روزنامه هفت صبح، مهلا جوادپور| دو روز پيش شركت شبكه الكترونيكي پرداخت كارت يا همان شاپرك، بخشنامهاي به شركتهاي پرداختيار فرستاد كه عنوان ميكرد شركتهايي كه از دامنههاي .com استفاده ميكنند هرچه سريعتر و ترجيحا تا سوم دي ماه، دامنه خود را به.ir انتقال دهند. دليل اين درخواست ضربالاجلي هم «مخاطرات بالقوه ناشي از مسدود شدن دامنههاي داتكام» اعلام شده است. اما اين كار تا چه حد ممكن است؟
آيا شركتهاي پرداختيار تن به اين تغيير خواهند داد؟ آيا .ir كارايي لازم را ميتواند داشته باشد؟ مهدي عبادي، مديرعامل شركت پرداختياري وندار، در گفتوگو با هفتصبح گفته انجام اين كار مانند دور ريختن سرمايه است. رئیس هیاتمدیره انجمن فینتک هم به ديجياتو اعلام كرده كه بعيد است پرداختيارها چنين تصميمي را اجرايي كنند.
شركت شاپرك مدتي قبل به شركتهاي پرداختيار نامهاي داد و اعلام كرد پايانههاي اينترنتي فاقد اينماد غيرفعال خواهند شد. با اجباري شدن اينماد بسياري از فعالان اين حوزه اعتراض كردند و هنوز هم مشخص نيست تكليف چيست. دو روز قبل هم شاپرك با ارسال بخشنامهاي به پرداختيارها نارضايتي جديدي را بين فعالان اين حوزه و شركتهاي پرداختيار بهوجود آورد.
مهدي عبادي، مديرعامل شركت پرداختيار وندار، شروع ماجرا را اينطور براي هفتصبح شرح ميدهد: «مدتي پيش ابرآروان، دامنه داتكام خودش را به دليل تحريمها از دست داد و براي همين شاپرك احتمال داد اين اتفاق براي باقي وبسايتها هم خواهد افتاد. با اينكه ممكن است اتفاقي كه شاپرك به آن اشاره كرده رخ دهد، اما احتمالش كم است كه براي همه كسبوكارهاي ايران اين اتفاق بيافتد.»
او در ادامه درباره دليل از دست رفتن دامنه داتكام ابرآروان توضيح ميدهد: «ابرآروان چون نامش در گزارشهايي در ابعاد بینالمللی آورده شده بود اين اتفاق برايش افتاد و كاملا بهصورت انتخابي تحريم شده است.» شاپرك با شناسايي اين ريسك از شركتهاي پرداختيار درخواست كرده تا دامنه خودشان را به .ir تغيير دهند اما به گفته عبادي اين درخواست عملا نشدني است:
«پرداختيارها يا هر وبسايت ديگري كه از دامنه .com استفاده ميكند سالها براي ماركتينگ خود هزينه كرده است و اين دامنه براي آن عملا يك دارايي محسوب ميشود. جابهجايي اين دامنه به .ir يعني دور ريختن تمام هزينههايي كه تا بهحال كرده است. هيچكسي تا زمانيكه دامنه .com يا هر دامنه شبيه آن را از دست ندهد، روي دامنه .ir سوئيچ يا جابهجايي انجام نميدهد.» اين فعال حوزه فناوري در ادامه به مشكلات دامنه .ir اشاره ميكند و ميگويد:
«اين دامنه به دليل تحريمها در ابزارهاي ماركتينگ قابل استفاده نيست. يعني اگر در google add يا google analytics بخواهيد دامنه .ir را ثبت كنيد، اجازه اين كار به شما داده نميشود، در نتيجه اين دامنه كارايي لازم را ندارد. وبسايتها براي بازاريابي خودشان از اين ابزارها استفاده ميكنند به همين علت بعيد ميدانم كسي اين بخشنامه را اجرا كند.»
عبادي همچنين توضيح ميدهد كه وقتي وبسايتها نتوانند از ابزارهاي بازاريابي استفاده كنند، مجبور هستند هزينههاي خود را هم افزايش بدهند.انتقال از دامنهاي به دامنهاي ديگر به اين معناست كه بايد هر هزينهاي كه پيش از اين بر روي دامنه اول انجام شده را فراموش كرد؛ در حقيقت يعني دوباره از صفر شروع كردن. همچنين هزينه انتقال با توجه به بودجه ماركتينگ هر كسبوكار متفاوت است و ممكن است از يك ميليون تومان تا چند ميليارد تومان متغير باشد.
دامنهاي كه شركت پرداختيار وندار استفاده ميكند .io است. ميتوان گفت .io دامنه جديدي است كه استارتاپهاي تكنولوژيمحور از آن بيشتر استفاده ميكنند. به گفته مهدي عبادي اين دامنه محبوبيت كمتري نسبت به داتكام دارد اما براي حوزههاي تكنولوژي مناسب است. اين شركت هم هزينههاي زيادي براي دامنه خود انجام داده و به گفته عبادي، به دامنه .ir منتقل نخواهد شد.
محمدمهدی شریعتمدار، رئیس هیاتمدیره انجمن فینتک و مديرعامل يك شركت پرداختياري هم درباره اينكه اين تصميم شاپرك چقدر قابليت اجرا دارد، گفته است: «تعداد قابلتوجهی از کسبوکارها از دامنه داتکام استفاده میکنند. بههرحال همه کسبوکارها دولوپر ندارند و از نظر فنی قادر به پشتیبانی این سیستم نیستند.
این جابهجایی بهطور جدی مشتریان پرداختیارها را تحت تأثیر قرار خواهد داد. همچنين جابهجایی از داتکام به داتآیآر برای پرداختیارهایی که کاربر زیادی دارند، بسیار دشوار است.» او تصمیمات ناگهانی شاپرک را نگرانکننده اعلام کرده و گفته است: «فکر نمیکنم با این شیوه نهتنها پرداختیارهایی که بهتازگی فعالیت خود را شروع کردهاند، بلکه پرداختیارهای بزرگ و قدیمی هم قادر به ادامه فعالیت باشند.»
