روزنامه هفت صبح، فرشاد رضایی| ماجرا از حاشیه شروع شد، در حاشیه فرو رفت و سر از حاشیه بیرون کشید! چون مدتی بود خبر شرکت نکردن برخی ناشران در نمایشگاه امسال به گوش می‌رسید. بالاخره هم نمایشگاه شروع شد و به‌تدریج دیدیم عده‌ای شرکت نکرده‌اند. بین‌شان اسامی ناشران معروفی هم دیده می‌شد که کم نبودند. بعضی از آن‌ها هم با رسانه‌ها گفت‌وگو و عنوان کرده بودند به‌خاطر مشکلات اقتصادی حاکم بر صنعت نشر و بالا گرفتن این مشکلات، حاضر به شرکت نشده‌اند.

عده‌ای هم می‌گفتند باید از کتابفروشان حمایت کرد و برگزاری نمایشگاه کتاب، به‌خاطر فروش مستقیم کتاب به مردم، ضرری جبران‌ناپذیر به کتابفروشی‌های سراسر کشور وارد می‌کند. با این حال مدتی گذشت و دیدیم عده‌ای از این ناشران که قرار بود شرکت نکنند، شرکت کرده‌اند! هم در نمایشگاه فیزیکی، هم مجازی. بعضی از آن‌ها هم فقط در نمایشگاه مجازی شرکت کرده بودند. در واقع خیلی نمی‌شد رویکرد مشخصی بین‌شان پیدا کرد.

اما حاشیه در حاشیه زمانی بیشتر شد که دیدیم کتابفروشان آمده‌اند و در نمایشگاه مجازی شرکت کرده‌اند! یعنی همان کسانی که ناشران برای حمایت از آن‌ها شرکت نکرده بودند، حالا خودشان حضور داشتند! در هر حال همه این رفتارها این‌قدر عجیب و غریب بود که به‌عنوان خبرنگار کتاب نمی‌دانستیم کدام طرف برویم، صحبت چه کسی را برجسته‌تر کنیم و اصلا به‌عنوان یک علاقه‌مند کتاب به حرف چه کسی گوش کنیم!

برای همین کار خودمان را پی گرفتیم و پرونده‌ای ترتیب دادیم به مناسبت برگزاری نمایشگاه کتاب. درست است بعضی از کتاب‌هایی که معرفی کرده‌ایم اصلا در نمایشگاه فیزیکی یافت نمی‌شوند اما مخاطبان می‌توانند آن را از نمایشگاه مجازی تهیه کنند. در صفحه بعدی این پرونده هم سراغ کتاب خاطرات رفتیم. چراکه این سال‌ها طرفداران فراوانی در ایران پیدا کرده. به‌ویژه بخشی از صفحه را اختصاص دادیم به یکی از مهم‌ترین آن‌ها؛ کتاب «زندگی و خاطرات متیو پری»، بازیگر محبوب سریال «فرندز» که فوق‌العاده خواندنی و جذاب است.

ما هماهنگ شده‌‌ایم
نویسنده: کای اشتریتماتر
مترجم: مسعود یوسف حصیرچین
ناشر: ققنوس
392 صفحه
220 هزار تومان

قتل‌عام میدان تیان‌‌آنمن چین خاطرتان هست؟ این کتاب به قلم «کای اشتریتماتر»، مختصات زندگی در چین امروزی را به تصویر می‌‌کشد؛ کشوری که سران آن، ابزارهای تکنولوژیک را برای نظارت شدید و کنترل مردم به کار گرفته‌‌اند. در واقع قرار است بفهمیم که ثروت، اینترنت و تکنولوژی‌‌های پیشرفته به تنهایی منجر به آزادی و دموکراسی نخواهند شد و حتی می‌‌تواند برای تهدیدی جدی برای دموکراسی در سراسر جهان باشد. کتاب، مشتمل بر 15 فصل است و هرکدام از فصل‌‌ها، چگونگی شست‌وشوی مغزی حکومت مستبد چین با استفاده از ابزارهای تکنولوژیک را بازگو می‌‌کند.

در بخشی از کتاب می‌خوانیم: «چین در تلاش است تا درون مرزهایش، حکومت نظاره‌گر بی‌نقصی بسازد و مهندسان روح این کشور، بار دیگر در تلاشند تا انسان نوینی بیافرینند که زمانی لنین، استالین و مائو رؤیایش را در سر داشتند. همچنین، این چین می‌خواهد باقی جهان را هم منطبق بر تصویر خودش شکل دهد». «ما هماهنگ شده‌ایم» تصویری هولناک از زندگی تحت نظارت بی‌سابقه دولت و هشداری است نسبت به این‌که به بهانه امنیت ملی چه فجایعی می‌تواند اتفاق بیفتد. این کتاب با ترجمه مسعود یوسف‌ حصیرچین در سال 1402 از سوی انتشارات ققنوس منتشر شده است.

