیک کرهجنوبی در ایران تولید میشود. مالک گروه صنعتی انتخاب محمدرضا دیانی متولد ۱۳۵۴ در اصفهان است. او قبل از ورود به صنعت مشغول تحصیلات حوزوی بود اما بعد تغییر مسیر داد و به تولید لوازم خانگی روی آورد.
