روزنامه هفت صبح، گروه تلویزیون| عمر دولت دوازدهم بهسر رسید و حالا نوبت به دولت جدید رسیده است. همچنان و با وجود انواع و اقسام رسانه، صداوسیما مهمترین امکان برای دولتمردان محسوب میشود. آنها میدانند از طریق این تریبون میتوانند حرف خود را به گوش توده مردم برسانند. در دورههای مختلف، ارتباط دولت و صداوسیما بالا و پایین زیاد داشته. گاه دولتیها، طرف مقابل را به یکجانبهگری محکوم کردهاند و گاه صداوسیما گلهمند بوده که دولت در اعطای بودجه کوتاهی میکند. این بگومگوها در دولت دوازدهم هم شنیده میشد. حالا و با ایجاد تغییرات، رابطه صداوسیما و دولت چه شکلی خواهد بود؟
مورد اول| رابطه چطور بود؟
در هشت سال اخیر، میانه دولت و صداوسیما شکل سینوسی داشته. جایی دولتمردان از رادیو و تلویزیون تشکر کردند و جایی زبان به گله گشودند. در این گزارش سراغ مصادیق نرفتهایم و همینقدر اشاره کفایت میکند که هرقدر عملکرد دولت با انتقاد جمعی مواجه میشد، تلویزیون هم راحتتر به نقد دولت میپرداخت. در یکی دو سال اخیر، دست برنامهسازان برای انتقاد باز بود. از آن طرف سریال گاندو، مدلی تازه در نقد دولت پیش گرفت و برنامهای مثل دورهمی هم با مطایبه به نقد عملکرد مسئولان میپرداخت.
مورد دوم| ابزاری برای دیده شدن؟
طبعا، صداوسیما باید کنار مردم باشد و زبان حال آنها. ایراد وقتی پیش میآید که برخی مجریان، نقد را ابزاری برای دیده شدن قرار میدهند. در سالهای اخیر بارها این اتفاق رخ داد و برخی مجریان با ادبیات عجیب و غریب، بهدنبال وایرال شدن در فضای مجازی بودند. آنها میدانستند نقد دولت به مذاق مخاطبان خوش میآید و از فرصت بهره بردند. نمونه متاخرش در برنامه صبح شبکه پنج رقم خورد که سازندگان آن به مجری مجوز نقد تند و تیز دادند. در مقابل، برخی مجریان مثل محمد دلاوری، عقیده دارند براساس وظیفه رسانهای خود به مصاف مسئولان رفتهاند.
مورد سوم| رابطه چطور خواهد بود؟
حالا مهمترین پرسش این است که میانه صداوسیما با دولت جدید چگونه خواهد بود؟ طبعا در روزهای نخست، همه رسانهها باید با در نظر گرفتن این نکته که دولت تازهکار است، دست به نقد و تحلیل بزنند. بعد از آن اما مشخص نیست، مواجهه تلویزیون با دولتمردان چگونه است؟ آیا صداوسیما، تعارف را کنار میگذارد و بدون توجه به همصدایی با دولت براساس وظیفه ذاتی خود عمل میکند؟ گذشت زمان نشان خواهد داد این رابطه بر چه اساسی شکل خواهد گرفت.
مورد چهارم| بازار کساد میشود؟
آنچه مشخص است این است که بازار برخی برنامهها تا اطلاع ثانوی کساد خواهد بود. غالب برنامههای صبحگاهی، سوژه خود را از التهاب بازار میگیرند و چون میدانند این حرفها موردپسند مخاطب است، روی آنها مانور میدهند. اشاره کردیم برخی مجریان مثل محمد دلاوری هم عقیده دارد، باید بر اساس مسئولیت رسانهای رفتار کرد.
آیا این مجری در برنامه تهران بیست، باز هم دست به انتقاد از کاستیها و سوءمدیریتها خواهد زد؟ آیا برنامههای صبحگاهی و برنامههای سیاسی تلویزیون، با همین شیوه پیش خواهند رفت؟ گفتیم که در ماههای ابتدایی استقرار دولت، نمیتوان با همین دستفرمان، مسئولان را زیر ذرهبین قرار داد. برنامههای تلویزیون در آینده چه میکنند؟
مورد پنجم| روش درست کدام است؟
در شرایط حرفهای، شیوه درست کار رسانهای این است که ضعف و قوت را با هم دید و بدون توجه به اینکه کدام جناح سکان را در اختیار دارد، به نقد دولت پرداخت. این شیوه بهترین کمک به دولت جدید است تا از همان روز نخست احساس کند یک دیدهبان دلسوز کنار خود دارد. ایراد وقتی به صداوسیما وارد میشود که مخاطب احساس میکند، نقدها «جهتدار» است.
حالا هم در ذهن برخی، این شائبه شکل گرفته که چون صداوسیما با دولت همسو است، نقد و تحلیلها، براساس جانبداری انجام میشود. برای قضاوت باید منتظر گذر زمان ماند و دید برنامهسازان چه مصافی با مسئولان خواهند داشت. آنچه روشن است این است که تااطلاع ثانوی، بازار برخی برنامهها و مجریان کساد میشود.