ایران در عصر امامان
نویسنده: احسان ناظم بکایی
ناشر: سایان
296 صفحه
880 هزار تومان

انتشارات «سایان» با دايره‌المعارف‌های زیبا و رنگین خود این‌بار سراغ یکی از مهم‌ترین موضوعات تاریخ اسلام رفته؛ در واقع بزنگاهی از پیوند ایران و اسلام. کتاب «ایران در عصر امامان» مقطعی را روایت می‌کند که ایران از دوره باستان به دوره اسلامی گذر می‌کند و رویدادهای 350 سال نخست دوره‌ اسلامی را در برمی‌گیرد. این مقطع، دوره‌ مهمی در تاریخ ایران و اعراب است. با ظهور اسلام در شبه‌جزیره عربستان، عرب‌ها به‌واسطه قرآن و کتابت وارد تاریخ شدند. همچنین، با سقوط ساسانیان، ایران از دوران باستان گذر کرد و گام به‌ دوره اسلامی گذاشت.

مردم ایران بعد از الحاق به قلمرو اسلامی، استقلال زبانی و فرهنگی‌شان را حفظ کردند و مانند دیگر سرزمین‌ها، از جمله مصر، در زبان و فرهنگ رسمی عرب‌ها حل نشدند. آن‌ها افزون بر انتقال دانش و راه‌اندازی نهضت ترجمه علوم از فارسی و یونانی به عربی، در انتقال خلافت از امویان به عباسیان و ایرانی‌سازی آن نقش چشمگیری داشتند. در ابتدای سده‌ سوم هجری، ایرانی‌ها نخستین مردمانی لقب گرفتند که عَلَم خودمختاری و استقلال از خلافت را برافراشتند. تاریخ‌نگاران درباره این دوره، نظرات مختلفی دارند. برخی آن را سال‌های سرخوردگی و سکوت ایرانیان می‌دانند و برخی دیگر، سال‌های پرهیاهوی جنبش‌های فکری، عقیدتی و خیزش‌های گوناگون.

زندگی و خاطرات متیو پری
نویسنده: متیو پری
مترجم: مرجان حمیدی
ناشر: مون
280 صفحه
140 هزار تومان

«سلام، اسم من متیو است، هرچند شاید مرا با اسم دیگری بشناسید. دوستانم متی صدایم می‌کنند. و احتمالا تا حالا می‌بایست مرده باشم!» و این‌گونه زندگی‌نامه‌ پرفرازونشیب هنرپیشه‌ معروف سریال به‌یادماندنی «فرندز» (دوستان)، آغاز می‌شود؛ زندگی‌نامه‌ای که در آن ما را با خود به سفری از رؤیاهای دوران بچگی تا شهرت و اعتیاد و بهبودی پس از آن می‌برد. متیوی پنج‌ساله قبل از این‌که مدام به بیمارستان برود یا در مراکز بازپروری بستری شود، به‌خاطر جدایی پدر و مادرش مدام بین مونترال کانادا و لس‌آنجلس در رفت‌و‌آمد بود.

متیوی چهارده‌ساله ستاره‌ تنیس کانادا بود، و متیوی بیست‌و‌چهارساله برای بازی در محبوب‌ترین سریال تاریخ به‌نام «فرندز» انتخاب شد. در داستانی باورنکردنی که فقط خودش می‌تواند با آن طنز آشنا، صمیمی و دوست‌داشتنی‌اش آن را تعریف کند، از خانواده‌ای می‌گوید که بزرگش کردند، از میل و اشتیاقش برای شناخته ‌شدن و شهرت، از حفره عمیق درونش که حتی با محقق شدن رؤیاهایش هم پر نمی‌شد.

رولت سرخ
نویسنده: دزموند چام
مترجم: بیژن اشتری
ناشر: ثالث
458 صفحه
220 هزار تومان

کتاب برتر نشریات فایننشال‌تایمز و اکونومیست در سال 2021 کتابی نیست جز: «رولت سرخ» اثر دزموند چام. فرمول موفقیت در چین کمونیست دو جزء دارد: نبوغ کارآفرینانه و زدوبندهای سیاسی پشت پرده. همسر معاون نخست‌وزیر، شخصیت اصلی در برکشیدن دزموند چام و همسرش به قله‌های ثروت است. آقازادگان سرخ به قراردادها و کسب‌وکارهایی دسترسی دارند که هم انحصاری است و هم واجد سودهای هنگفت تضمین‌شده. از صبح تا شب شعارهای کمونیستی و انقلابی سر می‌دادند و همزمان خانواده‌های مقامات ارشد تا خرخره مشغول چپاندن پول در جیبشان بودند.

برای حذف کارآفرینان، «سندسازی، اخذ اعترافات اجباری و واردکردن هر اتهامی» مجاز است. «رولت سرخ»، روایتی واقعی از زندگی دزموند چام نویسنده کتاب است. او نشان می‌دهد «در چین همه قوانین را می‌توان دور زد، به شرطی که شما در داخل دولت یا حزب دارای گوانشی (معادل چینی پارتی) باشید». به علاوه نویسنده، ریاکاری مقامات حزب کمونیست چین را آشکار می‌کند. او روایت‌هایی گوناگون از آقازادگان چینی ارائه می‌دهد که با استفاده از قدرت پدران خود به ثروت دست یافته‌اند. همچنین شرح می‌‌دهد که چگونه حزب کمونیست از کارآفرینان برای پیشبرد اهدافش استفاده کرده و بخش خصوصی را به مثابه یک تهدید تحت فشار قرار داده است.

