هفت صبح| بیش از دو دهه است که بنیامین نتانیاهو قدرت را در رژیم اسرائیل برعهده دارد و تاکنون تنها دو برهه کوچک توانسته او را از قدرت کنار بزند. این حضور مستمر در قدرت با خوی غیراخلاقی، ضدانسانی و انحصارطلب او ممزوج و سبب شد تا در این مسیر، به ورطه فساد بیفتد؛ فسادی که علاوه بر خودش، دست به گریبان همسر مرموزش نیز شد. از این رو، او بارها در طی سالهای گذشته بین ساختمان نخستوزیری و دادگاه در رفت و آمد بود.
صفحات آخر پرونده قطور وی در حال ورق خوردن بود که انتخابات سال ۲۰۲۲ برگزار شد و او توانست با یک دولت ائتلافی بسیار شکننده، بار دیگر در قدرت بماند. در ادامه، عملکرد ضعیفش در انتخابات، همزمان با شمارش معکوس دادگاه برای صدور رای سبب شد تا او این دوره از نخستوزیریاش را آخرین دوره و بخت خود برای نقشآفرینی در عرصه سیاست رژیم اسرائیل بداند و از این رو فرصت را برای نجات خود غنیمت بشمارد و دست به اصلاحات اساسی در ساختار قضایی اسرائیل بزند و با تضییع استقلال محاکم قضایی، قدرت را عملا تحت سیطره خود در بیاورد تا پرونده خود را بدون گناهکار شمردنش، مختومه کند. این اقدام علاوه بر مخالفت جدی همپیمانان این رژیم در خارج از مرزها، به اعتراضات گسترده در تلآویو انجامید و سرانجام با فشار جو بایدن از اتاق بیضی کاخ سفید و مردم معترض، نتانیاهو مجبور به عقبنشینی شد.
سقوط نتانیاهو در پی ورود به جنگ
دوباره شمارش معکوس دادگاه برای صدور رای و رسوایی بزرگ بنیامین نتانیاهو به گوش میرسید که تقویم به ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و حمله غافلگیرانه حماس به اسرائیل رسید. نتانیاهو که قدرت سیاسی و حیثیت و آبروی خود را در گروی ماندن در شرایط اضطرار و به تبع آن، به تعویق افتادنهای چندباره دادگاه میدید، کابینه جنگ راه انداخت و آتشافروزی در غزه، سپس حملات نظامی جنگ علیه لبنان، یمن و در نهایت ایران را متضمن آن دید. او برای حفظ خود در قدرت و مصونیتبخشی در مورد پرونده فساد با بهانه بروز شرایط اضطراری، شعارهایی سر داد که ساکنان غیرقانونی اراضی اشغالی همواره منتظرش بودند؛ «تغییر نقشه خاورمیانه و ساختن اسرائیل بزرگ.» رفته رفته نتانیاهو به این اندیشید که این اتفاق میتواند برای او مقبولیت عام نیز بسازد و شرایطش در عرصه سیاست رژیم را نیز بهبود ببخشد.
به گزارش تسنیم، تا پیش از دومین تجاوز رژیم اسرائیل و ایالات متحده آمریکا به ایران در ۹ اسفند، این ذهنیت میان سیاستمداران اسرائیلی به وجود آمده بود که حمله به ایران و به اصطلاح تکمیل کاری که در جنگ ۱۲ روزه ناقص مانده بود، یکی از معدود پروندههایی است که میتواند مشکل مقبولیت داخلی بنیامین نتانیاهو و حزب لیکود در سرزمینهای اشغالی را حل کند.
با وجود حملات وحشیانه رژیم اسرائیل به ایران و هدف قرار دادن مقامات، زیرساختها و مردم بیدفاع در طول سه هفته اخیر اما سه نظرسنجی به نسبت معتبری که در این مدت در سرزمینهای اشغالی برگزار شدهاند، حاکی از آن هستند که وضعیت بحرانی بنیامین نتانیاهو با وجود ورود به جنگ، هیچ تحول مثبتی را برای وی ایجاد نکرده است. این سه نظرسنجی عبارتند از؛ نظرسنجی روزنامه معاریو، نظرسنجی شبکه ۱۲ تلویزیون رژیم اسرائیل و در نهایت نظرسنجی مؤسسه تحقیقاتی تاتیکا. اگرچه در همه این سه نظرسنجی همچنان حزب لیکود در صدر احزاب صهیونیستی باقی مانده است اما در سطح ائتلافسازی بلوک حامی نتانیاهو همچنان در برابر اپوزیسیون شکست میخورد و نمیتواند مشکل پیش از جنگ خود را حل کند.
