روزنامه هفت صبح، احمد رنجبر| به سیاق همیشه، نگاهی داریم به رویدادهای مهم و پرسروصدای تلویزیون و شبکه خانگی در ماهی که گذشت. علاوه بر ۱۰ موردی که ملاحظه میکنید، چند حاشیه دیگر در تیرماه وجود داشتند که برای مدتی توجه مخاطبان را جلب کردند؛ ازجمله اقرار دوباره پیمان جبلی رئیس سازمان صداوسیما از ضعف سریالهای جدید. پخش یا عدم پخش مسابقات جام جهانی دیگر حاشیه این ماه بود. در نهایت اما اعلام شد خیال علاقهمندان آسوده باشد که تلویزیون بازیها را به شکل زنده تقدیم آنها خواهد کرد.
صحبت از فوتبال شد، از سانسورهای پخش مسابقات والیبال و نیز پخش ترانه غیرمجاز در شبکه ورزش هم یاد کنیم. اگر سانسور والیبال قابلتوجیه باشد، حذف عنوان «پزشک» در گزارشهای خبری برای یک خانم نجاتدهنده جان یک بیمار، اما هرگز! مهران مدیری هم سهمی از سروصدای تیر داشت. او در یکی از قسمتهای دورهمی از نقشفروشی در سینما توسط برخی تهیهکنندهها گفت و از مردم خواست این کار را انجام ندهند. حاشیه واپسین تیرماه، انتشار خبر تعطیلی احتمالی شبکههای شما، ایرانکالا و سلامت است. در این ماه متاسفانه اسماعیل شنگله و روحالله مفیدی را از دست دادیم…
یک: دوئل ماه/ همه علیه ساترا
ماجرا چه بود؟ سابقه بگو مگوی سینماگران با ساترا، به روزهایی برمیگردد که این سازمان از سوی صدا و سیما متولی شبکه خانگی شد. رئیس سازمان سینمایی دولت جدید تلاش کرد ساز و کار سریالهای خانگی را بار دیگر به وزارت ارشاد منتقل کند اما موفق نبود. ساترا در این مدت سعی کرد حسن نیت خود را در بزنگاههای مختلف نشان دهد. از همین رو است که انتشار نامه سعید مقیسه، رئیس سازمان تنظیم مقررات رسانههای صوت و تصویر فراگیر (ساترا) خطاب به رئیس صداوسیما عجیب مینماید. در نامه او بر سپرده شدن کامل مسئولیت به صداوسیما و اجرایی شدن قوانین نظارتی در صورت مشاهده تخلفات تاکید شده است. این نامه به تمامیتخواهی ساترا و حذف رقیب بخش خصوصی تعبیر شد.
چه واکنشهایی داشت؟ بسیاری از سریالسازان با انجام مصاحبه و نگارش یادداشت، اعتراض خود را به نامه مقیسه علنی کردند و نسبت به حذف بخش خصوصی هشدر دادند. فیلیمو هم در یادداشتی اینطور عنوان کرد: «آیا منطقی است که ساختاری منقبض، کند و ایستا، خود قوانین و اقلیم حکمرانیاش را تعریف کند، خود اجرا کند و خود هنگام مناقشه و اختلاف، مرجع رسیدگی به تخلفات باشد؟ »
چه فرجامی رقم خورد؟ بعد از بالا گرفتن اعتراضها، مقیسه مصاحبهای انجام داد و گفت:«درصورت رعایت قانون از پلتفرمها حمایت میکنیم.»
دو: توقیف ماه/ جیران شاید وقتی دیگر
ماجرا چه بود؟ در آستانه پخش بیست و چهارمین قسمت سریال «جیران» خبر آمد که در پی شکایت شاکی خصوصی به لحاظ نقض مالکیت ادبی و هنری و براساس حکم قضایی، ادامه پخش این سریال متوقف شد. روابط عمومی فیلیمو خبر را تایید کرد و در پلتفرم روی پوستر سریال این جمله حک شد:«به دستور بازپرس محترم دادسرای فرهنگ و رسانه قسمت ۲۴ سریال جیران موقتا پخش نمیشود.»