مارادونا
نویسنده: گیم بالاگه
مترجم: عادل فردوسی‌پور
ناشر: چشمه
411 صفحه
198 هزار تومان

به قلم گیم بالاگه، زندگی اسطوره فوتبال تمام اعصار جهان را خواهید خواند. راوی،‌ روزنامه‌نگار فوتبال اسپانیا و نویسندهای سرشناس است. در این کتاب هم تلاش کرده در کنار روایت زندگی این چهره بزرگ فوتبال، موضوعات را مطرح کند که تا به‌حال در هیچ‌کدام از مستندهای مربوط به زندگی مارادونا ندیده‌اید. نوع روایت بالاگه هم با روایت متعارف زندگی‌نامه‌ها تفاوت دارد.

در واقع تلفیقی است از داستان‌نویسی مدرن و خاطره‌نویسی. نه اینکه کتاب همراه با تخیلات باشد. تمام بخش‌های کتاب مستند هستند و با تحقیق فراوان به دست آمده‌اند. اما موضوع این است که بالاگه با توسط به تکنیک‌های داستان‌نویسی توانسته اثری جذاب و خواندنی درباره مارادونا بنویسد. کتاب «مارادونا» را حتی می‌توان ترکیبی از گزارش، جستار، زندگی‌نامه و داستان دانست. گیم بالاگه کتابش را با محوریت پسری عصیانگر آغاز می‌کند و به دیه‌گویی می‌رسد که فقط فوتبال برایش مهم بوده. بعد می‌رسد به تمام تمردها، شوریدگی‌ها، طغیان‌ها و خودتخریب‌گری‌های این چهره بزرگ فوتبال دنیا؛ دیه‌گو آرماندو مارادونا.

مجمع‌‌الجزایر گولاگ
نویسنده: الکساندر سولژنیتسین
مترجم احسان سنایی اردکانی
ناشر: مرکز
664 صفحه
590 هزار تومان

الکساندر سولژنیتسین، نویسنده این مجموعه غیرداستانی سه‌‌جلدی است. کتابی که وصف تاریخ نیست، بلکه خود تاریخ است. او از طریق گزارش‌‌ها، مصاحبه‌‌ها، خاطرات روزانه و اسناد قانونی، به‌عنوان انسانی که هشت سال از عمرش را زندانی بود، وضعیت زندگی در اردوگاه‌‌های کار اجباری شوروی سابق را میان سال‌‌های 1918 تا 1956 تشریح می‌‌کند. این نویسنده که در 1970 جایزه نوبل ادبی را دریافت کرده بود، کتابش را در 1973 به نگارش درآورد و در یک نشر زیرزمینی آن را منتشر کرد، اما یک سال بعد، از سوی دولت شوروی به خیانت متهم، دستگیر و سپس تبعید شد.

با این وجود، اثرش به‌طور رسمی در 1989 منتشر و سپس در مدارس روسیه تدریس شد. نویسنده، خشم اخلاقی‌‌اش را تبدیل به روایت حماسی بیش از 220 انسان درمانده‌‌ای کرد که مانند خودش در گولاگ‌‌های استالین محکوم به عذاب‌‌های غیرانسانی بودند و نشان می‌‌دهد که مستخدمین دولت می‌‌توانند چنان شست‌وشوی مغزی شوند که به جنایات ساختگی اعتراف کنند! خواندن این کتاب از این جهت ارزشمند است که می‌‌تواند به ما یادآوری کند در دشوارترین شرایط هم می‌‌توانیم به همنوعانمان کمک کنیم. این اثر در سال 1366 با ترجمه «عبدالله توکل» به فارسی ترجمه شد و نشر مرکز ترجمه دوباره‌‌ای از آن را در سال 1401 به قلم «احسان سنایی اردکانی» منتشر کرد.

میوه درخت سرمستی
نویسنده: اینگرید روخاس کونترراس
مترجم: سحر قدیمی
ناشر: ققنوس
368 صفحه
75 هزار تومان

چولای دختر هفت‌‌ساله و خدمتکارش پترونا در محله محصور بوگاتا در کلمبیای دهه 1990 زندگی آرامی را سپری می‌‌کنند، اما درست در پشت دیوارهای این جامعه کوچک، خطر آدم‌‌ربایی، بمب‌‌گذاری در خودرو و ترور انتظارشان را می‌‌کشد. جایی که پابلو اسکوبار، ارباب مواد مخدر، تحت تعقیب مردم و مقامات کشور است. این دو دختر، دوره بلوغ را با تجربه‌های متفاوتی پشت‌سر می‌گذارند: اولی با وحشت و دومی با عشق. در حالی‌‌که خانواده‌‌های آن‌ها تلاش می‌‌کنند ثبات را در میان درگیری‌‌های فزاینده حفظ کنند، دخترها در تله رازداری گرفتار شده و مجبور خواهند شد میان وفاداری و خیانت دست به انتخاب بزنند.

«اینگرید روخاس کونترراس» رمانش را با الهام از زندگی شخصی خودش نوشته تا مواجهه زنان و به‌ویژه کودکان را با انتخاب‌‌های متناقضی نشان دهد که آن‌ها در برخورد با خشونت، اجبار و انتخاب‌‌های ناامیدکننده دچارش می‌‌شوند. او با نثری قوی و تاثیرگذار که شبیه رئالیسم جادویی مارکز است، خشونت‌های دهه‌‌های هشتاد و نود کلمبیا، زندگی در میان کارتل‌‌های مواد مخدر، تروریست‌‌ها و جنگ‌‌های چریکی را به تصویر می‌کشد. روایت کتاب، معمایی و هیجان‌‌انگیز است و با ترسیم دو پرتره از دو دختر جوان، طیفی از روایت‌‌های خصوصی تا تاریخ ملی را شامل می‌‌شود. نشر «ققنوس» با ترجمه «سحر قدیمی» در سال 1400 این رمان را منتشر کرده است.

