روزنامه هفت صبح، گروه بازار| گزارش وزارت کار و امور اجتماعی از دخل و خرج خانوارهای شهری ایرانی حاوی جزئیات جدید و جالبی است. سالنامه آماری وزارت کار نشان میدهد خالص درآمد یک خانوار دهک سومی در سال گذشته ماهی هشت میلیون تومان بوده و در سال حدود هفت میلیون و 300 هزار تومان هزینه خالص داشتهاند. این در حالی است که خالص درآمد یک خانواده دهک دهمی در سال گذشته بیش از 424 میلیون تومان بوده و ثروتمندترین افراد در ماه بهطور متوسط حدود 35 میلیون و 385 هزار تومان درآمد داشتهاند، چیزی حدود پنج برابر خانوارهایی که در دهک سوم قرار میگیرند.
هزینه خالص یک خانواده دهک دهمی در سال گذشته نیز حدود 25 میلیون و 362 هزار تومان بوده است. این گزارش نکات جالب دیگری هم دارد مثلا مردم تهران در صدر گروه پردرآمدترینها قرار دارند و مردم استان مازندران و البرز به ترتیب مقامهای دوم و سوم را دارند. از طرف دیگر، مردم استان خراسان شمالی، سیستان و بلوچستان و لرستان جزو کم درآمدترین افراد کشور هستند. یا اینکه درآمد خالص یک خانواده سهنفره در سال گذشته حدود 14 میلیون و 772 هزار تومان بوده که حدود 11 میلیون و 957 هزارتومان از این درآمد ماهیانه خرج هزینههای زندگی این خانواده شده. این گزارش وزارت کار و امور اجتماعی نکات قابل توجهی دارد که در ادامه این مطلب میخوانید.
متوسط هزینه خوراکی و غیرخوراکی
در سال 1401 هزینه خالص مواد خوراکی و دخانی خانوادههای شهری حدود سه میلیون و 140 هزار تومان اعلام شده. این در حالی است که خانوادههای شهری سال 1400 برای مواد خوراکی و دخانی حدود دو میلیون و 540 هزار تومان هزینه میکردند. یک خانواده شهری در سال گذشته ماهی هشت میلیون و 288 هزار تومان برای هزینههای غیر خوراکی که شامل اجاره خانه و هزینه رفت و آمد و … پرداخته است. اما این عدد در سال 1400 برای خانوادههای شهری حدود پنج میلیون و 654 هزار تومان بود.
با این اوصاف هزینههای غیر خوراکی یک خانواده شهری در یک سال حدود سه میلیون تومان افزایش قیمت داشته است که بالا رفتن اجاره خانه میتواند سهم زیادی در این رشد قیمت داشته باشد. اما اگر نگاهی به هزینه کل یک خانواده شهری یعنی مواد خوراکی و دخانی و غیر خوراکی در سال 1401 بیندازیم، این عدد شش میلیون و 571 هزار تومان است. طبق آمار جدید، یک خانواده شهری در سال 1400 هزینهای که برای مواد خوراکی و دخانی و غیر خوراکی میپرداخته حدود چهار میلیون و 325 هزار تومان بوده.
متوسط هزینه درآمد برحسب وسعت خانوار
طبق گزارش جدید وزارت کار و امور اجتماعی، درآمد خالص یک نفر که در شهر زندگی میکند، در سال 1401 حدود 9 میلیون و 231 هزار تومان بوده که هفت میلیون و 864 هزار تومان از این درآمد را هزینه مواد خوراکی و غیر خوراکی میکرده. اما طبق این آمار درآمد یک خانواده دو نفره در سال گذشته چیزی حدود 12 میلیون و 741 هزار تومان بوده که از این رقم 10 میلیون و 472 هزار تومان را خرج هزینههای زندگی کردهاند.
اما در آمد خالص یک خانواده سه نفره در سال گذشته حدود 14 میلیون و 772 هزار تومان بود که حدود 11 میلیون و 957 هزا رتومان از این درآمد ماهیانه خرج هزینههای زندگی این خانواده شده. یک خانواده چهارنفره در سال 1401 حدود 15 میلیون تومان درآمد داشتهاند که 12 میلیون و 543 هزار تومان از این در آمد را برای هزینههای زندگی پرداخت کردهاند. نکته جالب این گزارش این است که در آمد یک خانواده پنج نفره از خانواده چهار نفره در سال گذشته کمتر بوده، یعنی ماهی حدود 14 میلیون و 756 هزار تومان که مبلغ 12 میلیون تومان آن هزینه خالص این خانوار بوده است.
