روزنامه هفت صبح| اداره مهاجرت سوئد در روزهای گذشته اعلام کرده ایرانیها بعد از عراقیها بیشترین ملیتی هستند که قرار است از سوئد اخراج شوند و به خاک کشور خود بازگردند. ایرانیها هزار و 624 پرونده باز در لیست اخراج اداره مهاجرت این کشور دارند که شامل پروندههای بازگشت داوطلبانه و اخراج اجباری است. عراقیها که در صدر این لیست هستند دو هزار و 84 پرونده و بعد از ایران، شهروندان افغانستان هزار و 575 پرونده باز در این اداره دارند. اما دلیل تعداد بالای اخراجیها در کشوری که تا مدتی پیش یکی از لیبرالترین قوانین پذیرش مهاجرت را داشت چیست؟
یک: از حدود 8 سال پیش سوئد یکی از مهاجرپذیرترین کشورهای اروپایی محسوب میشد به طوری که هر فردی که برای پناهندگی در این کشور اقدام میکرد میتوانست اقامت دائم سوئد را دریافت کند. اما از سال 2016 با تغییر سیاستهای مهاجرتی وضعیت تغییر کرد و حالا پناهندگان با ارائه شواهد محکم میتوانند به مدت سه سال در این کشور اجاره اقامت موقت دریافت کنند.
حالا روز به روز وضعیت مهاجرین سوئد سختتر میشود به طوری که از ابتدای سال میلادی جاری اداره مهاجرت سوئد تاکنون بیش از 6 هزار اجازه اقامت را به دلالیل مختلف لغو کرده است که یک رکورد به شمار میرود. این تعداد سه برابر تعداد اقامتهای لغو شده در مقایسه با همین دوره زمانی در سال گذشته است.
دلیل تشدید لغو اجازه اقامت پناهندگان دولت راست میانه سوئد و قدرت گرفتن نخست وزیر اولف کریسترسون است که از پاییز سال گذشته قدرت را به دست گرفته و توسط حزب راستگرا و ضد مهاجر دموکرات سوئد حمایت میشود. در همین راستا دولت دست راستی در دسامبر گذشته ماموریت ویژهای را به اداره مهاجرت این کشور محول کرده که اقامت تعداد بیشتری از افرادی که شرایط حفظ اجازه اقامت خود را ندارند لغو کند. ارائه اطلاعات نادرست در زمان دریافت اقامت و یا تمدید آن، سفر به کشور موطن برای پناهندگان و همچنین ارتکاب به جرایم از مهمترین دلایل لغو شدن این تعداد اقامت عنوان شده است.
دو: دولت سوئد همچنین ماه گذشته مراکزی به اسم «مراکز بازگشت» تاسیس کرد تا مهاجرانی که درخواست پناهندگی آنها رد شده است در آنجا نگهداری شوند. در سال 2022 اداره مهاجرت 74 درصد پروندههای پناهندگی را رد کرد و 11هزار و 580 نفر را موظف دانست که به کشور خود بازگردند اما تنها 39 درصد از آنها با انتخاب خود خاک سوئد را ترک کردند.
در عین حال قرار است چک کردن مدارک و اخراج افراد مقیم هم قدرت بگیرد. در گذشته بسیاری از اخراج ها در عمل به دلیل همکاری نکردن کشورهای مبدأ مهاجران یا نقض حقوق بشر در این کشورها صورت نمیگرفت اما حالا از دولت دستور رسیده تا آژانس مهاجرت فعالیت برای اخراج افرادی را که درخواست اقامت آنها در سوئد رد شده بیشتر کند و آنها را تشویق به بازگشت داوطلبانه به کشور خود کند.
سه: با وجود نیاز سوئد به مهاجران برای سرعت گرفتن رشد اقتصادی در این کشور اما احزاب دست راستی همچون دموکراتهای سوئد، از مخالفان سرسخت پذیرش مهاجران و بهویژه مسلمانان در این کشور هستند. حزب راست افراطی دموکرات سوئد که اولین بار در سال ۲۰۱۰ توانست با 20 کرسی وارد پارلمان شود، حالا بزرگترین حزب سوئد است. این حزب خواهان خروج بسیاری از کسانی است که در سالهای اخیر در سوئد پناهندگی گرفتهاند و گسترش اسلام را «بزرگترین تهدید» این کشور خوانده است. پس از اتفاقات اخیر و موارد قرآن سوزی در سوئد فشاری که دولت برای جلوگیری از عواقب آن بر روی مهاجران میآورد بیشتر شده است.
چهار: پدیده دیگری هم به نام «اخراج نوجوانان» در دو سال گذشته شکل گرفته که بسیاری از جوانانی که به همراه خانواده خود به سوئد مهاجرت کرده بودند را بعد از 18 سالگی به کشور خود دیپورت میکند. وبسایت سوئدی «لوکال» درباره یک ایرانی به نام علی صالح نوشته که با این مشکل مواجه شده است. به گفته این وبسایت خبری پدر علی، مهدی صالح با اینکه توانست بعد از یک سال اجازه اقامت خود را دریافت کند متوجه شد پسرش به ایران دیپورت شده است.
به گفته مهدی، پسرش علی در کویت به دنیا آمده و تا به حال ایران نبوده و کسی را در ایران نمیشناسد و جایی برای رفتن ندارد. دلیل این اخراج، قانونی به نام «Aliens Act» است که سال گذشته تصویب شده و افراد بالای 18 سال را موظف به استقلال مالی کرده و این افراد نمیتوانند از طرف خانواده خود در سوئد تامین مالی شوند. پدر علی وقتی برای اقامت در سوئد اقدام کرده بود این قانون وجود نداشت و علی هنوز 17 ساله بود اما با اجرا شدن این قانون افرادی با شرایط علی مجبور به بازگشت به کشور خود هستند.