گالری اجساد
نویسنده: حسن بلاسم
مترجم: ایمان پاک‌نهاد
ناشر: چشمه
157 صفحه
85 هزار تومان

مجموعه داستان «گالری اجساد» به قلم «حسن بلاسم» که در سال 2014 منتشر شده، به‌عنوان اولین اثر مهم ادبی در مورد عراق پس از صدام حسین، نمایشی درخشان از دیدگاه مردم این کشور در مورد جنگ‌‌‌‌های طولانی با کشورهای دیگر است و توانسته جایزه مستقل ادبیات داستانی خارجی سال 2014 را از آن خود کرده و یکی از 10 کتاب برتر سال 2010، در هفته‌‌نامه ناشران معرفی شود. عنوان داستان، کنایه‌‌ به اجسادی است که مانند نمایشگاه هنرهای زیبا در مکان‌‌های عمومی به حال خود رها شده‌‌اند.

گالری اجساد، دنیایی را نشانمان می‌‌دهد که هرگز آن را ندیده‌ایم؛ دنیایی که نه‌تنها در آن قاتلان، سربازان، گروگان‌‌ها، بمب‌‌گذاران خودرو، پناهندگان و تروریست‌‌ها حضور دارند، بلکه حتی دیوانگان و پیامبران، فرشتگان و جنّیان، جادوگران و ارواح هم در آن زندگی می‌‌کنند. اما با طنزی قوی، یک کمدی شکست‌‌ناپذیر از رقص مرگ را به تصویر می‌‌کشد؛ نوع جدیدی از داستان‌‌سرایی که در بوته جنگ، ساخته و پرداخته شده است. این اثر، با آمیختن واقع‌‌گرایی تکان‌‌دهنده با فرازهای فانتزی، نمایشی از وحشت را ارائه می‌‌دهد که همچون عکس‌‌های زندان ابوغریب دلهره‌‌آور است و به سختی می‌‌توان آن را از یاد برد. ترجمه فارسی این اثر به قلم «ایمان پاک‌‌نهاد» در سال 1401 از سوی نشر چشمه منتشر شده است.

داها
نویسنده: هاکان گوندای
مترجم: عارف جمشیدی
ناشر: افق
480 صفحه
240 هزار تومان

«داها»، رمانی تکان‌دهنده و دردناک. داستان با این جمله شروع می‌شود: «اگر پدرم قاتل نبود، من هم به‌دنیا نمی‌آمدم» و از این به‌بعد است که شما با پسرکی 9ساله آشنا می‌شويد در غوغای یک زندگی زیرزمینی چرک. پدرش قاچاقچی انسان است؛ در سواحل دریای اژه. به این ترتیب پسرک هرآنچه نباید دید، می‌بیند و تجاربی از سر می‌گذراند باورنکردنی؛ از سرقت و تعرض گرفته تا قتل. این رمان نوشته هاکان گوندای، یکی از نویسندگان ادبیات زیرزمینی ترکیه، به‌تازگی با ترجمه عارف جمشیدی، از سوی نشر افق چاپ شده است.

این رمان وقتی منتشر شد با اینکه هاکان گوندای چه در ترکیه و چه در اروپا نویسنده شناخته‌شده‌ای به‌حساب می‌آمد، اما به‌واسطه پرداخت بی‌پروا و خلاقانه به مقوله مهاجرت که در آن سال‌ها نیز موضوع بسیار مهم و تازه‌ای بود، داوران جایزه مدیسی را قانع کرد تا در سال 2015 یعنی دو سال بعد از انتشار اثر به زبان ترکی، این جایزه مهم را به رمان «داها» اعطا کنند. اثر حال و هوای سیاهی دارد که ازجمله اول «اگر پدرم قاتل نبود، من به دنیا نمی‌آمدم» تا جمله آخر ادامه می‌یابد که البته این صراحت در گفتار نویسنده به ریتم اثر و کشش آن نه‌تنها لطمه نمی‌زند بلکه سبب جذابیتش هم می‌شود.

مرگ کامو
نویسنده: جووانّی کاتللی
مترجم: ابوالفضل الله‌دادی
ناشر: نشر نو
173 صفحه
120 هزار تومان

آلبر کامو نویسنده مشهور فرانسوی و مولف رمان «بیگانه» روز چهارم ژانویه ۱۹۶۰ در حالی‌که همراه ناشر آثارش میشل گالیمار و آن و ژنین دختر و همسر گالیمار در راه بازگشت به پاریس بود، در سانحه اتومبیل درگذشت. عده‌ای این‌مرگ را مشکوک و عده‌ای دیگر آن را نتیجه تصادف و اتفاق می‌دانستند. اما جووانّی کاتللی نویسنده کتاب پیش‌رو با ارائه اسناد و مدارکی، فرضیه به قتل رسیدن و کشته‌شدن کامو را مطرح می‌کند. به‌قول او «اکنون نشانه‌ای از درون جریان تاریکِ زمان سر برآورده است. سرنخی دقیق از این‌که کسی پایان زندگی آلبر کامو را رقم زده است».

