روزنامه هفتصبح، کیوان حسینیان| در شرایطی که اعتصاب فیلمنامهنویسان و بازیگران از یکسو و بحث استفاده از هوش مصنوعی به بحرانهای روز هالیوود تبدیل شده، هفته گذشته شاهد اکران موفق و پرسروصدای «باربی» و «اوپنهایمر» بودیم. دو فیلمی که رقابت و اکران همزمان آنها در هفتههای گذشته به یکی از سوژههای اصلی در فضای مجازی تبدیل شده بود و الان واکنشهای اولیه از دو فیلم تحسینبرانگیز و درخشان خبر میدهند.
بالاخره انتظارها به پایان رسید و در هفته گذشته دو فیلم «باربی» و «اوپنهایمر» به روی پرده رفتند و رقابتی تاریخی را برای کشاندن مردم به سالنهای سینما در سطح جهان رقم زدند. طبق پیشبینیها، «باربی» پیشتاز جدول باکسآفیس بود ولی حتی کمی بیش از تخمینهای قبلی فروخت. با 350 میلیون دلار فروش در سطح جهان، «باربی» نه تنها بزرگترین افتتاحیه در سال جاری را بهنام خودش ثبت کرده، بلکه الان بالاترین میزان فروش افتتاحیه در میان فیلمهای ساخته شده توسط کارگردانان زن در تمام تاریخ را دارد، حتی بالاتر از فیلمهای ابرقهرمانی مانند «کاپیتان مارول» و «زن شگفتانگیز».
در رده دوم هم «اوپنهایمر» قرار دارد با 170 میلیون دلار. «ماموریت غیرممکن: روزشمار مرگ» هم با اینکه در هفته دوم اکران به رده چهارم جدول باکسآفیس سقوط کرده، اما بیش از 100 میلیون دلار دیگر هم فروخت تا مجموع فروش آن به 370 میلیون دلار برسد. از حالا بهبعد باید شاهد رقابت نزدیک «باربی» و «ماموریت غیرممکن» در هفتههای آتی برای کسب عنوان پرفروشترین فیلم تابستان باشیم. البته نکته قابل توجه فروش فیلم نهچندان بزرگ «صدای آزادی» است که در هفته دوم از نمایش بالاتر از «ماموریت غیرممکن» قرار گرفته.
اما برگردیم سر واکنشها به دو تا فیلم مهم هفته گذشته که سوژه اکثر رسانههای سینمایی بودند. هم «باربی» و هم «اوپنهایمر» امتیازات بالایی را از سوی منتقدان دریافت کردهاند. میزان تحسینها نسبت به فیلم نولان تقریبا با «شوالیه تاریکی» برابری میکند و تعداد منتقدانی که «اوپنهایمر» را بهترین فیلم او میدانند، کم نیست. تا جایی که هفته گذشته، پل شریدر با انتشار تصویری از خودش در کنار نولان، طی یک پست فیسبوکی اعلام کرد که گرچه اصولا طرفدار فیلمهای نولان نیست، «اوپنهایمر» را بهترین و مهمترین فیلم قرن جدید میداند که به هیچ وجه نباید فرصت تماشای آن در سینما را از دست داد.
با این وجود همه کسانی که در هفته اول به تماشای فیلم نولان نشستهاند با شریدر و منتقدان همنظر نیستند، چرا که «اوپنهایمر» فیلم سنگین و پیچیدهای است و از ماهیت سرگرمکننده و هیجانانگیز ساختههای قبلی این فیلمساز فاصله دارد. تا جایی که انتشار عکس از سالن سینما هنگام وبگردی یا تماشای یک فیلم دیگر روی گوشی، در اعتراض به طولانی بودن «اوپنهایمر» به یکی از شوخیهای پرتعداد در توئیتر تبدیل شده است. جالب اینجاست که نولان چنین فیلم طولانی و بزرگی را فقط در 57 روز و به گفته خودش شبیه به آثار سینمایی مستقل جلوی دوربین برده.
البته از جمله حواشی بامزه مربوط به اکران «باربی» و «اوپنهایمر» در هفته گذشته، رویت کوئنتین تارانتینو در صف سینما برای تماشای فیلم گرتا گرویگ بود که دستمایه شوخی کاربران اینترنتی قرار گرفت، چرا که دیگر همه از نقاط مشترک میان فیلم و علایق شخصی تارانتینو خبر دارند! تارانتینو این روزها روی فیلم آخرش کار میکند و طبق برنامه قبلی قرار بود که «منتقد فیلم» را اواخر پاییز جلوی دوربین ببرد ولی اعتصاب سراسری در هالیوود کار را پیچیده کرده است. همچنین ساموئل ال. جکسون در گفتوگوی اخیر خود بدون اینکه جواب صریحی بدهد، از احتمال حضور خود در آخرین فیلم تارانتینو صحبت کرده است؛ کسی که از نه فیلم قبلی او در چهار تا نقش اصلی را داشته و موفقیت خود را به نوعی مدیون درخشش در «پالپ فیکشن» میداند.
