روزنامه هفت صبح، احمد رنجبر | مهمترین رویداد خبری این روزهای دنیا، انتخابات ایالات متحده آمریکا است. در اتفاقی کم نظیر رقابت دو نامزد اصلی، فشرده و نفسگیر پیش رفت و تا لحظه آخر کسی نمیدانست بایدن پیروز خواهد شد یا ترامپ. خیلیها، فارغ از تحلیلهای رسانهای و گعدههای خودمانی درباره تاثیر انتخابات آمریکا بر دنیا، صرفا به خاطر داغ شدن خبر،پیگیر سرنوشت آرا بودند…تلویزیون ما در این میان چه نقشی ایفا کرد؟
*** مورد اول| شبکه خبر؛ کجدار و مریز
پیگیران اخبار، شبکه خبر را برای دنبال کردن اتفاقات انتخاب میکنند. در ماجرای انتخابات آمریکا هم این شبکه تلاش کرد خبرهای لحظهای را در اختیار مخاطبان قرار دهد. اینکه میگوییم لحظهای به این معنا نیست که بیننده با انتخاب شبکه خبر، خیلی زود به تازهترین نتیجه رقابت بایدن و ترامپ دست مییافت. شبکه خبر در لابهلای خبرهای مختلف، نتیجه انتخابات آمریکا و حواشی آن را زیرنویس میکرد.
خبری از علامت «فوری» هم نبود تا مسئله کاملا عادی جلوه داده شود. شبکه خبر در بخشهای خبری به شکل کاملتر به نتیجه انتخابات آمریکا و حواشی آن میپرداخت. در شبکه خبر چند برنامه زنده با حضور کارشناسان سیاسی هم روی آنتن رفت که موضوع آن واکاوی ابعاد مختلف این انتخابات بود.
*** مورد دوم| شبکه یک؛ تحلیل اقتصادی
در شبکه یک پنجشنبه شب شاهد ویژه برنامه پایش بودیم. فواد ایزدی کارشناس مسائل آمریکا و ابوالفضل عمویی سخنگوی کمیسیون امنیت ملی به این برنامه آمده بودند تا درباره تاثیر انتخابات بر جامعه ایران صحبت کنند. بخشهای دیگر هم به گفتوگو با کارآفرینان درباره تاثیر تحریمها بر شغل آنها اختصاص داشت. جمعبندی پایش این بود که انتخابات آمریکا مهم نیست و برای ایران فرقی نمیکند چه کسی رئیسجمهور میشود. مشابه این تحلیل در ویژه برنامه نگار شبکه سه هم وجود داشت.
*** مورد سوم| شبکه افق؛ زنده علیه آمریکا
نادر طالبزاده در چند روز اخیر، برنامه عصر را به شکل زنده و با حضور کارشناسان خارجی در شبکه افق اجرا میکند. او پیشتر هم در موضوعاتی مثل شهادت حاج قاسم سلیمانی چنین کرده بود. این بار هم از چند کارشناس دعوت کرد تا روی خط برنامه بیایند و نظرشان را درباره انتخابات آمریکا بیان کنند.
جیم دین سردبیر سایت خبری وی تی، متیو هو تفنگدار سابق نیروی دریایی آمریکا و کوین برت، استاد دانشگاه و پژوهشگر آمریکایی از جمله مهمانهای نادر طالبزاده بودند. برنامه عصر به طور روشن علیه آمریکا و سیاستگذاریهای آن بود و نتیجه میگرفت هرکس رئیسجمهور شود تفاوتی در سیاست خصمانه آمریکا ایجاد نخواهد شد.
*** مورد چهارم| شبکه دو ؛ خنده و شوخی
بخش خبری بیست و سی جنبه فان ماجرا و شوخیهایی که با انتخابات آمریکا شده است را برجسته کرد. در این بخش خبری از صداگذاری نقی معمولی بر روی چهره ترامپ تا توئیتهای طنز مورد استفاده قرار گرفت. جنجال و ناآرامیها در آمریکا به همراه طرح ادعای تقلب دیگر موضوعات مورد بحث بیست و سی در پنجشنبه شب بود. دیگر بخشهای خبری تلویزیون هم عمدتا به مسائل جنبی انتخابات آمریکا پرداختند و نتیجه آرا اولویت هیچ کدام نبود.
*** مورد پنجم| پرستیوی ؛ اطلاع رسانی و تحلیل
شبکه پرستیوی علاوه بر گفتوگو با کارشناسان، گوشه بالای کادر خود را به نتایج آرا ترامپ و بایدن اختصاص داده است. این سیاستی است که در شبکههای داخلی دنبال نشد اما شبکه جهانی پرس تی وی نمیتوانست قاعده بازی را نادیده بگیرد و از اصل خبررسانی چشم پوشی کند. با این حال ناآرامیها در آمریکا نیز به شکل مدام خبررسانی میشد و کارشناسان درباره آن صحبت میکردند.
سیاست کلی پرس تی وی علیه آمریکا است اما اصل خبررسانی را هم رعایت کرد. این که چرا شبکههای داخلی و در راس آن شبکه خبر چنین نکردند، بحث دیگری است. آیا شبکه خبر مثل خبرگزاریهای همسو با نظام، نمیتوانست بخش ویژهای برای اطلاع رسانی انتخابات آمریکا در نظر بگیرد؟ آیا اطلاع رسانی فوری درباره نتیجه انتخابات به معنای وجاهت دادن به آن از سوی شبکه خبر است؟ پس چرا دیگر رسانههای رسمی داخلی چنین کردند؟