چه واکنشهایی داشت؟ ابتدا تهیهکننده «جیران» مصاحبهای انجام داد و گفت:« ساترا که یک بار با تعلیق یک ماهه پخش سریال، حکم به فقدان شباهت داده؛ حالا باید از سریال دفاع کند.» محمدجواد شکوریمقدم مدیرعامل فیلیمو هم اینطور به ساترا واکنش نشان داد:«کاش پای حکم فقدان شباهت دو فیلمنامه که بعد از یک ماه تعلیق در پخش، خسارات مادی و معنوی زیاد و چندین جلسه کارشناسی صادر کردی میایستادی و در توقیف مجدد جیران با بهرهبرداری رسانهای عجولانه، نقشات را پر رنگ نمیکردی!» احسان جوانمرد هم یادداشتی چند بندی نوشت و قاطعانه اعلام کرد: « من شک ندارم مثل دو نوبت قبلی این بار هم یک رسیدگی غیرشتابزده و منصفانه نشان خواهد داد که این دو کار جز نام ناصرالدینشاه در هیچ چیزی با هم مشترک نیستند.»
چه فرجامی رقم خورد؟ «جیران» که در آستانه پخش به مدت سه هفته توقیف شده بود فعلا اجازه پخش ندارد.
سه: پرخبر ماه/ حکایتهای ناتمام خندوانه
ماجرا چه بود؟ در تیرماه هم «خندوانه» سهمی از حاشیهها داشت. پررنگترین آن مربوط میشود به حذف نام وریا در مسابقه قاتی بازی و تبدیل آن به وحید. در این بخش از برنامه کامران تفتی مشغول نوشتن نام وریا است که صدای رامبد جوان شنیده میشود که میگوید این اسم (وریا) را ننویسند چون در پخش اشکال گرفته میشود. در نهایت هم وقتی جوان پای تخته میرود، نام وحید روی آن نقش بسته است.
چه واکنشهایی داشت؟ انتشار ویدئوی برنامه بازتاب زیادی به همراه داشت؛ خیلیها علیه خندوانه موضع گرفتند و خیلیها به وریا غفوری ادای احترام کردند! رامبد جوان عذرخواهی کرد و ماجرا را شرح داد و محمد بحرانی نیز از غفوری و مخاطبان پوزش خواست. در این میان برخی به جای خندوانه، تلویزیون را عامل رقم خوردن چنین اتفاقاتی دانستند اما شبکه نسیم از خود برائت کرد و گفت نام وریا در این شبکه ممنوعه نیست!
چه فرجامی رقم خورد؟ جنجال وریا چند روز بعد خوابید اما همچنان ترکش یادداشت محمد بحرانی که از احتمال تعطیلی خندوانه خبر داد، ادامه دارد. مدیر شبکه نسیم بهتازگی مصاحبهای انجام داده و تعطیلی خندوانه را تکذیب کرده اما توضیح نداده که آیا این برنامه با همین تیم تداوم مییابد یا خیر. عجالتا خندوانه بهزودی به پایان میرسد و تکلیف آینده آن نامشخص است.
چهار: تعطیلی ماه / عصر جدید میماند؟ نمیماند؟
ماجرا چه بود؟ چند ماه پیش شایعه تعطیلی «عصر جدید» رسانهای شد. این خبر واکنش رسمی سازندگان و تلویزیون را به همراه نداشت تا اینکه در آستانه فینال سری سوم محل بحث امین حیایی با احسان علیخانی قرار گرفت. مجری «عصر جدید» تعطیلی برنامه را تایید کرد اما در شب بعد اتفاق دیگری رخ داد.
چه واکنشهایی داشت؟ طبعا تمایل خیل مشتاقان «عصر جدید» تداوم آن است. همین هم هست که شنیدن تعطیلی آن توام با حسرت و اعتراض بود.
