روزنامه هفتصبح ، محبوبه غدیری | فهرست «هفت صبح» از ۱۰سریال سالهای اخیر که براساس کتابها یا رمانهای معروف ساخته شدهاند…
***
مجموعه آثار شرلوک هولمز اولینبار در ایران به همت زندهیاد کریم امامی ترجمه شد؛ مجموعهای در قالب چهارجلد با عناوین «رسوایی در بوهم»، «برق نقرهای»، «سیمای زرد»، «عینک دورطلایی». این ترجمهها چنان قدرتمند و ماهرانه بودند که بعدها هرکسی سراغ آثار کانندویل رفت، نتوانست نامی از قبل شهرت کارگاه افسانهایاش یعنی شرلوک هولمز در ایران بهدست بیاورد. فقط خانم مژده دقیقی بود که ابتدای دهه هشتاد با ترجمه آثار شرلوک هولمز، نامش بین مترجمان مطرح شد و بعدها هم توانست با ترجمههای هوشمندانه خود شهرتی در این میان پیدا کند. مژده دقیقی در سال ۸۵ «اتود درقرمز لاکی» را ترجمه کرد. نام این رمان برگرفته از بخشی از صحبتهای شرلوک هلمز درباره قتلی بود که میگفت: «طناب لاکیرنگ قتل دور پوست بیرنگ زندگی پیچیده و وظیفه ما باز کردن، جداکردن و کشف وجب به وجب آن است.» نکته مهم درباره این کتاب این بود که زندهیاد امامی آن را ترجمه نکرده بود و این کتاب، اولینکتابی بود که در آن آرتور کانندویل، شخصیتهای معروف مجموعهآثار کارآگاهیاش یعنی شرلوک هولمز و دکتر واتسون را معرفی میکرد. نوشتن این کتاب که در سال ۱۸۸۸ به چاپ رسید، تنها
سههفته زمان برد و خب در ازای این سه هفته، عوایدی هم برای نویسنده نداشت! درواقع همانطور که در عالم کاسبی و تجارت گاهی گمان میکنند صرف وقت تنها عامل حسابکردن حقالتألیف است، همین قضیه هم درباره کانندویل اجرا شد و بابت نوشتن این کتاب فقط ۲۵لیره دریافت کرد. هرچند بعدها به شهرت و موفقیتی فوقالعاده رسید اما بازهم داغ چنین حقالتألیفی همیشه در دلش ماند و گفت: «من هرگز حتی یک پنی دیگر هم بابت این داستان دریافت نکردم.» با اینحال بعدها کارآگاه این نویسنده یعنی هولمز، شهرتی جهانی پیدا کرد و به جعبه جادویی تلویزیون هم راه پیدا کرد. بهترین اقتباس مجموعه تلویزیونی «ماجراهای شرلوک هولمز» بود که کمپانی گرانادا تلویزیون تهیه کرد و در فاصله سالهای ۱۹۸۴ تا ۱۹۹۴ از شبکه ITV بریتانیا پخش شد. در این مجموعه جرمی برت، بازیای بهیادماندنی در نقش شرلوک هلمز ارائه کرد. با اینحال سال ۲۰۱۰ کمپانی BBC یکبار دیگر سراغ ساخت مجموعهای تلویزیونی با محوریت این کارآگاه رفت. «شرلوک» توسط استیون موفات و مارک گیتیس ساخته شد و کارگردانی آن را نیز توبی هاینس و یوروس لاین برعهده داشتند. نقش اصلی این سریال یعنی کارآگاه هولمز را هم
بندیکت کامبربچ ایفا کرد. این سریال در سالهای بعدی توانست جوایز زیادی را از آن خود کند: ازجمله بهترین بازیگر نقش اول مرد برای بندیکت کامبربچ، بهترین بازیگر مکمل مرد برای مارتین فریمن و بهترین فیلمنامه سریال درام برای استیون موفات در شصتوششمین دوره از جوایز امی.
