هفت صبح| افزایش هزینه‌های متعدد در مسیر واردات خودرو باعث شده قیمت این خودروها در بازار خودروی کشور ما نجومی شود.

تعرفه و حقوق گمرکی، مالیات بر ارزش افزوده، هزینه‌های شماره‌گذاری، عوارض مختلف و سایر هزینه‌های جانبی، همگی در نهایت روی قیمت مصرف‌کننده سرشکن می‌شوند و بهای نهایی خودرو را به شکل قابل توجهی افزایش می‌دهند.

مالیات بر خودروهای یا لوکس یا خودروهای وارداتی

در تازه‌ترین مورد، مجلس تصویب کرده است که از خودروهای با ارزش بیش از ۷.۵ میلیارد تومان، معادل یک درصد از مازاد این رقم مالیات دریافت شود. به عنوان مثال، خودرویی با قیمت ۱۰ میلیارد تومان باید از ۲.۵ میلیارد تومان مازاد، یک درصد یعنی ۲۵ میلیون تومان مالیات بپردازد. این مصوبه در جریان بررسی بودجه سال آینده به تصویب رسیده و در واقع ادامه سیاست اخذ مالیات از خودروهای موسوم به «لوکس» است.

با توجه به اینکه بخش زیادی از خودروهای وارداتی به دلیل هزینه‌های بالای واردات و تعرفه‌ها به محدوده قیمتی بالای ۷.۵ میلیارد تومان رسیده‌اند، این مالیات عملاً بخش مهمی از خودروهای وارداتی را در بر می‌گیرد. به بیان دیگر، گرچه عنوان این مصوبه مالیاتی «خودروهای لوکس» است، اما در عمل بسیاری از خودروهای وارداتی که در بازار جهانی محصولات میان‌رده محسوب می‌شوند اما در کشور ما قیمت بالایی دارند نیز مشمول آن می‌شوند.

این مالیات درحالی از خودروهای وارداتی گرفته می‌شود که مالیات 10 درصدی، مالیات بر حمل و نقل و... پیش‌تر از مالکان اخد شده است.

افزوده شدن این مالیات به سایر هزینه‌ها، مانع دیگری در مسیر واردات و فروش خودروهای خارجی ایجاد می‌کند.

دست دولت در جیب خریداران خودرو وارداتی

در پس این سیاست‌ها، یک نگاه مشخص دیده می‌شود: خریدار خودرو وارداتی، فردی متمول است و بنابراین می‌توان حداکثر هزینه ممکن را از او دریافت کرد. بر همین اساس، هر جا نیاز به منبع درآمدی جدید بوده، خودرو وارداتی به‌عنوان یکی از گزینه‌های قابل اتکا مطرح شده است.

این نگاه باعث شده واردات خودرو نه به‌عنوان ابزار تنظیم بازار، بلکه به‌عنوان منبع درآمدی دولت دیده شود. در نتیجه، به جای آنکه هزینه‌ها کاهش یابد تا خودرو با قیمت اقتصادی‌تری به دست مصرف‌کننده برسد، هر سال لایه جدیدی از هزینه به آن افزوده می‌شود.

در چنین فضایی، بعید است خودرو وارداتی بتواند نقش مؤثری در تنظیم بازار ایفا کند. تا زمانی که سیاست‌گذار، واردات را کالایی لوکس و خریدار آن را صرفاً «ثروتمند» تلقی کند، مسیر کاهش هزینه‌ها هموار نخواهد شد.

اقتصادی در جهان؛ لوکس در ایران

واقعیت این است که بسیاری از خودروهای وارداتی در دنیا محصولات میان‌رده یا حتی اقتصادی محسوب می‌شوند؛ اما در ایران، به دلیل همین ساختار هزینه‌ای، به کالایی گران و محدود تبدیل می‌شوند. اضافه شدن مالیات جدید بر خودروهای بالای ۷.۵ میلیارد تومان نیز اگرچه در چارچوب بودجه قابل توجیه است، اما در عمل یک سیگنال روشن به بازار می‌دهد: مسیر واردات همچنان پرهزینه خواهد ماند.

تا زمانی که این رویکرد تغییر نکند، امید به دسترسی گسترده‌تر مردم به خودروهای وارداتی با قیمت منطقی، بیش از آنکه یک برنامه اجرایی باشد، شبیه یک وعده خواهد بود.