چه فرجامی رقم خورد؟ یک شب مانده به معرفی برگزیدگان فصل سوم، فاطمه عبادی قهرمان فصل اول، به عنوان مهمان در استودیو حاضر شد. او لابهلای صحبتهایش از علیخانی و مسئولان تلویزیون درخواست کرد که تولید این مسابقه برای فصلهای بعدی متوقف نشود. علیخانی در واکنش به صحبتهای او گفت :« چنین بحثی اصلا مطرح نیست. منتها ساخت سهگانه عصرجدید به پایان رسیده و اگر قرار باشد این مسابقه ادامه پیدا کند باید در ابعادی وسیعتر و باشکوهتر تولید شود.» با این حال چنین پاسخی علاقهمندان «عصر جدید» را قانع نمیکند و حالا همه جا خبر از پایان آن به گوش میرسد. بهویژه اینکه در دورههای قبل، علیخانی پیش از پایان برنامه از ساخت فصل بعدی خبر میداد. شبکه سه این روزها برنامهای مشابه «عصر جدید» به نام «قهرمان» را در دست تولید دارد.
پنج: شائبه ماه/ جوکر شفافسازی کرد
ماجرا چه بود؟ در تیرماه پرونده رئالیتیشو «جوکر» بسته شد؛ با یک حاشیه. در بخشی از جوکر تایم، شرکتکنندهها تیپی متضاد نسبت به نقش نوازنده و خواننده گرفتند. در چند رسانه، این ماجرا تعبیر به توهین به معلولان شد و کمی بعد جنجال درگرفت.
چه واکنشهایی داشت؟ در گام اول روابط عمومی برنامه در پاسخ به برخی اعتراضها توضیحی در اختیار رسانهها قرار داد:« همگی میدانیم تناقض، تضاد و اغراق از ابزار کمدی است. واضح است که در آن موقعیت، حضار و انبوهی از مخاطبان به تضاد خلق شده خندیدند؛ نوازنده پیانویی به نام بتهوون که از قضا ابزار (دست) برای نواختن پیانو ندارد.
نه ایشان و نه هیچکدام از همراهان و سازندگان با تصور توهین به معلولان عزیز با این شکل از دست، فکر هم نکردند، همانطور که تعداد انبوهی از مخاطبان هم این تصور را نداشتند.» فیلیمو، ضمن توضیح و عذرخواهی، صحنه مذکور جوکر را حذف کرد و نسخه جدیدی در اختیار مخاطبان قرار داد. این مسئلهای است که در جوابیه روابط عمومی برنامه به آن اشاره شده:«تعدادی از کارشناسان حوزه معلولین با توهینآمیز بودن این موقعیت کمدی نسبت به معلولین، قاطعانه مخالف بودند اما تعدادی دیگر از کارشناسان این حوزه، معتقد بودند این صحنه کمدی، میتواند تاثیر روانی منفی روی معلولین با این شرایط فیزیکی داشته باشد.»
چه فرجامی رقم خورد؟ بعد از چند روز حاشیهها خوابید.
شش: کری نچسب ماه/ توتونچی علیه پرسپولیس
ماجرا چه بود؟ کریخوانی مجریان ورزشی علیه سرخابیها همچنان ادامه دارد. اینبار نوبت به مهدی توتونچی، مجری برنامههای ورزشی رادیو و تلویزیون رسید تا در دو نوبت چنین کند. در نوبت اول او نام باشگاه پرسپولیس را تغییر داد و از عنوان پیروزی استفاده کرد. اطلاع دارید که استفاده از کلمه پیروزی در کریخوانیها یک ناسزا محسوب میشود!
چه واکنشهایی داشت؟ بعد از این اتفاق هواداران پرسپولیس اعتراض کردند و این باشگاه از توتونچی شکایت کرد. توتونچی وقتی با شکایت باشگاه پرسپولیس مواجه شد، باز هم کری خواند. او تصویری از خود با لباسی خاص! در حین اجرای برنامه «صبح بخیر ایران» استوری کرد و در شرح آن نوشت: «طرح یک برند معروف است!»
