هفت صبح| دونالد ترامپ نخستین سال دومین دوره ریاستجمهوریاش را با موجی از کاهش بودجهها، جنجالهای سیاسی و کمترین میزان مهار از سوی کنگره پشت سر گذاشته است. نظرسنجیها نشان میدهند محبوبیت او به نزدیکی پایینترین سطوح تاریخی رسیده؛ با این حال، نفوذش بر یک گروه کلیدی از رأیدهندگان همچنان پابرجاست. ترامپ رئیسجمهوری نامحبوب است یا دستکم چنین به نظر میرسد. بر پایه دادههای موجود، یک سال پس از آغاز دوره دوم، تنها رئیسجمهوری در تاریخ آمریکا که محبوبیتی پایینتر از او دارد، خودِ ترامپ در دوره نخست حضورش در کاخ سفید است.
براساس آخرین نظرسنجی مرکز پژوهشی پیو که پنجشنبه منتشر شد، تنها ۳۷درصد آمریکاییها عملکرد ترامپ را تأیید میکنند. دادههای گالوپ نیز در ماه دسامبر نیز تصویری مشابه ارائه میدهد: ۳۶درصد رضایت در برابر ۵۹درصد نارضایتی. این ارقام برای هیچ رهبر سیاسی مطلوب نیست؛ اما با وجود تصمیمها و اقدامات بحثبرانگیز ترامپ در سیاست داخلی و خارجی، او را نمیتوان بهطور کامل رئیسجمهوری «منفور» دانست.
عامل اصلی سقوط محبوبیت او، جایگاهش در میان رأیدهندگان دموکرات است؛ گروهی که حمایتشان از ترامپ در سطح تکرقمی باقی مانده و بعید است به او یا حزب جمهوریخواه اقبالی نشان دهند. در مقابل، حمایت جمهوریخواهان همچنان قابلتوجه است. هرچند این حمایت نسبت به آغاز دوره کاهش یافته اما بنا بر دادههای پیو، بیش از نیمی از رأیدهندگان جمهوریخواه همچنان از رویکردهای او پشتیبانی میکنند.
ترامپ و آمریکای دوقطبی
با وجود ارقام نهچندان درخشان ملی، نفوذ ترامپ بر حزب جمهوریخواه همچنان چشمگیر است؛ نفوذی که به نقش محوری او در جنبش «ماگا» و تکرار شعار دیرینه «اول آمریکا» بازمیگردد. اکنون با رئیسجمهوری روبهرو هستیم که از نظر تاریخی حمایت بالایی ندارد اما همان میزان حمایت، بهطرز شگفتانگیزی مستحکم است؛ گویی هیچچیز نمیتواند ۸۰ درصد رأیدهندگان جمهوریخواه را از او جدا کند. ترامپ در سال نخست تا حد زیادی بدون مانع جدی حکومت کرده است؛ نتیجه کنترل جمهوریخواهان بر کنگره و رأی سال ۲۰۲۴ دیوان عالی که مصونیت گستردهای برای ریاستجمهوری قائل شد.
اما این وضعیت ممکن است پس از انتخابات میاندورهای نوامبر تغییر کند؛ انتخاباتی که در آن تمام ۴۳۵ کرسی مجلس نمایندگان و یکسوم کرسیهای سنا به رأی گذاشته میشود. هرچند ترامپ وعدههایش درباره تعرفههای گسترده و برخورد سختگیرانه با مهاجرت را عملی کرده اما وعدههای مرتبط با مهار تورم، کاهش هزینههای زندگی و بهبود کلی اقتصاد هنوز محقق نشدهاند. او برای عبور بیدردسر از سه سال پایانی، به حفظ کنترل کنگره نیاز دارد.
کاترین دان تنپس، پژوهشگر ریاستجمهوری و کنگره در مرکز میلر دانشگاه ویرجینیا، میگوید: «محبوبیت هیچ رئیسجمهوری پس از سال اول افزایش نمییابد. باگذشت زمان، این ارقام کاهش مییابند؛ چون همواره وعدههای اغراقآمیز داده میشود و تحقق آنها دشوار است.» به گفته او، در مورد ترامپ، نگرانی اصلی آمریکاییها اقتصاد و وضعیت معیشت است. حمایت رأیدهندگان مستقل که نه دموکراتاند و نه جمهوریخواه و نقشی کلیدی در پیروزی ترامپ داشتند، نیز کاهش یافته است. طبق دادههای دسامبر گالوپ، تنها یکچهارم مستقلها عملکرد او را تأیید کردهاند.
مهاجرت؛ از نقطه قوت تا پاشنه آشیل
اگرچه سیاستهای سختگیرانه مهاجرتی خشم رأیدهندگان چپگرا را برانگیخته، تنپس هشدار میدهد که همین رویکرد میتواند رأیدهندگان میانهرو و راستگرای معتدل را نیز از ترامپ دور کند. به گفته او، آنچه در شهرهایی مانند مینیاپولیس رخ داده، برای بخشی از مستقلها و جمهوریخواهان غیرمتعصب، بهتدریج دلسردکننده شده است. در شرایطی که جمهوریخواهان هنوز کنترل کنگره را در اختیار دارند، هر نشانهای از همهپرسی سیاسی علیه ترامپ میتواند متحدانش را نگران کند؛ بهویژه در حدود 12 حوزه انتخاباتی «بنفش» که رقابت میان دو حزب بسیار نزدیک است و احتمال تغییر موازنه قدرت وجود دارد.
سیاست خارجی؛ در حاشیه رأیدهندگان
یک سال پس از آغاز دوره جدید، ترامپ همچنان قادر است متحدان و رقبای جهانی را تحریک و نظم بینالمللی را متزلزل کند: از تعرفههای تجاری و کاهش کمکهای خارجی گرفته تا طرح ایده الحاق گرینلند و کانادا و البته تهدید به حمله نظامی به ایران. با این حال، ناظران معتقدند این مسائل در آستانه انتخابات میاندورهای، در برابر دغدغههای داخلی، بهویژه اقتصاد و مهاجرت اهمیت کمتری دارند.
تاد بلت، استاد علوم سیاسی دانشگاه جرج واشینگتن، میگوید: «همیشه اقتصاد مهمترین مسئله است.اگر سیاست خارجی وارد معادله انتخابات میاندورهای شود، پیامش این است که دولت تمرکز خود را از داخل برداشته است.» در مجموع، با گذشت یک سال از آغاز ریاستجمهوری و با بیش از 10 ماه فاصله تا انتخابات میاندورهای، ترامپ هنوز فرصت دارد روایت را تغییر دهد. به گفته بلت، «دیدگاه آمریکاییها گذراست؛ آنچه امروز خبر اول است، ممکن است فردا نباشد و ترامپ استاد تغییر دستور کار خبری است.»
