روزنامه هفت صبح، گروه بازار|‌ افزایش تسهیلات ودیعه مسکن دومین راهکار دولت برای سروسامان دادن به وضعیت بازار اجاره در سال 1402 است. به این منظور امسال قرار شده وام ودیعه مسکن برای مستاجران ساکن تهران به 200میلیون تومان، برای مستاجران ساکن کلانشهر‌ها به 150میلیون تومان و برای اجاره‌نشین‌های سایر شهرستان‌‌ها به 100میلیون تومان برسد. حتی مسئولان وزارت راه‌و‌شهرسازی می‌گویند دنبال راهی هستند تا متقاضیانی که قبلا از این وام استفاده کرده‌اند، دوباره فرصت دریافت وام ودیعه مسکن را پیدا کنند.

همچنین برای اینکه خدایی ناکرده بانک‌ها در پرداخت وام ودیعه مسکن کم‌کاری نکنند، بانک مرکزی امسال یک ذره‌بین بزرگ دستش می‌گیرد و با استفاده از روش تعیین سهمیه استانی، روی پرداخت تسهیلات ودیعه مسکن توسط هر بانک نظارت می‌کند. برای شروع بهتر است در جریان دوتا خبر مهم قرار بگیرید. خبر خوب اینکه وام ودیعه مسکن فقط برای متاهل‌ها نیست و مجر‌د‌ها نیز با یکسری اما و اگر مثل شرط سنی و… می‌توانند برای دریافت آن اقدام کنند. خبر بد اینکه اقساط وام ودیعه مسکن حداقل برای کسی که قرار است در کنار اقساط، اجاره ماهانه هم به‌صاحبخانه پرداخت کند، تا حدود زیادی آزاردهنده به‌نظر می‌رسد.

‌ افزایش وام ودیعه مسکن در سال 1402
وام ودیعه مسکن ۱۴۰۲ برای مستاجران ساکن تهران در صورت تایید نهایی به ۲۰۰ میلیون تومان خواهد رسید. پارسال همین مستاجران می‌توانستند شانس خود را برای دریافت ۱۰۰ میلیون وام ودیعه مسکن امتحان کنند. وام مسکن متقاضیان ساکن کلانشهر‌ها یعنی در کرج، قم، تبریز، مشهد، اصفهان، شیراز و اهواز پارسال ۷۰میلیون تومان بود و امسال در صورت نهایی به ۱۵۰میلیون تومان می‌رسد. وام ودیعه مسکن در شهر‌های کوچک نیز قرار است از ۴۰میلیون به ۱۰۰میلیون افزایش پیدا کند.

افزایش وام ودیعه مسکن هنوز قطعی نشده و پس از تایید نمایندگان مجلس به بانک مرکزی ارجاع داده می‌شود. شورای عالی مسکن، با حضور شخص رئیس‌جمهوری، معاون اول، وزرای راه‌وشهرسازی، نیرو، صنعت، اقتصاد، تعاون، رئیس‌کل بانک مرکزی، رئیس سازمان برنامه و بودجه، رئیس بنیاد مسکن و یک نماینده از کمیسیون عمران مجلس باید نظر خود را درباره افزایش وام ودیعه مسکن بدهد. بعید است که حداقل در این لایه کسی با افزایش سقف وام ودیعه مسکن مخالفت کند یا جلوی آن سنگ بیندازند. پس بیایید کار را تمام شده قلمداد کنیم و سراغ بررسی احتمالات بعدی برویم.

رقم اقساط و سود وام ودیعه مسکن؛ احتمالا!
پرداخت وام ودیعه مسکن به مستاجران در سال 1399 با نرخ سود ۱۳درصد انجام شد. مستاجران سال‌‌ گذشته در کنار سخت‌گیری بانک‌ها، نسبت به افزایش نرخ سود وام ودیعه مسکن تا 18درصد گلایه داشتند. امسال اوضاع می‌تواند سخت‌تر باشد چون نرخ سود تسهیلات بانک‌ها بر اساس اعلام بانک مرکزی تا 23درصد افزایش پیدا کرده است. با توجه به اینکه احتمال دارد به‌منظور تسهیل پرداخت وام ودیعه مسکن، مانند تسهیلات نهضت ملی مسکن، تغییراتی به نفع مستاجران رخ دهد چند حالت را مورد بررسی قرار می‌دهیم.

مهلت بازپرداخت وام ودیعه مسکن پنج سال یا 60 ماه است. پرداخت تسهیلات با نرخ 18درصد باعث می‌شود اقساط وام 200میلیون تومانی به ماهی پنج میلیون و 80هزار تومان برسد. اقساط وام 150میلیون تومانی برای مستاجران ساکن مراکز استان نیز در این حالت به ماهی سه میلیون و 810 هزار تومان می‌رسد و اگر کسی در شهرهای کوچک و سایر شهرستان‌ها وام 100میلیونی دریافت کند، با نرخ سود 18درصد، باید ماهی دو میلیون و 540هزار تومان قسط بدهد.