چه فرجامی رقم خورد؟ خبری از نتیجه شکایت نیست و توتونچی هم به فعالیت خود در تلویزیون ادامه میدهد. منتقدان رویه توتونچی و مجریانی که اهل کریخوانی هستند میگویند هواداری از یک تیم و علنی کردن آن در ظاهر هیچ ایرادی ندارد؛ ایراد وقتی پیش میآید که شیوه نمایش علاقهمندی، توام با توهین باشد. آنها مدعیاند توتونچی از سوی پرسپولیسیها در مظان است که همواره برای این باشگاه حاشیهسازی میکند و مستقیم و غیرمستقیم هوای رقیب را دارد. خب او بهعنوان یک مجری زیرک نباید خود را در مظان قرار دهد.
هفت: دوگانه ماه/ برائت جنجالی نجمه
ماجرا چه بود؟ نجمه جودکی سال پیش از اجرا در تلویزیون خداحافظی کرد؛ در عین حال در پست خداحافظی خود نوشت:« دوری از اجرا به معنای دوری من از تلویزیون نیست. میخواهم جورِ دیگر و با حضوری دیگر در کنار شما باشم.» جودکی تمرکز خود را بر بازیگری گذاشته و در سریالهای تلویزیونی هم حضور دارد. آنچه نام این مجری را در تیرماه سر زبانها انداخت، انتشار ویدئوی حضور در افتتاحیه فیلم «روز ششم» است. پوشش متفاوت او (نسبت به اجرا در تلویزیون) واکنش مجری افتتاحیه و برخی حضار را در پی دارد. جودکی هم میگوید:« از تلویزیون رفتم و راحت شدند.» فعل آخر اما در برخی رسانهها به اول شخص تغییر یافت.
چه واکنشهایی داشت؟ در فضای مجازی جمله جودکی اینطور بازنشر میشد: « از تلویزیون رفتم و راحت شدم» که خب بار معنایی متفاوتی نسبت به اصل گفته او دارد. تا چند روز ویدئوی جودکی محل بحث و نظر بود. برخی او را متهم به «قدرناشناسی» کردند و عدهای پشت او در آمدند!
چه فرجامی رقم خورد؟ نجمه جودکی در صفحه اینستاگرام خود، اصل جملهای که بیان کرده بود را بازنشر داد. با این حال برخی رسانهها همچنان مسئلهای به نام پوشش را کلیدواژه انتقاد از جودکی قرار دادند.
هشت: دلخوری ماه/ شرایط سخت حمید
ماجرا چه بود؟ حمید معصومینژاد گزارشگری است که چند نسل با صدا و تصویر او آشنا هستند. این گزارشگر سالهاست در ایتالیا مشغول فعالیت است و در تهیه گزارش خود بهتنهایی همه کارهای لازم را انجام میدهد. جمله پایانیاش یعنی «حمید معصومینژاد؛ رم» برای همگان آشناست و بارها دستاویز شوخی در برنامههای کمدی تلویزیون شده. در ماه گذشته او گفتوگویی با پارسینه انجام داد و از شرایط سخت خود در رم گله کرد:
«بنده بهعنوان خبرنگار آزاد فارسیزبان صداوسیما حقوق ثابت ندارم و براساس گزارشهایی که به صداوسیما ارسال میکنم دستمزد میگیرم؛ این در حالی است که در بخش برونمرزی خبرنگاران آن برای یک گزارش هفتبرابر ما حقوق میگیرند.» او همچنین به این مسئله اشاره کرد که: «به مدت ۵ماه است در خبرها حضور ندارم و در این مدت هیچ درآمدی نداشتم و در شرایط خیلی سختی هستم.»
چه واکنشهایی داشت؟ بعد از انتشار این مصاحبه موج همدلی کاربران مجازی با معصومینژاد بره راه افتاد.