کاهش کرسیهای حزب لیکود
نخستین نظرسنجی که یک هفته در پایگاه مذهبی ـ صهیونیستی «سروگیم» با همکاری مؤسسه تاتیکا منتشر شد، نشان میدهد حزب لیکود بهرهبری نتانیاهو در صورت برگزاری انتخابات کنست ۲۹ کرسی به دست میآورد، این میزان بهترین عملکرد لیکود میان این سه نظرسنجی است. در این نظرسنجی بلوک سیاسی حامی نتانیاهو نسبت به قبل کمی تقویت میشود.
اما این تقویت بیشتر بهدلیل عبور حزب صهیونیسم دینی، بهرهبری بتزلائل اسموتریچ از حدنصاب انتخاباتی و البته زیر حدنصاب ماندن حزب «آبیوسفید» بهرهبری بنی گانتس است. در این نظرسنجی ائتلاف حاکم بهرهبری نتانیاهو ۵۴ کرسی به دست آورده است، و مجموعه احزاب اپوزیسیونِ صهیونیستی نیز ۵۶ کرسی را از آنِ خود کردهاند و احزاب عربی نیز ۱۰ کرسی به دست آوردهاند. اضافه شدن ۵ کرسی حزب عربی رعم بهرهبری منصور عباس، اما معادله را بهنفع اپوزیسیون تغییر میدهد و آنها را به ۶۱ کرسی میرساند که برای تشکیل ائتلاف و شکست دادن نتانیاهو در انتخابات آتی کنست کافی است.
کاهش اعتماد به نتانیاهو براساس نظرسنجیها
دومین نظرسنجی متعلق به شبکه ۱۲ تلویزیون رژیم اسرائیل و مربوط به ۶ روز پیش است و تصویری متفاوت اما از نظر سیاسی بسیار معنادار ارائه میدهد. بر اساس این نظرسنجی، لیکود ۲۶ کرسی به دست میآورد؛ رقمی که بدون تغییر نسبت به دوره پیش از جنگ بهشمار میرود. در این سناریو، مجموع کرسیهای بلوک حامی نتانیاهو تنها ۵۱ کرسی است، در حالی که بلوک مخالفان با احتساب احزاب عربی به ۶۹ کرسی میرسد. در این نظرسنجی نیز چند حزب از جمله «صهیونیسم مذهبی»، «آبیوسفید» و «بلد» از حدنصاب عبور نمیکنند.
همین نظرسنجی شاخص دیگری از وضعیت سیاسی نتانیاهو ارائه میدهد: «میزان اعتماد عمومی.» در ارزیابی عملکرد نهادهای امنیتی و سیاسی، نخستوزیر اسرائیل امتیاز ۵.۶ از ۱۰ را دریافت کرده است، در حالی که رئیس ستاد ارتش، ایال زمیر، امتیاز ۷.۴ و رئیس موساد، داوید بارنئا، امتیاز ۷.۲ را کسب کردهاند، این فاصله نشان میدهد که بخش قابلتوجهی از جامعه صهیونیستی میان عملکرد دستگاههای امنیتی و رهبری سیاسی تمایز قائل است.
تردید افکار عمومی به اهداف بلندمدت جنگ
سومین نظرسنجی که ۵ روز پیش در روزنامه «معاریو» منتشر شد نیز روند مشابهی را نشان میدهد. در این نظرسنجی حزب لیکود ۲۷ کرسی به دست میآورد و همچنان بزرگترین حزب باقی میماند، با این حال، مجموع کرسیهای بلوک حامی نتانیاهو تنها ۵۰ کرسی است؛ رقمی که همچنان فاصله قابلتوجهی با اکثریت لازم برای تشکیل دولت (۶۱ کرسی) دارد. این نظرسنجی همچنین نشان میدهد ۳۳ درصد صهیونیستها اعتمادی به مدیریت جنگ توسط نتانیاهو ندارند و ۵ درصد هم نظر مشخصی ندارند.
باید به این نکته هم اشاره کرد که افکار عمومی سرزمینهای اشغالی نسبت به اهداف بلندمدت جنگ نیز تردید دارد. در نظرسنجی معاریو تنها ۲۸ درصد معتقدند عملیات نظامی ممکن است به تغییر حکومت در ایران منجر شود، در حالی که ۳۶ درصد چنین احتمالی را رد میکنند و ۳۶ درصد نیز پاسخ قطعی ندارند. مقایسه این سه نظرسنجی یک نتیجه مشترک را نشان میدهد؛ حزب لیکود در همه آنها در بازه ۲۶ تا ۲۹ کرسی قرار دارد و هیچ جهش قابلتوجهی در جایگاه آن مشاهده نمیشود، همچنین بلوک سیاسی نتانیاهو در بهترین حالت حدود ۵۴ تا ۵۱ کرسی دارد که همچنان کمتر از حدنصاب لازم برای تشکیل کابینه است. بهبیان دیگر، بهنظر میرسد دومین جنگ با ایران نیز تأثیری بسیار محدود و موقتی بر سپهر سیاسی اسرائیل گذاشت.