وضعیت مستاجران با نرخ سود 23درصد و مهلت بازپرداخت پنج ساله آنقدرها متفاوت نمی‌شود. کسی که وام 200 میلیونی گرفته و در تهران ساکن است، باید ماهی پنج میلیون و 640هزار تومان قسط بدهد. اقساط ماهانه مستاجر ساکن مراکز استان برای وام 150 میلیون تومانی،‌ با نرخ سود 23درصد به چهار میلیون و 230 هزار تومان می‌رسد. اقساط وام 100 میلیونی مستاجران ساکن سایر شهرستان‌ها نیز با نرخ سود 23درصد، معادل دو میلیون و 820هزار تومان در ماه خواهد بود.

ثبت‌نام وام ودیعه مسکن؛ فقط غیرحضوری
ثبت‌نام وام ودیعه مسکن به‌صورت اینترنتی در آدرس saman.mrud.ir انجام می‌شود و پس از تایید مدارک و تعیین شعبه، متقاضی باید به شعبه مراجعه کند و تشکیل پرونده دهد. از زمان ارسال پیامک تایید، متقاضی باید ظرف مدت حداکثر ۱۵ روز کاری نسبت به تکمیل مدارک خود و ارائه ضامن درخواستی بانک اقدام کند وگرنه بانک درخواست او را در سامانه رد می‌کند. متقاضیان دریافت وام ودیعه مسکن باید به سایت سر بزنند، مدارک مورد نیاز را بارگذاری کرده و مراحل ثبت‌نام را به پایان برسانند.

به این ترتیب فرآیند پرداخت تسهیلات ودیعه مسکن، تا مرحله تعیین شعبه به‌صورت غیرحضوری پیش می‌رود. وقتی با ارسال پیامک اعلام کردند، مدارکتان را به بانک بدهید، تازه قسمت سخت کار شروع می‌شود. جایی که باید ضامن و وثیقه ارائه دهید. مستاجرانی که سال گذشته وام ودیعه مسکن دریافت کرده‌اند، ولی موفق به تسویه آن شده‌اند امسال از شانس دریافت وام ودیعه مسکن برخوردار هستند. وام ودیعه مسکن اساسا برای متاهل‌هاست، اما زنان مجرد بالای ۳۵سال و مردان مجرد بالای ۴۵سال می‌توانند براساس شرط و شروطی مشخص روی دریافت آن حساب باز کنند.

خانم‌هایی که بالای ۳۵سال سن دارند، خودسرپرست هستند و با خانواده زندگی نمی‌کنند، می‌توانند از تسهیلات اجاره استفاده کنند. به مردان سرپرست خانوار که به دلیل فوت همسر، طلاق و متارکه مجرد هستند نیز وام اجاره تعلق می‌گیرد. وام ودیعه مسکن به مستاجر پرداخت می‌شود. پس به او متقاضی می‌گویند، اما صاحبخانه هم موظف است، اطلاعات سکونت و مالکیت خود را در سامانه املاک و اسکان وارد کند. ارائه اجاره‌نامه رسمی و داشتن کدرهگیری برای دریافت وام ودیعه مسکن الزامی است. متقاضی دریافت وام یعنی مستاجر باید اطلاعات سکونت خود را در سامانه املاک و اسکان ثبت کند.

همین شرط در مورد صاحبخانه صدق می‌کند. برای اینکه به بانک ثابت کنید پنج سال است در شهر موردنظر سکونت دارید، باید یکی از مدارک گواهی تولد متقاضی، همسر و فرزندان، جواز کسب، سابقه پرداخت بیمه درمان، گواهی اشتغال به کار از نها‌های دولتی، گواهی تحصیلی فرزندان یا گواهی پرداخت مستمری‌بگیران و بازنشستگان ارائه دهید. وام ودیعه مسکن دور از دسترس متقاضیانی است که خودشان یا همسرشان هنگام ثبت‌نام، صاحب خانه یا زمین مسکونی هستند. در هر مرحله از پرداخت تسهیلات که خلاف این مسئله مشخص شود، متقاضی از فرآیند پرداخت تسهیلات کنار گذاشته می‌شود. حتی اگر موفق به اخذ وام شده باشید، ناچار به به استرداد رقم تسهیلات دریافتی و جبران خسارات و پرداخت جرایم خواهید بود.

روش پرداخت وام ودیعه مسکن در بانک‌ها
وام ودیعه مسکن ۲۰۰میلیون تومانی امسال برخلاف سال قبل، توسط یک‌سری ابزار‌ها و سازوکار‌های دولتی حمایت می‌شود. دریافت رایگان کدرهگیری و ثبت قرارداد‌های اجاره گوشه‌ای از این نیرو‌های کمکی هستند که دولت اعتقاد دارد روند پرداخت وام ودیعه مسکن را تسریع می‌کنند.

