چای سفید چه خواصی دارد؟

چای سفید یکی از انواع چای است که از جوانه ها و برگ های تازه گیاه کاملیا سیننسیس (Camellia sinensis) تهیه می شود. این چای در مقایسه با چای سبز و سیاه، فرآوری محدودتری دارد و معمولاً پس از برداشت، با روش های کنترل شده خشک می شود. طعم آن اغلب ملایم و لطیف است و بسته به نوع برگ و شیوه آماده سازی، عطر و مزه متفاوتی دارد.

چای سفید حاوی ترکیبات گیاهی از جمله پلی فنول ها و کاتچین هاست که به دلیل فعالیت آنتی اکسیدانی مورد توجه قرار گرفته اند. برخی پژوهش ها اثرات احتمالی این ترکیبات را بر سلامت قلب و پوست بررسی کرده اند، اما شواهد موجود برای نسبت دادن اثر درمانی قطعی به چای سفید کافی نیست. این نوشیدنی همچنین حاوی کافئین است و میزان آن با توجه به نوع چای و روش دم کردن تغییر می کند.

در ادامه با ماهیت چای سفید، تفاوت آن با چای سبز و سیاه، خواص احتمالی، طبع در طب سنتی، عوارض و روش صحیح دم کردن آن آشنا می شوید.

چای سفید چه نوع چایی است و چگونه تولید می شود؟

چای سفید از جوانه ها و برگ های تازه گیاه کاملیا سیننسیس تهیه می شود. این برگ ها پس از برداشت، معمولاً بدون مرحله مالش و اکسیداسیون گسترده، در شرایط کنترل شده خشک می شوند. به همین دلیل، چای سفید در گروه چای های کم فرآوری شده قرار می گیرد.

نام «چای سفید» به پرزهای ظریف و سفیدرنگی اشاره دارد که روی برخی جوانه های تازه این گیاه دیده می شود. کیفیت محصول به عواملی مانند زمان برداشت، نوع برگ، شرایط کشت و روش فرآوری بستگی دارد.

کم بودن میزان فرآوری بر ویژگی های ظاهری و طعم چای سفید اثر می گذارد؛ با این حال، نمی توان گفت این چای در همه شرایط آنتی اکسیدان بیشتری از چای سبز یا سیاه دارد. مقدار و نوع ترکیبات آن به نمونه چای و شیوه آماده سازی وابسته است.

تفاوت چای سفید با چای سبز و چای سیاه

چای سفید، چای سبز و چای سیاه هر سه از یک گیاه به دست می آیند و تفاوت اصلی آن ها به روش فرآوری برگ ها مربوط می شود. در تولید چای سفید، برگ ها معمولاً با کمترین میزان دستکاری خشک می شوند؛ چای سبز برای محدود کردن فعالیت آنزیم های اکسیدکننده حرارت می بیند و چای سیاه فرآیند اکسیداسیون گسترده تری را پشت سر می گذارد.

میزان کافئین هیچ یک از این چای ها مقدار ثابتی ندارد و عواملی مانند نوع برگ، مقدار چای مصرفی، دمای آب و مدت دم کشیدن بر آن تأثیر می گذارند. بنابراین نمی توان همیشه چای سفید را کم کافئین تر از چای سبز یا سیاه دانست.

خواص و فواید احتمالی چای سفید برای بدن

چای سفید دارای ترکیبات گیاهی از جمله پلی فنول ها و کاتچین هاست. این مواد در مطالعات آزمایشگاهی به دلیل خاصیت آنتی اکسیدانی بررسی شده اند. مصرف متعادل چای سفید می تواند بخشی از یک الگوی غذایی متنوع و سالم باشد، اما شواهد علمی درباره بسیاری از فواید مطرح شده برای آن هنوز قطعی نیست.

خواص چای سفید برای پوست

ترکیبات آنتی اکسیدانی چای سفید در پژوهش های آزمایشگاهی به دلیل احتمال کمک به محافظت از سلول ها در برابر آسیب اکسیداتیو مورد توجه قرار گرفته اند. برخی مطالعات نیز اثر ترکیبات موجود در چای را بر پوست بررسی کرده اند؛ با این حال، هنوز شواهد کافی وجود ندارد که نشان دهد نوشیدن چای سفید به تنهایی از پیری پوست جلوگیری می کند یا چین و چروک ها را از بین می برد.

چای سفید و آرامش اعصاب

چای سفید حاوی کافئین است و مانند سایر انواع چای ممکن است در برخی افراد به افزایش هوشیاری و تمرکز کمک کند. همچنین ترکیب ال تیانین در چای وجود دارد که درباره ارتباط آن با توجه و آرامش ذهنی پژوهش هایی انجام شده است. با این حال، نمی توان اثر آرام بخش قطعی یا درمان اضطراب را به نوشیدن چای سفید نسبت داد. واکنش افراد به کافئین نیز متفاوت است.

چای سفید و سلامت قلب

پلی فنول های موجود در چای، از جمله کاتچین ها، به دلیل اثرات احتمالی بر عملکرد رگ های خونی و برخی شاخص های سلامت قلب بررسی شده اند. با این حال، بخش زیادی از اطلاعات موجود درباره سازوکار این ترکیبات از مطالعات آزمایشگاهی یا پژوهش های مربوط به انواع مختلف چای به دست آمده است. هنوز نمی توان گفت مصرف چای سفید به تنهایی از بیماری های قلبی پیشگیری می کند یا کلسترول را به شکل قابل توجهی کاهش می دهد.