کاتللی که سال‌ها روی این‌ مسئله تحقیق و پژوهش کرده، در کتاب خود به این‌ مسئله پرداخته که چرا سران شوروی با جدیت در پی حذف کامو بوده‌اند. برخی از پرسش‌هایی که او در کتابش مطرح می‌کند، از این ‌قرارند: ماموران کا.گ‌.ب. چطور از بازگشت کامو و هم‌سفرهایش باخبر شدند؟ تلفن کامو به منشی‌اش شنود شد یا ماریا کاسارس، معشوقه ابدی‌اش، با بی‌احتیاطی مرگ او را رقم زد؟ آیا کامو از مرگش خبر داشت که در نامه‌اش به کاسارس قول داد شب چهارم ژانویه سر وقت به شام برسد، «مگر اینکه در جاده اتفاقی بیفتد»؟ کاتللی نویسنده این ‌اثر، رمان‌نویس و استاد دانشگاه است و نتیجه تحقیقات خود را در «مرگ کامو» منتشر کرده.

تختخواب مشترک
نویسنده: وندی تروکسل
مترجم: الهام گلابی
ناشر: نوشته
256 صفحه
130 هزار تومان

ماموریت دکتر «وندی تروکسل» این است که به زوج‌‌ها بیاموزد چگونه بهبود خواب‌شان را در اولویت امور مهم زندگی‌‌شان قرار دهند. تروکسل، روانشناس بالینی و یکی از متخصصان برتر حوزه خواب است. تحقیقات نشان می‌‌دهد که 40‌درصد از زوج‌‌های مضطرب، دچار اختلالات خواب هستند. مشکلات خواب حتی می‌‌تواند روابط زوجین را به قهقرا ببرد. کم‌‌خوابی نوعی شکنجه است اما وقتی دو نفر عاشق هم شوند که یکی از آن‌ها از نظر ساعت خواب بدن، «جغد» و دیگری «چکاوک» باشد، چه شکنجه‌‌هایی در انتظار رابطه این دو خواهد بود؟ عنصر گمشده‌‌ای که در تحقیقات مربوط به خواب وجود دارد، در نظر گرفتن آن به‌عنوان تجربه‌‌ای حیاتی و مشترک از یک رابطه شاد است.

تروکسل به‌عنوان یک خواب‌‌درمانگر به‌دنبال این است که راه‌‌حل‌‌هایی برای افزایش کیفیت خواب زوج‌‌ها ارائه کند؛ چه وقتی در کنار هم‌ هستند، چه وقتی که جدا از هم می‌‌خوابند؛ آن‌هم پیش از آنکه از یکدیگر درخواست «طلاق خواب» کنند! او به درمان اختلالات خواب و مدیریت چرخه‌‌های خواب به شیوه‌‌ای متفاوت کمک می‌‌کند. فرقی نمی‌‌کند بیخوابی شما ناشی از استرس باشد یا خروپف؛ این کتاب که در سال 2021 منتشر شده با نثری روان، سعی دارد زوج‌‌ها را دوباره به یک تختخواب برگرداند و زندگی جنسی‌‌ و عاطفی‌‌شان را نجات دهد. «الهام گلابی» ترجمه این اثر را انجام داده و نشر «نوشته» در سال 1401 این کتاب را روانه بازار کرده است.

راشومون عشق من
نویسنده: آکیرا کوروساوا
مترجم: عباس اکبری
ناشر: نیلوفر
149 صفحه
85 هزار تومان

«راشومون» فیلمی جنایی، هیجان‌‌انگیز و روانشناختی است، ساخته کارگردان ژاپنی: «آکیرا کوروساوا». این فیلم مشهور که در 1950 ساخته شده، روایت افراد مختلف از قتل یک سامورایی است. یک کشیش و یک هیزم‌‌شکن زیر دروازه شهر راشومون پناه می‌‌گیرند تا از بارش باران در امان بمانند. همین هنگام، افراد مختلف، اخبار گوناگونی از قتل یک مرد به این دو می‌‌رسانند و آن‌ها از این تناقض‌‌گویی‌‌ها حیرت‌زده می‌‌شوند. در واقع شهرت این فیلم به‌خاطر طرح داستانی و شخصیت‌‌های مختلفی است که نسخه‌‌های ذهنی، جایگزین و متناقضی از یک حادثه مشترک ارائه می‌‌کنند.

آکیرا کوروساوا فیلمساز و نقاش ژاپنی بود که طی 50 سال، بیش از 30 فیلم را کارگردانی کرد. راشومون نخستین فیلمی بود که مورد استقبال بین‌‌المللی قرار گرفت. این فیلم با برنده شدن جایزه شیر طلایی از جشنواره فیلم ونیز (1951) و جایزه افتخاری اسکار (1952) شگفتی جهانیان را برانگیخت. فیلم‌‌های کورساوا تأثیر گسترده‌‌ای بر سینمای جهان و به‌خصوص ژاپن برجای گذاشته‌‌اند. سبک فیلمسازی او گرچه تحت‌‌تأثیر سینمای غربی بود اما با آن تمایز داشت. آثار او از سوی بسیاری از منتقدان مورد تقدیر قرار گرفته است. این کتاب ترجمه و نقدی برگزیده از منابع مختلف بر فیلم راشومون است که به قلم «عباس اکبری» از سوی انتشارات «نیلوفر» در سال 1401 منتشر شده است.

