روزنامه هفت صبح، گروه بازار| یک سایت خبری اقتصادی معروف در روزهای گذشته گزارشی میدانی کار کرده، یعنی خبرنگارش بلند شده رفته به چند شعبه بانک سر زده و گفته ببخشید! وام ۱۰۰ میلیونی بدون ضامن میخواستم. آنها هم گفتهاند نداریم. بعد این بنده خدا هم آمده نوشته خبر پرداخت تسهیلات بدون ضامن دروغ است! این وضعیت همکاران خودمان در سرویسهای اقتصادی است اما افکارعمومی هم در هفته گذشته آدرسهای غلط را دنبال کردند.
و از یک جایی که معلوم نیست کجاست، پیش خودشان فکر کردند خبر حذف ضامن از شروط دریافت وامهای خرد، بهمعنای شروع پرداخت یک نوع وام جدید است با رقم ۱۰۰ میلیون تومان که تازه برای دریافت آن متقاضی نیازی به ضامن ندارد. واقعا؟ دیگر چه توقعاتی میتوانیم از این بانکهای بینوا داشته باشیم؟ معاون وزیر اقتصاد توضیح داده که چطوری ماجرای حذف ضامن از روند پرداخت تسهیلات خرد بانکی با کلیدواژه تسهیلات ۱۰۰ میلیون تومانی افکارعمومی را بهاشتباه انداخته است.
شماره یک | قرار نیست یک نوع وام جدید پرداخت شود
سیدعباس حسینی گفته مصوبه حذف ضامن از پروسه پرداخت وامهای خرد به هیچوجه به این معنا نیست که آحاد جامعه میتوانند از فلان روز برای گرفتن وام به هر بانکی، مراجعه کنند: مصوبه وزارت اقتصاد تنها به معنای جایگزینی سیستم اعتبارسنجی بهجای اخذ ضامن تسهیلات خرد برای افراد واجد شرایط است. کاری که وزارت اقتصاد انجام داده، این است که شرایط پرداخت تسهیلات خرد تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان را به دستور رئیس جمهور و تاکید وزیر اقتصاد از لحاظ دریافت وثایق و ضامن برای متقاضیان واجد شرایط، آسان کرده است.
همان روند پیشین پرداخت تسهیلات خرد در بانکها، برابر ضوابط بانک مرکزی، شورای پول و اعتبار و آیین نامههای داخلی خود بانکها، کماکان به قوت خود باقی است اما شرایط اخذ ضامن و وثیقه از متقاضی وام در صورتی که او شرایط لازم را داشته باشد، آسان شده است.
به این ترتیب کسی که طبق روال همیشگی قوانین بانکی، واجد شرایط دریافت تسهیلات شناخته میشود، طبق این مصوبه از این به بعد، نیازی به ارائه ضامن رسمی ندارد و گواهی کسر از حقوق خودش برای ضمانت کفایت خواهد کرد.
شماره دو| فقط کسی که از قبل واجد شرایط بوده، وام میگیرد
جامعه هدف طرح، در مرحله اول، کارکنان، بازنشستگان و مستمریبگیران بخشهای عمومی، دولتی و خصوصی دریافتکننده حقوق هستند. این یعنی کسانی که صاحب فیش حقوقی هستند، دریافتی ثابت ماهیانه مشخص دارند و بههمین دلیل از عهده پرداخت اقساط تسهیلات برمیآیند. بین خودمان باشد؛ به همین افراد هم قرار نیست از همین امروز وام پرداخت کنند. اصولا منابع بانکها با نزدیک شدن به روزهای آخر سال فریز میشود. به این معنی که سرگرم حساب و کتاب میشوند تا بفهمند چقدر پول دارند و بقیهاش کجاست. چیزی شبیه بسته شدن حساب و کتابهای دفتری در آخر سال که بین کسبه و تجار معروف است.
شماره سه | ضامن بهمعنای تمام و کمال حذف نمیشود
انصافا نسبت به ضوابط پرداخت تسهیلات هم کم لطفی شده است. نکته مهم اول این است که کارکنان و بازنشستگان دستگاههای اجرایی دولتی، نهادهای عمومی غیردولتی و سایر شرکتهای معتبر بخش خصوصی، صرفا به همان شعبهای میتوانند درخواست وام بدهند که حقوقشان را آنجا دریافت میکنند. نکته مهمتر را فراموش نکنید. وامهایی که رقمشان تا سقف ۵۰ میلیون تومان باشد (نه الزاما یک وام ۵۰ میلیون تومانی بدون ضامن) با نامه کسر از حقوق قابل پرداخت است.
پرداخت وامهای تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان، باز هم بدون نیاز به ارائه ضامن و با نامه کسر از حقوق پرداخت میشود اما در کنار اینها فرد متقاضی باید چک یا سفته هم بهعنوان وثیقه جور کند. کارکنان سایر شرکتهای بخش خصوصی از کارگاهها، شرکتها و بنگاههای اقتصادی کوچک تا متوسط، چنانچه نزد بانک دریافت کننده حقوق، به تشخیص بانک دارای رتبه اعتباری A و B باشند، برای دریافت وام ۵۰ میلیون تومانی نیاز به ضامن ندارند و با ارائه نامه کسر از حقوق، همراه اخذ سفته یا چک میتوانند اقدام کنند.
اما همین افراد برای گرفتن وام ۱۰۰ میلیون تومانی علاوه بر موارد فوق، باید یک نفر ضامن به بانک معرفی کنند. همچنین اگر در فرآیند اعتبارسنجی افراد، کسی در رتبه C قرار بگیرد، چه برای وامهای تا سقف ۵۰ میلیون تومان و چه برای وامهای تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان، ناچار است و باید یک نفر ضامن معتبر بهاضافه سفته یا چک تحویل بانک دهد.
شماره چهار | رتبهبندی و اعتبارسنجی یعنی…
رتبهبندی و اعتبارسنجی یعنی انداختن توپ در زمین متقاضیان. اگر قبلا رئیس شعبه، کارمند بانک و بقیه عوامل بر اساس صلاحدید شخصی در فرآیند پرداخت وام مداخله میکردند و خدای نکرده با پارتی و رابطه و… تصمیم میگرفتند، با رتبهبندی و اعتبارسنجی این انحراف اصلاح میشود و همهچیز به اعتبار خود وابسته خواهد شد. اگر قبلا وام گرفتهاید و در پرداخت اقساط کوشش نکردهاید، اگر چک برگشتی دارید یا چکهایتان را با بیمبالاتی پاس کردهاید، اگر وام تسویه نشده دارید یا مثلا زیاد وام گرفتهاید و حجم بدهیهایتان بالاست، باید قید گرفتن وام جدید را بزنید.