بعد از دو هفته، تازه عوارض و عواقب اعتصاب سراسری دارد معلوم میشود. فعلا فیلمنامهنویسان و بازیگران که کوتاه نیامدهاند و قرار نیست کسی سر صحنه پا بگذارد یا حتی در فرش قرمز فیلمها و جشنوارهها حضور پیدا کند. در طرف مقابل هم استودیوها و پلتفرمهای استریم هنوز حاضر به عقبنشینی نیستند و خود را برای یک نبرد طولانی آماده کردهاند تا شاید اعتصابکنندگان بالاخره از رو بروند.
در روزهای اخیر باب آیگر مدیر عامل دیزنی (که شایعه فروش این کمپانی به اپل هم دوباره سر زبانها افتاده و با توجه به شکستهای اخیر استودیو نسبت به دفعه قبل احتمال بیشتری دارد) اعلام کرده که درخواستهای اعتصابکنندگان معقول نیست. تد ساراندس مدیرعامل نتفلیکس هم گفته که ادامه اعتصاب به نفع صنعت سرگرمی تمام نمیشود. بازیگرها هم بیکار ننشستهاند و چهرههایی ازجمله مارک روفالو درباره این موضوع صحبت میکنند که بازیگرها باید به سمت پروژههای مستقل بروند و خود را از زیر یوغ قراردادهای سنگین استودیوها خارج کنند. به نظر میرسد که تازه اول کار است و اختلافات بیشتر هم خواهد شد.
البته در این میان استودیویی مانند A24 استثناست که تمام شروط اعتصابکنندگان را پذیرفته و به همین دلیل بازیگران مجوز حضور در تولیدات جدید و تبلیغات مربوط به تولیدات فعلی این کمپانی را پیدا کردهاند. تا اینجا اولین ترکشها به جشنواره ونیز برخورد کرده و آمازون فیلم «چالشکنندگان» با نقشآفرینی زندایا را که قرار بود در افتتاحیه به نمایش دربیاد، از جشنواره بیرون کشید و اکران آن را از پاییز به بهار 2024 موکول کرد.
ظاهرا بخشی از قرارداد 10 میلیون دلاری زندایا شامل حضور او در رویدادهای جانبی مربوط به فیلم بوده که با وجود اعتصاب بازیگران، آمازون تعویق اکران را به ضرر ترجیح داده. دیگر فیلم مورد بحث این روزها نیز قسمت دوم «تلماسه» است که گفته میشود استودیوی وارنر به فکر تعویق اکران افتاده؛ به دلیل اینکه لشكر بازیگران سرشناس فیلم را زمان اکران در اختیار نخواهد داشت، که یعنی استودیوها خود را برای ادامه اعتصاب تا پایان سال میلادی هم آماده کردهاند.
البته دیگر دلیل قابل توجه موفقیت فراتر از انتظار «باربی» است که باعث شده تا از الان به یک مدعی بالقوه برای فصل جوایز و اسکار تبدیل شود و شاید وارنر این سیاست را پیش بگیرد که روی کمپینهای تبلیغاتی فیلم موفق گرتا گرویگ متمرکز شود و «تلماسه 2» را برای سال آینده نگه دارند. باید دید که دیگر فیلمهای مهم امسال چه سرنوشتی پیدا میکنند و آیا اعتصاب مانع از اکران آنها میشود یا نه.
بهغیر از اعتصاب، دیگر بحث مهم این روزها مانند چند هفته اخیر همچنان هوش مصنوعی است. جیمز کامرون روزهای گذشته درباره همین موضوع اظهار نظر کرده و گفته که از چهار دهه قبل و با سری فیلمهای «ترمیناتور» درباره خطر هوش مصنوعی هشدار داده ولی کسی حرفش را جدی نگرفته. با این وجود، از نظر جیمز کامرون حداقل هالیوودیها نباید نگران هوش مصنوعی باشند، چون در سینما کاری از پیش نمیبرد و به دلیل عدم خلاقیت و نوآوری امکان ندارد که مخاطبان سینما را تحت تاثیر قرار دهد.
باید دید که این پیشبینی کامرون درست از آب درمیآید یا کار به جاهای باریک میکشد. نیکلاس ویندینگ رفن هم دیگر فیلمسازی است که از تجربه خودش با هوش مصنوعی صحبت کرده که موقع نوشتن فیلمنامه از چت جیپیتی کمک گرفته که این هوش مصنوعی در جواب گفته که حل مشکل مورد نظر در بحث فیلمنامه نیاز به کمک تخصصی از طرف فیلمنامهنویسان دارد و کار او نیست. به نظر میرسد که حداقل از فروتنی بهعنوان یکی از صفات بارز هوش مصنوعی باید تقدیر به عمل آورد!