پرواز قاصدک مهاجر
نویسنده: سید‌مرتضی حسینی شاه‌ترابی
ناشر: اندیشه مولانا
59 صفحه
30 هزار تومان

این کتاب مجموعه 21 خاطره از کودکان و نوجوانان افغانستانی مهاجر است؛ خاطراتی که در سه گروه سنی ۷ تا ۱۱ سال، ۱۲ تا ۱۵ سال و ۱۶ تا ۱۸ سال دسته‌بندی و ارائه شده است. برخی از این خاطره‌ها تجربه‌‌های خود کودکان و نوجوانان مهاجر و برخی، خاطره‌ یک دوست یا یکی از نزدیکان و اعضای خانواده آن‌ها‌ست. نویسنده این کتاب «سید‌مرتضی حسینی شاه‌ترابی» مهاجر افغان و از اساتید و منتقدان مطرح ادبیات داستانی کشور است درباره این کتاب می‌‌گوید:

دو مورد از خاطرات به نظرم از بقیه جالب‌‌تر هستند. اولین خاطره با نام «سرزمین خورشید»، روایت دانیال شریفی، ۱۴‌ساله از یزد است، دانیال برگزیده‌ جشنواره شد؛ اما پیش از آنکه مراسم پایانی جشنواره برگزار شود به‌دلیل بیماری از دنیا رفت. دیگری خاطره هانیه مظفری 11 ساله از هرات افغانستان با عنوان «خانه خود آدم» است که تجربه مهاجرت کوتاه‌مدت او به ایران را روایت می‌کند. این کتاب به همت انتشارات «اندیشه مولانا» در 1401 منتشر شده است.

ده باور بی‌‌اساس علم مدرن
نویسنده: روپرت شلدریک
مترجم: علیرضا شفیعی‌نسب
ناشر: ترجمان
384 صفحه
170 هزار تومان

ماتریالیسم رو به زوال است! این اندیشه‌‌ای است که «روپرت شلدریک» زیست‌‌شناس سرشناس و جنجال‌‌برانگیز انگلیسی در این کتاب در پی تشریح آن است. در واقع او این سوال اساسی را پیش می‌‌کشد که علم قرار است به ما باورهای جدیدی را تحمیل کند یا روش تحقیق کردن یادمان بدهد؟ به نظر می‌‌رسد امروزه، برخی مفاهیم کلیدی در علم، به تعصب‌‌هایی خشک و غیرقابل تردید تبدیل شده‌‌اند. اما نویسنده باور دارد که علم، این آمادگی را دارد تا از مرحله ماده‌‌گرایی و جزم‌‌اندیشی فراتر رود. شلدریک، ده باور جزم‌‌اندیشانه ماده‌‌گرایی را به فرصت‌‌های هیجان‌‌انگیزی برای کشف واقعیات جهان، تبدیل می‌‌کند.

گرچه فرضیات او می‌‌تواند شوک بزرگی به حوزه‌‌های مختلف دانش، به‌ویژه به دانش پزشکی و درک ما از سلامت و بیماری وارد کند، با این وجود او همان کاری را می‌‌کند که داروین نیز در قرن نوزدهم در پی آن بود، یعنی کسی که علم را به مسیرهای جدید و حاصلخیزی بکشاند؛ زیرا به باور او، تنها موضوعی که در علم مسلّم است، تغییرپذیری آن است. شلدریک با شیوه‌‌ای الهام‌‌بخش، فرضیات اساسی علوم غربی را زیر سوال می‌‌برد. اگر موافقید که علم باید از قید و بندهای کهنه رها شود، این کتاب را بخوانید و اگر با این حرف موافق نیستید آن را دوباره بخوانید! انتشارات «ترجمان علوم انسانی» این اثر را با ترجمه «علیرضا شفیعی‌‌نسب» در سال 1401 منتشر کرده است.

افعی‌‌های آتش
نویسنده: جلال برجس
مترجم: کریم اسدی اصل
ناشر: مروارید
212 صفحه
130 هزار تومان

جلال برجس، نویسنده و روزنامه‌‌نگار عرب‌‌زبان اردنی و متولد 1970 میلادی است. او علاوه بر شعر و داستان کوتاه، سفرنامه و رمان هم می‌‌نویسد. کتاب‌‌هایش تاکنون جوایز متعددی را کسب کرده‌‌اند و به زبان‌‌های انگلیسی، فرانسه و اسپانیایی ترجمه شده‌‌اند. رمان عربی «افعی‌‌های آتش» توانست در 2015 معروف‌‌ترین جایزه ادبی قطر، یعنی «کتارا» را دریافت کند و در کشورهای عربی چندین بار تجدید چاپ شود. برجس با زبانی شاعرانه و با بهره‌‌گیری از تمام عواطف انسانی، واقعیت‌‌های کشورش را به تصویر می‌‌کشد. تمرکز نویسنده در این رمان، مسئله تروریسم و افراط‌‌گرایی‌‌هایی است که همچنان زندگی بشریت را تهدید می‌‌کنند.