چه فرجامی رقم خورد؟ حسن عابدینی رئیس خبرگزاری صداوسیما در گفتوگویی با خبرنگار تسنیم، اعلام کرد خبرنگارانی مانند حمید معصومینژاد بهعنوان خبرنگار آزاد در صداوسیما فعالیت میکنند و رابطه استخدامی با این سازمان ندارند. هنوز خبر تازهای از معصومینژاد مخابره نشده.
۹ : اعتراض ماه/ این برف تلخ است
ماجرا چه بود؟ سال پیش که پخش سریال «برف بیصدا میبارد» شروع شد، در چند نوبت به نقد و بررسی آن پرداختیم؛ از خوبیهایش نوشتیم و از نکات منفی آن. پیگیران هفتصبح خاطرشان هست که تقلید پوریا شکیبایی از پدرش جزو مواردی بود که بهعنوان پاشنه آشیل سریال عنوان کردیم. تلخی سریال، کشدار بودن قصه و بازی با روان مخاطب دیگر مواردی بود که از آنها بهعنوان ضعفهای «برف بیصدا میبارد» یاد کردیم. اواخر سال پیش، پخش سریال به دلیل آماده نبودن قسمتهای جدید متوقف شد و در تیرماه ادامه آن روی آنتن شبکه سه رفته است.
چه واکنشهایی داشت؟ بعد از گذشت چند قسمت خبرگزاری فارس، تحلیلی منتشر کرد که بخشی از آن همانی است که سال پیش در هفتصبح نوشتیم: «سریال گرچه قصهگویی دارد اما اعصاب و روان مخاطب با دیدن هر شبه نقشههای شوم حبیب، حسادتهای بچگانه سیمین و دعواهای اعصاب خردکن سیمین و نسرین آزرده میشود. آنهم در شرایطی که باتوجه به تحولات اقتصادی و اجتماعی، مردم بیش از پیش به تزریق آرامش و سرگرمیهای شاد و مفرح احتیاج دارند.»
چه فرجامی رقم خورد؟ پخش «برف بیصدا میبارد» ادامه دارد و علاقهمندان آن را با اشتیاق دنبال میکنند. سریال همچنان کشدار است و قصهاش بر همان مدار پیش میرود.
۱۰: کوچ اجباری ماه/ باز هم تبلیغ ماهوارهای فیلمها
ماجرا چه بود؟ در سال جدید، خواسته مشترک سینماگران از تلویزیون، پخش تیزر فیلمهاست. تلویزیون اما همکاری نمیکند و همین صدای اعتراض کارگردانهایی چون داریوش مهرجویی را بلند کرده. سینماگران هم راه چاره را کوچ اجباری به شبکههای فارسیزبان ماهواره دیدهاند. خبرگزاری صبا در اینباره نوشته: در هفتههای اخیر شبکههای ماهوارهای فارسیزبان دور جدیدی از پخش تیزرهای تلویزیونی فیلمهای سینمایی در حال اکران در سینماهای ایران را روی آنتن بردهاند که در میان آنها، اسامی فیلمهایی چون «بازیوو»، «علفزار»، «پیتوک»، «چند میگیری گریه کنی ۲» و… دیده میشود.
چه واکنشهایی داشت؟ فعلا واکنشی از سوی متولیان رسانهای دیده نشده است اما این اتفاق ذهن را به سالهای نهچندان دور میبرد. اوایل دهه نود، شاهد تبلیغ گسترده فیلمها از طریق شبکههای ماهوارهای بودیم که خب این اتفاق بیدردسر هم نبود. اکران برخی فیلمها ازجمله «عادت نمیکنیم» به دستور دادستانی متوقف شد و سازندگان قول دادند تیزر فیلمشان از شبکههای ماهوارهای پخش نشود.
چه فرجامی رقم خورد؟ واقعیت این است که گیشه سینما روزهای خوبی را سپری نمیکند. خواسته سینماگران از تلویزیون این است که به کمک فیلمهای آنها بیاید. تلویزیون اما در خدمت چند فیلم خاص است.