چای سفید و دوران قاعدگی

شواهد علمی کافی برای اثبات تأثیر چای سفید بر تنظیم چرخه قاعدگی یا کاهش دردهای این دوران وجود ندارد. بیشتر افراد می توانند در صورت نداشتن حساسیت یا منع پزشکی، آن را در حد متعادل مصرف کنند؛ اما اگر کافئین باعث بی قراری، تپش قلب یا اختلال خواب در شما می شود، بهتر است مقدار مصرف را کاهش دهید.

طبع چای سفید در طب سنتی

در برخی منابع طب سنتی، طبع چای سفید سرد و خشک توصیف می شود. بر همین اساس، در این دیدگاه به افرادی که مزاج سرد دارند توصیه می شود در مصرف آن اعتدال را رعایت کنند و گاهی آن را همراه با موادی مانند عسل یا دارچین بنوشند.

البته این توصیف ها مربوط به چارچوب طب سنتی هستند و نباید آن ها را معادل یافته های پزشکی نوین دانست. اگر بیماری زمینه ای دارید یا رژیم غذایی خاصی را دنبال می کنید، بهتر است انتخاب و میزان مصرف نوشیدنی ها را با توجه به شرایط خود انجام دهید.

مضرات و عوارض احتمالی چای سفید

چای سفید برای بسیاری از افراد در صورت مصرف متعادل قابل تحمل است، اما به دلیل داشتن کافئین ممکن است در برخی شرایط عوارضی ایجاد کند. میزان حساسیت افراد به کافئین متفاوت است و مقدار مصرف نیز اهمیت دارد.

• دریافت بیش از حد کافئین: مصرف زیاد چای سفید ممکن است در افراد حساس باعث بی خوابی، بی قراری، اضطراب یا تپش قلب شود.

• کاهش جذب آهن: ترکیبات موجود در چای می توانند جذب آهن غیرهِم، یعنی آهن موجود در منابع گیاهی، را کاهش دهند. افرادی که کمبود آهن دارند بهتر است چای را بلافاصله همراه غذا ننوشند و بین وعده غذایی و مصرف آن فاصله بگذارند.

• ناراحتی معده: نوشیدن چای غلیظ یا مصرف آن با معده خالی ممکن است در بعضی افراد باعث تهوع، سوزش یا ناراحتی معده شود.

• بارداری و شیردهی: چای سفید کافئین دارد. زنان باردار یا شیرده بهتر است مجموع دریافت کافئین روزانه خود را در نظر بگیرند و درباره میزان مناسب مصرف با پزشک مشورت کنند.

• مصرف همزمان با داروها: افرادی که داروهای خاص مصرف می کنند یا بیماری زمینه ای دارند، بهتر است درباره مصرف منظم و زیاد چای سفید با پزشک یا داروساز مشورت کنند.

در مجموع، میزان مناسب مصرف به حساسیت فرد به کافئین، وضعیت سلامت و مقدار چای مصرفی بستگی دارد. یک تا دو فنجان در روز می تواند برای بسیاری از افراد مقدار متعادلی باشد، اما این میزان برای همه یکسان نیست.

بهترین زمان مصرف چای سفید

برای نوشیدن چای سفید ساعت مشخص و الزامی وجود ندارد، اما توجه به چند نکته می تواند به انتخاب زمان مناسب کمک کند:

• صبح: نوشیدن چای سفید در ابتدای روز می تواند به افزایش هوشیاری کمک کند؛ البته میزان این اثر به مقدار کافئین چای و حساسیت فرد بستگی دارد.

• اوایل بعدازظهر: افرادی که به کافئین حساسیت زیادی ندارند، می توانند چای سفید را در این زمان مصرف کنند.

• بین وعده های غذایی: برای افرادی که کمبود آهن دارند، بهتر است چای را بلافاصله پس از غذا ننوشند تا اثر ترکیبات چای بر جذب آهن کمتر شود.

• نزدیک زمان خواب: اگر کافئین خواب شما را مختل می کند، بهتر است چای سفید را در ساعات پایانی شب مصرف نکنید.

طرز تهیه و دم کردن صحیح چای سفید

برای تهیه چای سفید بهتر است از آب جوش مستقیم استفاده نکنید. آب بسیار داغ یا دم کشیدن طولانی ممکن است طعم نوشیدنی را بیش از اندازه تلخ یا گس کند. دمای آب و مدت دم کشیدن را می توانید با توجه به نوع چای و سلیقه خود تنظیم کنید.

مواد لازم

• ۲ تا ۳ گرم چای سفید، حدود یک قاشق چای خوری

• ۲۰۰ تا ۲۵۰ میلی لیتر آب

مراحل دم کردن

۱. آب را بجوشانید و چند دقیقه صبر کنید تا دمای آن به حدود ۷۵ تا ۸۵ درجه سانتی گراد برسد.

۲. برگ های چای سفید را داخل قوری یا فنجان دمنوش ساز بریزید.

۳. آب گرم را روی برگ ها اضافه کنید و در ظرف را ببندید.

۴. اجازه دهید چای حدود ۴ تا ۶ دقیقه دم بکشد. برای طعم ملایم تر می توانید زمان کوتاه تری انتخاب کنید.

۵. پس از دم کشیدن، برگ ها را جدا کنید و نوشیدنی را میل کنید.

نکته: چای سفید را می توان بدون افزودنی نوشید. در صورت تمایل، مقدار کمی عسل به آن اضافه کنید؛ البته افزودن شیرین کننده ضروری نیست و طعم طبیعی چای به تنهایی نیز قابل لذت بردن است.