ماجرای رمان مربوط به معلمی است که عاشق شاگرد خود «بارعه» شده؛ دختر بیابان‌‌نشینی که به همراه خانواده‌‌اش به شهر کوچ کرده و در تلاش برای به‌دست آوردن آزادی است؛ آن هم در جامعه‌‌ای که حلال خدا را حرام و حرام را حلال می‌‌پندارد. اینجاست که نویسنده به تأثیر خرافات بر جوامع انسانی تمرکز می‌‌کند. این معلم در پی عشق نافرجامش از اردن به فرانسه فرار می‌‌کند؛ در آنجا تحصیلاتش را ادامه می‌‌دهد و به استادی دانشگاه سوربن می‌‌رسد. سپس شروع به نوشتن کتابی می‌‌کند که گروه‌‌های تندروی فرانسوی اصلاً از آن خوششان نمی‌‌آید. این کتاب با ترجمه «کریم اسدی» از سوی انتشارات مروارید در سال 1401 منتشر شده است.

تمام خشم من
نویسنده: صبا طاهر
مترجم: کیمیا فضایی
ناشر: میلکان
365 صفحه
169 هزار تومان

این کتاب، روایت چالش‌‌های عاشقانه دختر و پسری نوجوان و دبیرستانی برای وصال است؛ رمانی به قلم «صبا طاهر» نویسنده پاکستانی-آمریکایی. در بطن این داستان عاشقانه، موضوعاتی از قبیل نژادپرستی در جوامع انگلوساکسون و اسلام‌‌هراسی در آمریکا نیز مطرح می‌‌شوند. این اثر جوایز متعددی از قبیل جایزه ملی کتاب آمریکا (2022)، جایزه پرینتز در بخش بهترین ادبیات داستانی جوانان را دریافت کرد و در فهرست پرفروش‌‌ترین‌‌های نیویورک تایمز قرار گرفت. ماجرا از یک زوج جوان پاکستانی به‌نام مصباح و توفیق شروع می‌‌شود که به‌دنبال شروعی تازه، به شهر کوچکی در کالیفرنیای آمریکا مهاجرت می‌‌کنند و یک هتل کوچک را می‌‌خرند.

چند سال بعد، پسر این زن و مرد یعنی صلاح‌‌الدین در حالی‌‌که تلاش می‌‌کند مشکلات مالی و مدیریتی هتل محبوب مادرش را حل کند و همزمان پدرش معتاد به الکل شده، با دختری به‌نام نور آشنا می‌‌شود که او نیز در آستانه ورود به دانشگاه با درگیری‌‌های خانوادگی رو‌‌به‌‌رو است. روایت این کتاب، با نثری غنایی، میان گذشته و آینده گردش می‌‌کند. او مهارت خاصی در به تصویر کشیدن اندوه، خشم، مصائب خانوادگی، ایمان و بخشش دارد. این کتاب که نامه‌‌ای عاشقانه و در عین حال افشاگرانه و عمیق به فرهنگ پاکستان است با ترجمه «کیمیا فضایی» از سوی «نشر میلکان» در سال 1401 منتشر شده است.

ظهور و سقوط خانواده شایق‌‌پور
نویسنده: اشکان نیری
ناشر: برج
366 صفحه
135 هزار تومان

اشکان نیّری، نویسنده سمنانی و دانش‌‌آموخته رشته زبان و ادبیات فارسی است. او در این رمان سعی کرده هرآنچه را از «خانواده» احساس و زندگی کرده، به شکلی عمیق و با چاشنی طنز در ساختار روایی رمان به تصویر بکشد. خانواده شایق‌‌پور، یک خانواده پر‌جمعیت هستند که برای هفتمین شب فوت مادرشان که مصادف شده با شب یلدا، دور هم جمع شده‌‌اند، در این میان اما هرکس ساز خودش را می‌‌زند. ماجرای این رمان، مربوط به ثریا است که با آخرین فرزندش بهزاد، در یکی از محلات قدیمی سمنان در خانه‌باغی زندگی می‌کند.

وضع اقتصادی او و فرزندانش متوسط است اما براساس گذشته‌ سرمایه‌داری خانوادگی‌اش این جمله از زبانش نمی‌افتد: «یک زمانی نصف سمنان مال ما بوده». در اواخر آذر 1385 ساعاتی پیش از مرگش متوجه می‌شود هنوز می‌تواند روی زمین‌ها و مستغلات زیادی ادعای مالکیت داشته باشد. پس از خاکسپاری او، پنج فرزندش سیروس، مرتضی، بابک، فرن و بهزاد این ادعا را پیگیری می‌کنند. بیدارشدن آرزوها، امیال و بلند‌پروازی‌های آن‌ها ماجرایی خنده‌دار و گاه تراژیک را برای خانواده و دوستانشان رقم می‌زند. روایت ظهور و سقوط خانواده شایق‌پور از سمنان و تهران تا روسیه، هلند و انگلستان را در بر می‌گیرد.

