بازار تخم مرغ این روزها آرامشی را تجربه میکند که بسیاری آن را «آرامش قبل از طوفان» مینامند. قیمتها به پایینترین سطح ممکن رسیده و این خبری خوش برای مصرفکنندگان نیست، بلکه زنگ خطری برای تولیدکنندگان و آینده این صنعت است.
سید فرزاد طلاکش، دبیر فدراسیون طیور، در گفتوگو با همشهری آنلاین جزئیات تازهای از وضعیت تولید و قیمت تخم مرغ در کشور ارائه کرده است. بر اساس آخرین آمار، تولید روزانه تخم مرغ در ایران به ۳ هزار و ۵۰۰ تا ۳ هزار و ۶۰۰ تن میرسد. اما نگرانی اصلی جایی است که طلاکش تأکید میکند:
«بنابر آمار ۱۰ درصد تولید تخم مرغ معادل ۳۰۰ تن در روز مازاد بر نیاز کشور است.»
قیمت تمام شده در مقابل قیمت فروش؛ فاجعه برای مرغداران
یکی از مهمترین بخشهای این گزارش، مقایسه قیمت تمام شده با قیمت فروش است. به گفته دبیر فدراسیون طیور، متوسط قیمت هر کیلو تخم مرغ در مرغداری ۱۸۰ هزار تومان است، در حالی که قیمت تمام شده آن ۲۴۰ هزار تومان برآورد میشود.
این یعنی مرغداران هر کیلو تخم مرغ را ۳۰ درصد کمتر از قیمت تمام شده عرضه میکنند و هر روز عمیقتر ضرر میدهند.
طلاکش در توضیح دلایل این وضعیت گفته است:
«با توجه به زیان تولیدکنندگان طی ماههای اخیر، مدیریتی مبنی بر حذف مرغ مازاد صورت گرفت که بر این اساس جوجهریزی نادرست ۱۴۰۳ به نحوی جبران شد، اما شرایط اقتصادی خانوار و کاهش مصرف در فصل گرما و در آستانه محرم منجر به کاهش قیمت تخم مرغ در بازار شد.»
قیمت منطقی هر شانه تخم مرغ چقدر است؟
دبیر فدراسیون طیور در این گفتگو یک شفافیت مهم درباره قیمت منطقی تخم مرغ ارائه داده است. به گفته او، قیمت منطقی هر شانه تخم مرغ فله باید بین ۴۲۰ تا ۵۰۰ هزار تومان باشد و تخم مرغ شناسنامهدار نیز ۴۹۰ هزار تومان قیمت منطقی خود را دارد.
هشدار درباره آینده بازار؛ اصلاح کالابرگ یا ضربه مهلک
طلاکش درباره چشمانداز قیمت تخم مرغ در ماههای آینده هم اظهار نظر کرده است. او معتقد است:
«برآوردها حاکی از آن است که در ۶ ماهه دوم قیمت تخم مرغ نزدیک واقعیت خواهد شد، اما بازهم آینده بازار به شرایط مصرف بستگی دارد. به طوری که اگر دولت کالابرگ را اصلاح نکند و مصرف منطقی نشود، ضربه مهلکی به صنعت مرغ تخمگذار وارد میشود.»
این هشدار نشان میدهد که اگر حمایتهای دولتی به درستی مدیریت نشود، ممکن در ماههای آینده با کاهش شدید تولید و در نتیجه جهش قیمتی روبرو شویم.
مازاد تولید و بحران صادرات
یکی دیگر از چالشهای اساسی، حجم بالای مازاد تولید است. طلاکش با اشاره به آمار ۳۰۰ تنی مازاد روزانه گفته است:
«براین اساس ماهانه ۸ تا ۱۰ هزار تن تخم مرغ در راستای پایداری تولید باید صادر یا خرید حمایتی شود.»
اما مشکل اینجاست که در شرایط فعلی، صادرات جوابگوی این مازاد نیست. دبیر فدراسیون طیور درباره آخرین وضعیت صادرات تخم مرغ توضیح داده است:
«با توجه به شرایط تولید ۱۰ درصد تخم مرغ مازاد بر نیاز کشور است، اما در شرایط فعلی به سبب بحث گرما و کاهش مصرف در عراق و افغانستان صادرات چندان چشمگیر نیست.»
یعنی در حالی که ایران با مازاد تولید جدی مواجه است، بازارهای هدف صادراتی نیز به دلیل گرمای هوا و کاهش مصرف، توان جذب این حجم را ندارند.