وام ودیعه مسکن امسال قرار است با تعیین سهمیه برای هر بانک پرداخت شود تا هم از نظر میزان پرداخت تسهیلات و هم از نظر منطقه‌های جغرافیایی، روند نظارت بر روند پرداخت تسهیلات مسکن سریع‌تر و با دقت بیشتر انجام شود. پرداخت وام ودیعه مسکن در قالب سهمیه‌بندی، مانند سال‌هایی که بانک‌ها نسبت به پرداخت تسهیلات ازدواج بی‌میل بودند، قادر است به اوضاع سروسامان ببخشد. در این روش مشخص می‌شود هر بانک باید سالی چه میزان از منابع خود را به پرداخت وام ودیعه مسکن اختصاص دهد.

بانک مسکن با سهمیه هفت هزار میلیارد تومانی، بزرگترین پرداخت‌کننده تسهیلات ودیعه مسکن در سال گذشته بود چون این بانک را بانک تخصصی مسکن می‌شناسند، اگر بتوانید مراحل ثبت‌نام و تکمیل مدارک را سریع انجام دهید، شانس دریافت وام ودیعه مسکن از بانک مسکن زیاد است. سهمیه تعیین شده برای بانک مسکن، دو برابر بانک دوم یعنی بانک ملی ایران پارسال بوده. اسم بقیه بانک‌ها هم در فهرست وجود دارد. بهتر است درخواست خود را در بانک و شعبه‌ای ثبت کنید که در آن صاحب حساب هستید.

وام ودیعه مسکن پارسال توسط ۱۹ بانک پرداخت شد. وام ودیعه مسکن ۱۴۰۲، با اضافه شدن سهمیه هر بانک و به‌شیوه استانی توسط بانک مسکن، ملی، سپه، پست بانک، صادرات، تجارت، ملت، رفاه، کارآفرین، سامان، اقتصاد نوین، پارسیان، پاسارگاد، سینا، آینده، شهر، گردشگری، ایران‌زمین، خاورمیانه و موسسه اعتباری ملل پرداخت می‌شود.

وام ودیعه مسکن سال ۱۴۰۱ به پشتوانه قانون و تکیه بر منابع ۴۰ هزار میلیارد تومانی پرداخت شد، اما آمار‌های رسمی خود بانک مرکزی نشان می‌دهد در سال گذشته بانک‌ها فقط ۱۳هزار میلیارد تومان از این رقم را به متقاضیان پرداخت کرده‌اند و ۲۷هزار میلیارد تومان باقیمانده دست‌نخورده باقی مانده است. ظاهرا یا تقاضا برای دریافت وام کم بوده یا بانک‌ها آنقدر سخت‌گیری کرده‌اند که بخش زیادی از مستاجران بی‌خیال دریافت وام شده‌اند. روی هم رفته شبکه بانکی از میان خیل عظیم مستاجران تنها به ۲۲۴ هزار ۴۶۰ نفر وام ودیعه مسکن پرداخت کرده است.

سامانه دریافت کدرهگیری رایگان
مداخله دولت در بازار اجاره مسکن در سال‌های گذشته اغلب بی‌نتیجه باقی ‌می‌ماند اما امسال هم شاهد هستیم مصوبه تعیین سقف افزایش اجاره‌بها در تهران و سایر شهرها، دقیقا مانند گذشته ابلاغ شده است و حتی عدد‌های آن را دست نزده‌اند. تجربه نشان داده به دلیل نبود ضمانت اجرایی معمولا این سیاست به نتیجه نمی‌رسد. به‌همین دلیل دولت تلاش کرده یک‌سری راهکار جدید را به‌کار بگیرد.

تسهیل مراحل دریافت و صدور رایگان کد رهگیری یکی از مهمترین اقدامات است. قرار شده سامانه کد رهگیری از زیرمجموعه وزارت صنعت به وزارت راه‌و‌شهرسازی منتقل شوند تا دیگر مشاوران املاک بهانه‌ای برای خودداری از صدور کدرهگیری نداشته باشند. مشاوران املاک امسال برای اولین‌بار با سامانه‌ای روبه‌رو هستند که آن‌ها را ملزم به ثبت قرارداد‌های فروش و اجاره در سامانه معاملات املاک و مستغلات می‌کند و همزمان به‌صورت سیستمی حق کمیسیون املاک را در هر قرارداد برای خریدار، فروشنده و مشاور نمایش می‌دهد. دریافت رقم‌های بالاتر در قالب کمیسیون مشاوران املاک ممنوع خواهد شد.

تغییر قوانین پرداخت وام ودیعه مسکن و کاهش سخت‌گیری بانک‌ها به نفع مستاجران یک‌قدم بزرگ دیگر است. در حال حاضر وام ودیعه مسکن باید مانند سایر تسهیلات بانکی با نرخ سود ۲۳درصد پرداخت شود که بازپرداخت اقساط آن چندان با توانایی اجاره‌نشین‌ها همخوانی ندارد؛ بنابراین دولت در کنار پیش‌بینی سازوکار‌های اجرایی جدید جهت سهمیه‌بندی و پرداخت سریع‌تر وام ودیعه مسکن، باید در مورد کاهش مبلغ و نرخ سود وام اجاره‌نشین‌ها نیز تجدیدنظر کند.

تازه‌ترین تحولاتکاربران ویژه - اقتصادیرا اینجا بخوانید.