اعمال آدمکش‌ها
(تاریخ آدمکشی از مصر باستان تا امروز)
نویسنده: جان ویتینگتون
مترجم: عباسقلی غفاری‌فرد
ناشر: نگاه
384 صفحه
245 هزار تومان

قتل و ترور، مدت‌‌هاست که در تالارهای قدرت جولان می‌‌دهد؛ این نمای کلی، از زمان باستان تا کنون، سایه به سایه افراد مهم و مشهور تاریخ را دنبال کرده است. این کتاب به قلم «جان ویتینگتون» با بررسی موردی و تجزیه و تحلیل آماری قتل‌‌های مهم تاریخ، قرار است این حقیقت را بر ما روشن کند که جاه‌‌طلبی، طمع، شهوت و تمنای قدرت، قرار نیست جوامع بشری را ترک کنند. ماجرا از ژولیوس سزار، دیکتاتور روم که 44 سال پیش از میلاد مسیح به قتل رسید شروع می‌‌شود و به تروریسم مدرن و پیامدهای ناخواسته این اقدامات می‌‌انجامد. سرآخر، نام کسانی که موفق شده‌‌اند از سوء‌‌قصد جان سالم به‌در ببرند آورده می‌‌شود.

در خلال این کتاب، این سوال در ذهن نقش می‌‌بندد که ترورهای سیاسی با هدف حذف رهبرانی که به نظر قاتلانشان، موجب خونریزی و جنایات گسترده‌‌تر می‌‌شدند کدام وجوه اخلاقی را زیر پا گذاشته است؟ گرچه بررسی‌‌های نویسنده به لحاظ علمی، دقیق نیست و برخی قتل‌‌های مهم تاریخی از قلم افتاده‌‌اند، اما روش‌‌های مبتکرانه تروریست‌‌ها را به شیوه‌‌ای جذاب تشریح می‌‌کند. نویسنده، به ترور سردار قاسم سلیمانی در سال 2020 نیز اشاره کرده است. این کتاب به مثابه تحقیقی تاریخی از سوی انتشارات «نگاه» با ترجمه «عباسقلی غفاری‌‌فرد» در سال 1401 منتشر شده است.

سر به‌سر دامپزشک نگذار
نویسنده: جیمز هری یت
مترجم: سیروس قهرمانی
ناشر: مروارید
286 صفحه
160 هزار تومان

حدود بیست و پنج سال پیش، انتشارات سنت مارتین یک جلد از خاطرات دامپزشک ناشناس اسکاتلندی به‌نام «جیمز هري‌يت» با نام «همه آن مخلوقات کوچک و بزرگ» را منتشر کرد. در عرض یک سال این کتاب به‌عنوان یک شاهکار شناخته و دو دهه بعد، جیمز هری‌يت به یکی از محبوب‌‌ترین نویسندگان عصر کنونی بدل شد. هری‌يت جوان پس از اتمام تحصیلات، کارش را به‌عنوان یک جراح دامپزشک در روستای یوکشایر در حومه انگلستان آغاز کرد و تا پایان عمر همان‌جا ماند.

نکته حائز اهمیت راجع به او آن است که حیوانات و انسان‌‌ها را به یک چشم می‌‌نگرد و این حاکی از عشقی عمیق و منحصر به‌فرد نسبت به موجودات زنده در قلب این مرد است. از همین‌روست که او را محبوب‌‌ترین دامپزشک جهان می‌‌نامند. او در پنجاه سالگی تصمیم می‌‌گیرد خاطرات و تجربیاتش را از ده‌‌‌‌ها سال درمان و مواجهه با حیوانات و صاحبانشان، با تیزبینی، قدرت روایتگری، طنز، شفقت و عشق خارق‌‌العاده‌‌اش همراه با توصیفاتی دقیق از احساسات خودش و کشاورزان سال‌‌های دهه 1930، در پنج جلد برای جهانیان روایت کند. این کتاب با ترجمه «سیروس قهرمانی» از سوی انتشارات «مروارید» در سال 1401 منتشر شده است.

مغازه جادویی
نویسنده: جیمز دوتی
مترجم: فروزان صاعدی
ناشر: کتاب مجازی
231 صفحه
105 هزار تومان

نویسنده این کتاب، جیمز دوتی، از خانواده‌‌ای فقیر در کالیفرنیا به‌دنیا آمد، با والدینی مبتلا به الکلیسم، افسرده و زمین‌‌گیر. دوتی نه تنها از تربیت خوبی برخوردار نبود، بلکه مجبور بود در این شرایط از والدینش نیز مراقبت کند. این کودکی می‌‌توانست از او انسانی ناکارآمد و زخم‌‌خورده بسازد، اما چنین نشد و دوتی توانست در رشته مغز و اعصاب تخصص بگیرد.

او در 2016 ماجرای زندگی‌‌اش را در کتاب مغازه جادویی روایت کرد که توانست به پرفروش‌‌ترین کتاب نیویورک‌‌تایمز بدل شود و از سوی منابع گوناگونی مورد تقدیر و توجه قرار گیرد. دوتی اکنون، مدیر مرکز تحقیقات و آموزش مهرورزی و نوع‌‌دوستی در دانشگاه استفورد (CCARE) است. اما این موفقیت به آسانی به‌دست نیامد. درست زمانی که دوتی، دست یافتن به رؤیاهایش را ناممکن می‌‌پندارد، به شکلی کاملاً تصادفی با زنی به‌نام «روت» آشنا می‌‌شود که مراقبه کردن را به او می‌‌آموزد. تمریناتی که به دوتی در تحقق رؤیاهایش کمک شایانی می‌‌کند.

سایر اخبارکاربران ویژه - فرهنگیرا از اینجا دنبال کنید.