متوسط هزینه و درآمد برحسب تعداد افراد شاغل
نکته جالب این گزارش این است که یک خانواده بدون فرد شاغل در سال گذشته حدود 10 میلیون و 980 هزار تومان در ماه درآمد خالص داشته است. هزینه خالص یک خانواده بدون فرد شاغل در سال 1401 نیز حدود 9 میلیون و 557 هزار تومان اعلام شده است. یک خانواده که یک فرد شاغل دارد در سال گذشته در ماه 13 میلیون و 585 هزار تومان عایدی داشته و مبلغ 11 میلیون و 531 هزار تومان از این درآمد را خرج هزینههای زندگی کرده.
یک خانواده با دو فرد شاغل در سال گذشته ماهی 20 میلیون و 340 هزار تومان در آمد داشته که حدود 14 میلیون و 571 هزار تومان از این درآمد برای گذران زندگی هزینه شده است. اما خانوادهای که سه نفر در آن شغل ثابت داشتهاند و ماهیانه پولی به حساب آنها واریز میشده در سال 1401 درآمدی حدود 21 میلیون و 800 هزار تومان داشتهاند. این اعداد و ارقام جدید نشان میدهد درآمد یک خانواده با سه نفر شاغل فقط یک میلیون و 500 هزارتومان از یک خانواده با دو نفر شاغل بیشتر بوده. هزینه کل این خانواده با سه نفر شاغل در سال گذشته نیز حدود 14 میلیون و 560 هزار تومان بوده که از هزینه زندگی یک خانواده با دو نفر شاغل کمتر است. اما درآمد یک خانواده با چهار نفر شاغل در سال 1401 حدود 28 میلیون و 850 هزار تومان بوده که 18 میلیون و 824 هزارتومان از این درآمد ماهیانه را صرف هزینههای زندگی میکردند.
متوسط هزینه و درآمد در هر دهک
دهک اول و دوم جامعه تحت پوشش نهادهای حمایتی مثل کمیته امداد امام خمینی و سازمان بهزیستی هستند. اما اگر از دهک سوم حساب کنیم افرادی که در دهک سوم قرار دارند در سال گذشته ماهی هشت میلیون و 43 هزار تومان درآمد داشتهاند و ماهی هفت میلیون و 300 هزار تومان از این درآمد ماهیانه را هزینه کردهاند. درآمد افرادی که در دهک چهارم قرار دارند در سال گذشته چیزی حدود 9 میلیون و 497 هزار تومان بوده که حدود هشت میلیون و 343 هزار تومان از این عایدی را خرج هزینههای زندگی کردهاند.
کسانی که در دهک پنجم هستند سال گذشته ماهی 10 میلیون و 951 هزار تومان درآمد داشتهاند و حدود 9 میلیون و 416 هزار تومان هزینه کردهاند. برای دهک ششمیها در سال 1401 در آمد ماهیانه 12 میلیون و 500 هزار تومانی در ماه ثبت شده و رقم هزینه کل آنها در ماه حدود 10 میلیون و 374 هزار تومان بوده. کسانی که در دهک هفتم قرار دارند سال گذشته ماهیانه 14 میلیون و 500 هزار تومان درآمد خالص داشتهاند و هزینه ماهیانه آنها حدود 12 میلیون تومان بوده است.
درآمد افرادی که در دهک هشتم قرار دارند سال گذشته ماهی حدود 17 میلیون تومان بوده که از این رقم مبلغ 14 میلیون و 177 هزار تومان را صرف هزینههای خالص زندگی کردهاند. دهک نهمیها در سال گذشته ماهی 21 میلیون و 312 هزار تومان در آمد خالص داشتهاند. هزینه خالص افراد دهک نهمی در سال 1401 نیز حدود 17 میلیون تومان اعلام شده است. دهک دهمیها که همیشه جزو افراد پردرآمد و متمول جامعه معرفی میشوند در سال گذشته ماهیانه 35 میلیون و 385 هزار تومان عایدی داشتهاند که از این مبلغ حدود 25 میلیون و 362 هزار تومان صرف هزینههای زندگی این افراد شده است. این گزارش نشان میدهد فاصله درآمدی یک خانواده دهک سومی با خانواده دهک دهمی حدود 27 میلیون تومان فاصله است و به عبارتی این افراد حدود چهار و نیم برابر این افراد در ماه در آمد داشتهاند.
