روزنامه هفت صبح، امید آورزمانی | سفرهاي آفرود، تورهاي طبيعتگردي، بيراههنوردي و توريسم خودرويي در سالهاي اخير رشد چشمگيري داشته است. بهطور كلي با افزايش خودروهاي شاسيبلند در بازار و البته تب بالاي خريداران براي استفاده از اين نوع خودروها باعث شده طبيعتگردي با خودروهاي اصطلاحا شاسيبلند در كشور شيبي صعودي داشته باشد. هرچند شايد رفتن به دل طبيعت در ابتدا نيازمند يك خودروي مناسب باشد اما اين همه ماجرا نيست. زيرا در كل پناه بردن از رويش هندسي آهن و سيمان و سنگ به دل طبيعت نيازمند فرهنگ طبيعتگردي است. موضوعي كه همزمان با افزايش علاقهمندان به طبيعتگردي با خودرو، چالشهايی نيز در پي داشته است.
آفرودیها از چه زمانی وارد طبیعت شدند؟
تخريب منابع طبيعي و حوادث مختلف با خودرو در طبيعت كشور طي سالهاي اخير افزايش يافته است و اين موضوع باعث شده متاسفانه بخشي از جامعه طبيعتگردان خودرويي به ويژه آفرودرها را مخرب طبيعت بدانند. در اين خصوص محمد قيدي از طبيعتگردان و شاسيبلندسواران باتجربه كشور ميگويد: براي اينكه اين موضوع را بررسي كنيم ابتدا بايد بدانيم خودروهاي دوديفرانسيل يا اصطلاحا شاسيبلند از چه زماني وارد طبيعت ايران شدند؟
اين خودروها از دهه ٣٠ شمسي و بعد از خروج ارتش متفقين در ايران باقي ماندند و اولين كاربران اين خودروها شكارچيان يا خوانيني بودند كه به مراتع يا شكارگاهها ميرفتند. مسئول كلوپ ملي لندروور و رنجروور ايران ميافزايد: بعدها با واردات و سپس توليد خودروهاي شاسيبلند در كشور استفاده از اين خودروها عموميتر شد و امروز مردم عادي هم از اين خودروها استفاده ميكنند اما واقعيت اينجاست كه در سالهاي اخير تب بيراههنوردي يا آفرود و طبيعتگردي با خودرو بالا گرفته و كاربران اين خودروها افراد مختلف و بعضا غيرمتخصص هستند.
ماجرای تخریب طبیعت و آفرودبازها
او درخصوص تخريب محيط زيست توسط خودروهاي شاسيبلند نيز به هفتصبح ميگويد: الزاما اينگونه نيست. هرچند نبايد منكر افراد متخلف شد اما واقعيت اينجاست كه طبيعتدوستاني كه با خودروهاي شاسيبلند وارد طبيعت ميشوند در بيشتر مواقع خود را ميهمان طبيعت ميدانند و به همين دليل آداب ميهمان را به جا ميآورند.
بسياري از شاسيسواران طبيعتگرد در زمستانها با خودروهاي خود براي حياتوحش علوفه ميبرند يا آبشخورها را تميز ميكنند. حتي در فصول كمآب مثل تابستان براي حفط حيات جانوري مناطق با منبعهاي آب، آبشخور درست ميكنند يا به منابعي كه توسط سازمان محيط زيست ساخته شده است آبرساني ميكنند.
اين تورليدر باتجربه درخصوص تخريب محيط زيست توسط خودروهاي شاسيبلند ميگويد: عموما تخريب طبيعت توسط افراد غير متخصص كه از ابزار طبيعتگردي تنها يك خودروي شاسيبلند دارند انجام ميشود و گناه اين افراد محدود را نبايد به پاي همه دارندگان اين خودروها نوشت. ضمنا فراموش نكنيم بسياري از شاسيبلندسواران در بلاياي طبيعي مثل سيل، زلزله و … در نقش تيمهاي امدادي ظاهر ميشوند و اساسا مرام يك عاشق طبيعت اينگونه است.
در حالي كه در همين پارك ملي لار كه نزديك تهران است، ورود خودروي دوديفرانسيل يا شاسيبلند را ممنوع كردند، اما مردم عادي با خودروي سواري وارد اين منطقه ميشوند و ارگانها و دستگاههاي مسئول هم با جادهسازي و پلسازي مسير دسترسي خودروهاي سواري و مردم عادي كه دانش طبيعتگردي ندارند را به عمق پارك ملي تسهيل كردهاند. اقدامي كاملا اشتباه كه باعث شده در همين منطقه حفاظت شده انبوهي از زباله باقي بماند.
در حالي كه طبيعتگرداني كه خودروهاي دو ديفرانسيل مجهز دارند، معمولا زبالهها را با خود باز ميگردانند و در منطقه رها نميكنند. آفرودرها، شاسيبلندسواران يا هر اسم ديگري كه براي اين دسته از اهل طبيعت در نظر بگيريم، معمولا خودروهاي مجهزي دارند كه حتي وسايل پخت و پز را هم با خود حمل ميكنند و به جز تعدادي متخلف اندك از درختان و … براي آتش درست كردن استفاده نميكنند.
قيدي در اين خصوص ادامه داد: متاسفانه هر چند بعضي از افراد غيرمتخصص كه عاشق طبیعت نيستند با خودروي شاسيبلند در طبيعت بياخلاقي ميكنند اما واقعيت اينجاست كه عمده تخريب محيط زيست و طبيعت كشور در ابعاد گياهي و جانوري با توسعه راههاي بين شهري، روستايي، معادن، پالايشگاهها و چراي بيرويه دام انجام ميشود.
بسياري از مراتعي كه محل چراي گونههاي جانوري مهم كشور بوده است، امروز با وجود گلههاي بزرگ دام در حال از بين رفتن هستند و پوشش گياهي اين مناطق توان بازرويش كافي را ندارند.در حالي كه چراي بيرويه هر روز دام، پوشش گياهي وسيعي از منطقه را از بين ميبرد، يك خودروي شاسيبلند تنها يك رد چرخ از خود برجاي ميگذارد.
او در پايان با اشاره به عدم وجود و يا اجراي قوانين شفاف در حوزه تخريب محيط زيست ميگويد: در اين خصوص يا قوانين شفاف نيستند يا مجازات مخرب طبيعت طوري است كه انگيزه تخلف را از بين نميبرد. ضمن اينكه در بسياري از موارد دستگاههاي مسئول قدرت لازم براي اعمال قانون را ندارند و شايد بتوان گفت براي توجيح عملكرد خود گناه را به گردن آفرودرها يا شاسيبلند سواران مياندازند و ديواري كوتاه تر از ديوار آنها پيدا نكردهاند.
