روزنامه هفت صبح، فاطمه رجبی| چند روز پیش سید یاسر جبرائیلی که یکی از جوانان شناخته شده «جریان گام دوم انقلاب اسلامی» است در برنامه جهان آرا تصاویری نشان داد که برایش دردسر مجازی بزرگی درست کرد. او که میخواست از حدود و مرزهای بسیار وسیع دخالت دولتی در اقتصاد شخصی افراد جامعه دفاع کند از آمریکا مثال آورد. او گفت: «حالا بیایید ببینیم در آمریکا چه اتفاقی افتاده است، در سال 1933 روزولت در یک فرمان حکومتی نگه داشتن طلا برای مردم را ممنوع کرد و گفت که همه مردم باید دلارهایشان را بیاورند تحویل دولت بدهند و در ازایش مبلغی که آن هم دولت تعیین کرده بود دریافت کنند و بروند.
طبق این دستور مردم طلایی بیشتر از یک حلقه نامزدی نمیتوانستند نگه دارند.» تا اینجا همه چیز عادی پیش میرود تا اینکه جبرائیلی تصاویری هم نشان میدهد و میگوید که این هم از تصویرهایی که مردم آمریکا برای تحویل دادن طلاهایشان به دولت صف کشیدهاند. در واقع داستان از اینجا شروع میشود چون کاربران فضای مجازی به سرعت روی یکی از تصاویر زوم میکنند و میبینند که سر در ساختمانی که مردم جلوی آن صف کشیدهاند نوشته شده است: «دونات رایگان برای بیکارها» در واقع اینطور که از تصویر برمیآید مردم نه برای تحویل دادن طلاهایشان بلکه برای گرفتن دونات (از همان شیرینیهای پیراشکی شکلی که وسطشان سوراخ است) صف کشیدهاند.
این بیدقتی کافی بود تا کسانی که اساسا با طرز فکر و سابقه حرفها و فعالیتهای جبرائیلی مشکل داشتند این تصویر و ویدئوی حرفهای جبرائیلی را در شبکههای اجتماعی دست به دست کنند و سواد او را زیر سوال ببرند اما طرفداران جبرائیلی یا در واقع کسانی که با او نزدیکی فکری بیشتری دارند تا با منتقدانش وارد میدان شدند و نگذاشتند غائله به سرعت ختم شود آنها اسکرینشاتهایی از مقالههایی منتشر کردند که در آنها صحبت از همان دستور دولت روزولت بوده و عکسی که جبرائیلی نشان داده هم در آنها دیده میشود.
این موضوع باعث شد که دو طرف فقط به هم حمله کنند و همدیگر را بیسواد صدا بزنند بدون اینکه روشن شود در واقع ماجرا از چه قرار است بالاخره مردم آمریکا در 90 سال پیش برای گرفتن دونات مجانی صف کشیده بودند یا میخواستند طلاهایشان را با زبان خوش تقدیم دولت کنند؟
عکس واقعا درباره چیست؟
وقتی عکسی که جبرائیلی نشان داده جستوجو میکنیم میبینیم که واقعا آمریکاییهای مندرس پوش در آن تصویر برای گرفتن دونات مجانی صف بستهاند اما حرف طرف مقابل هم درست است و وقتی ماجرای دستور دولتی در آمریکا برای تحویل دادن طلاهای مردم را به زبان انگلیسی جستوجو کنید به مقالاتی بر میخورید که در آنها از همین تصویر استفاده شده اما کافی است کمی بالا و پایین عکس را هم بخوانید تا ببینید این تصویر در واقع به بخش دیگری از گزارش مربوط است که شرایط اقتصادی آن دوره را روایت میکند
و توضیح میدهد که آمریکا در آن دوره یک رکود بسیار سنگین را پشت سر میگذاشت. این بخش از گزارش در واقع میخواهد توضیح بدهد که چرا دولت این کشور مجبور به اتخاذ تصمیمی شد که جبرائیلی به آن اشاره میکند اما گویا آقای جبرائیلی که میخواسته به متن گزارش اشاره کند دقت کافی را در مورد اینکه آیا عکسی که استفاده میکند دقیقا برای کدام بخش است نداشته.
البته این اولینبار نیست که توئیتهای جبرائیلی در توئیتر فارسی سر و صدا راه میاندازد حتی به بیرون از آن هم کشیده میشود. او که 38ساله است و مدتی پیش سودای نمایندگی مجلس هم داشت و حالا عنوان طولانی «رئیس مرکز ارزیابی و نظارت راهبردی اجرای سیاستهای کلی نظام» را یدک میکشد به عنوان مثال یک بار توئیت کرد «واشنگتن پست گزارش داده که سال گذشته میلادی 31800 آمریکایی در اثر تصادفات رانندگی کشته شدهاند. در سال گذشته شمسی این رقم در ایران 16778 نفر بوده است.»