متوسط هزینه و درآمد برحسب استان
گزارش وزارت کار و امور اجتماعی نشان میدهد کسانی که ساکن استان تهران هستند در سال گذشته درآمد بیشتری نسبت به افراد ساکن دیگر استانهای کشور داشتهاند. طبق این آمار، ساکنان استان تهران در هر ماه به طور میانگین حدود 19 میلیون و 221 هزار تومان در آمد داشتهاند. از طرف دیگر حدود 16 میلیون و 349 هزار تومان از این مبلغ در آمد را برای گذران زندگی هزینه کردهاند. ساکنان استان مازندران با درآمد ماهیانه حدود 16 میلیون و 456 هزار تومان بعد از تهرانیها جزو افراد پردرآمد کشور هستند.
ساکنین استان مازندران حدود 12 میلیون و 450 هزار تومان از این در آمد را در ماه خرج کردهاند. مردم استان البرز با یک فاصله خیلی کم بعد از استان مازندران در مقام سوم پردرآمدترینها قرار دارند. افرادی که در استان البرز که فاصله خیلی کمی با استان تهران دارد، زندگی میکنند در سال گذشته ماهی 16 میلیون و 400 هزار تومان درآمد داشتهاند. مبلغی که ساکنان استان البرز هر ماه برای گذران زندگی هزینه کردهاند نیز حدود 13 میلیون و 650 هزار تومان بوده.
نکته جالب این است البرزیها با اینکه از مازندرانیها درآمد کمتری داشتهاند، اما در هر ماه حدود یک میلیون و 200 هزار تومان بیشتر از افراد این استان برای گذران زندگی هزینه کردهاند. مقام چهارم این لیست برای ساکنین یزد است. افرادی که در استان یزد زندگی میکنند سال گذشته ماهیانه 15 میلیون و 196 هزار تومان به طور میانگین در ماه در آمد داشتهاند. هزینه زندگی در سال 1401 برای یزدیها ماهی حدود 10 میلیون و 268 هزار تومان بوده. اصفهانیها در مقام پنجم قرار دارند چون درآمد مردم استان اصفهان از ساکنان یزد کمتر است.
طبق این گزارش کسانی که در این استان زندگی میکنند سال گذشته ماهیانه حدود 14 میلیون و 390 هزار تومان درآمد داشتهاند و از این عایدی ماهیانه حدود 11 میلیون و 700 هزار تومان آن خرج هزینههای زندگی این افراد شده است. بعد از اصفهان، استان فارس در مقام ششم قرار دارند. در آمد مردم این استان در سال گذشته ماهیانه حدود 14 میلیون و 163 هزار تومان بوده، چیزی حدود 200 هزار تومان کمتر از درآمد مردم استان اصفهان. با این اوصاف هزینه خالص یک خانواده ساکن استان فارس در سال 1401 حدود 11 میلیون و 954 هزار تومان اعلام شده است. یعنی با اینکه از اصفهانیها درآمد کمتری داشتهاند، اما در ماه حدود 250 هزار تومان از مردم این استان بیشتر برای گذران زندگی هزینه میکنند.
این گزارش استانهای کم درآمد را هم معرفی کرده است. در گروه کم درآمدترینها، مردم استان خراسان شمالی با ماهی هشت میلیون و 538 هزار تومان در صدر قرار دارند. مردم استان خراسان شمالی سال گذشته برای هزینههای زندگی حدود هفت میلیون و 250 هزار تومان ماهیانه خرج کردهاند. بعد از مردم استان خراسان شمالی، کسانی که در استان سیستان و بلوچستان زندگی میکنند در رده دوم کم درآمدترینها قرار دارند. مردم این استان سال گذشته ماهیانه به طور میانگین حدود 9 میلیون تومان درآمد داشتهاند که همه آن 9 میلیون درآمد صرف هزینه زندگی آنها در هر ماه شده است.
مردم لرستان هم با درآمد ماهیانه حدود 9 میلیون و 346 هزار تومان در رده سوم افراد کم درآمد جامعه قرار دارند. طبق گزارش وزارت کار و امور اجتماعی مردم استان لرستان در سال گذشته حدود هفت میلیون و 640 هزار تومان از درآمدشان را صرف هزینههای زندگی کردهاند. این اعداد و ارقام نشان میدهد درآمد مردم لرستان فقط حدود 346 هزار تومان از مردم استان سیستان بیشتر است، اما هزینه خالص آنها در هر ماه از مردم این استان حدود یک میلیون و 400 هزار تومان کمتر بوده است.
