ساعاتی قبل قرارگاه خاتم الانبیا اعلام که یک فروند جنگنده متخاصم ای-۱۰ وارتاگ در جنوب جزیره قشم مورد اصابت قرار گرفته است. در ادامه به بررسی این جنگنده می پردازیم.

هواپیمای ای-۱۰ وارتاگ، یک هواپیمای تهاجمی تک‌سرنشینه و دو موتوره ساخت شرکت فیرچایلد ریپابلیک و بوئینگ آمریکاست که از دهه ۱۹۷۰ توسعه یافته و از سال ۱۹۷۶ وارد خدمت نیروی هوایی آمریکا شده است.

این هواپیما عمدتاً برای پشتیبانی نزدیک هوایی از نیروهای زمینی طراحی شده و به دلیل قابلیت حمله به اهداف زرهی و عمل در ارتفاع پایین شناخته می‌شود.

 

کاربرد جنگنده ای-۱۰ وارتاگ

ای-۱۰ وارتاگ برای مأموریت‌های پشتیبانی نزدیک هوایی از نیروهای زمینی در برابر خودروهای زرهی، تانک‌ها و اهداف سطحی ساخته شده است.

 

این هواپیما به توپ ۳۰ میلی‌متری گاو-۸/ای مجهز است که برای نابودی زره سنگین طراحی شده و می‌تواند مهمات متنوعی مانند بمب‌های هدایت‌شونده، راکت و موشک‌های ای‌جی‌ام-۶۵ ماوریک را حمل کند. قابلیت پرواز طولانی در منطقه نبرد، مانورپذیری خوب در سرعت و ارتفاع پایین و قابلیت بقا بالا با زره تیتانیومی کابین، آن را برای حمایت از نیروهای زمینی در محیط‌های جنگی مناسب کرده است.

 

علاوه بر این، در نقش کنترل هوایی جلو  و جستجو و نجات رزمی نیز به کار گرفته می‌شود.این هواپیما برای عملیات در شرایط جوی نامساعد و باندهای کوتاه مناسب است، اما سرعت پایین آن حدود ۶۵۰ کیلومتر بر ساعت، آن را در برابر تهدیدهای هوایی مدرن آسیب‌پذیرتر کرده است.

وضعیت ناوگان ای-۱۰ وارتاگ در آمریکا

تا آوریل ۲۰۲۶، نیروی هوایی آمریکا حدود ۱۶۲ فروند از نسخه ای-۱۰سی را در ناوگان عملیاتی خود دارد. البته تعداد کل ناوگان شامل ذخیره حدود ۲۸۱ فروند گزارش شده است.

بررسی ها نشان می دهد که تولید این هواپیما در دهه ۱۹۸۰ متوقف شد و مجموع تولید آن ۷۱۳ فروند بوده است. نیروی هوایی آمریکا سال‌هاست برنامه‌هایی برای بازنشستگی تدریجی ای-۱۰ داشته تا بودجه را به سمت جنگنده‌های نسل پنجم مانند اف-۳۵ هدایت کند، اما کنگره در قانون بودجه ۲۰۲۶ محدودیت‌هایی اعمال کرده و بازنشستگی را به حداقل ۱۰۳ فروند محدود کرده است.

برنامه‌های مدرن‌سازی شامل ارتقای بال‌ها برای افزایش عمر پروازی بوده، اما نگهداری نمونه‌های قدیمی هزینه‌بر گزارش شده است.ای-۱۰ وارتاگ از دهه ۱۹۷۰ در عملیات مختلفی از جمله جنگ خلیج فارس، افغانستان و عراق شرکت داشته و گزارش‌هایی از استفاده آن در مأموریت‌های پشتیبانی زمینی وجود دارد.

با این حال، با گذشت زمان و ورود هواپیماهای پیشرفته‌تر، نقش آن در ناوگان نیروی هوایی آمریکا به تدریج محدودتر شده است. این هواپیما نمونه‌ای از یک پلتفرم تخصصی است که با وجود گذشت بیش از ۵۰ سال از ورود به خدمت، هنوز در برخی مأموریت‌های پشتیبانی نزدیک هوایی مورد استفاده قرار می‌گیرد.