این توئیت باعث شد که فورا اهالی توئیتر فارسی ماشین حسابهایشان را بیرون بیاورند و یادآوری کنند که جمعیت آمریکا نزدیک به چهار برابر ایران است و با داشتن 287 میلیون خودرو تقریبا 11 برابر ایران ماشین دارد بنابراین نزدیک به دو برابر بودن تعداد تلفاتی رانندگیاش نه تنها نشان نمیدهد که از این نظر وضعیت بدتری از ایران دارد بلکه اوضاع را برای این کشور بهتر از ایران نشان میدهد.
یکی دیگر از توئیتهای پرحاشیه جبرائیلی به دو سال پیش بر میگردد وقتی که او اعلام کرد پسر ۱۱ سالهاش به خاطر خواندن نماز اول وقت، دقایقی از ساختمان پزشکان که بلافاصله پس از اذان ظهر پخش میشود را از دست میدهد و در ادامه آن روز با گریه و نخوردن ناهار گذشته است.
بعد از چند ساعت از انتشار این پست، مدیر شبکه نسیم به ارسال پیامی اعلام میکند «این مسئله را از فردا حل خواهند کرد». انتشار این خبر باعث انتقادات باعنوان آقازادگی در شبکههای اجتماعی شد و با کارزار میلیونی بازگشت برنامه نود مقایسه شد، البته در مقابل هم عده زیادی بودند که این دو مسئله را بیارتباط به هم میدانستند میگفتند موضوعی که جبرائیلی مطرح کرده یک ایرادِ وارد شرعی محسوب میشود و طبیعی است که به سرعت برای حل و فصل آن اقدام شود.
یکی دیگر از توئیتهای پرحاشیه جبرائیلی نه به متنی که نوشته بود بلکه به تصویری که ضمیمه کرده بود بر میگشت. او که میخواست سال نو را تبریک بگوید تصویری خانوادگی منتشر کرده بود اما نمیدانست که سان روف ماشینش برای او جنجال درست میکند و خیلیها آن را مخالف گفتمان ساده زیستی او میدانند. البته او به سرعت وارد عمل شد و توضیح داد که ماشینش همان ماشینی است که وقتی میخواست نماینده مجلس شود درباره داراییهایش گفته بود یعنی یک برلیانس اچ330 است که مجهز به سان روف است.
در آخر اینکه اگر یادتان نیست این را هم بگوییم که جبرائیلی یکی از سه نفری است که در تصویر آبگوشت خوری رائفی پور حضور داشت و در کنار او و وحید یامین پور (معاون فعلی وزیر ورزش و جوانان) نشسته بود. عکسی که وقتی بارها دیده شد و واکنشهای زیادی گرفت رائفیپور دربارهاش گفت: «… حالا که نگران دیزی هستید برایتان آشی پختهام با یک وجب روغن، منتظر عکس نفر چهارم این تصویر باشید.» البته تصویر نفر چهارم هیچ وقت منتشر نشد.
فرمان 6102
بد نیست حالا که به حاشیههای توئیت جبرائیلی پرداختیم اشارهای هم بکنیم به موضوعی که او در برنامه جهان آرا دربارهاش حرف زده بود یعنی فرمان اجرایی که در تاریخ آن را با اسم فرمان اجرایی ۶۱۰۲ میشناسند و در ۵ آوریل ۱۹۳۳ توسط رئیسجمهور فرانکلین روزولت امضا شد و «احتکار سکه طلا، شمش طلا و حواله طلا را درون ایالات متحده قارهای ممنوع کرد.» این فرمان مالکیت طلای پولی را توسط هر فرد، شراکت، انجمن یا شرکتی جرم اعلام کرد.
دلیل اعلام شده برای فرمان این بود که «احتکار طلا، اوقات سختی را موجب شده، رشد اقتصادی را کند و رکود را بدتر کرده است.» نیویورک تایمز یک روز بعد با تیتر «احتکار طلا،» «فرمان اجرایی دیروز رئیس جمهور هشدارهای قبلی او را تقویت و تشریح میکند» منتشر شد. این فرمان احتکار سکه طلا یا نقره را با مجازات ۱۰ هزار دلاری و تا پنج یا ده سال زندان مواجه کرد.
جالب اینکه غیر از آمریکا هم بودهاند کشورهایی که نگهداری طلا، سکه و حتی ارز خارجی را ممنوع کردهاند مثلا در زمان استالین اگر از خانه یا محل کار یک نفر سکه طلا یا ارز خارجی پیدا میشد احتمالا او برای مدت نامعلومی سر از سیبری و اردوگاه کار اجباری در میآورد اما در سالهای اخیر و در واقع در سیستم مدرن اقتصادی کشورها این روش تا اندازه زیادی منسوخ شده است
تا جایی که روسیه در همین بحران اخیر که بعد از جنگ اوکراین با آن دست به گریبان شد هرگونه ممنوعیت نگهداری ارز و سکه را رد کرد و گفت که روسیه به هیچ وجه چنین برنامهای ندارد چرا که ممنوعیتهایی از این دست میتواند نظم بازار را بهم بزند و اتفاقا برای اقلام ممنوع حباب قیمت ایجاد کرده و باعث شود که کنترل قیمت آنها بیشتر از دست دولت بیرون برود.
