روزنامه هفت صبح، سارا غضنفری | در سامانه فروش خودروهای وارداتی نام 9 خودروی خارجی به همراه شرکتهایشان عنوان شده است و در کنار نامها، قیمت علیالحساب خودروها نیز ذکر شده که حالا محل اختلاف است. رقم بالایی که برای علیالحسابها عنوان میشود از یک میلیارد آغاز شده و با یک میلیارد و 950 میلیون تومان هم تمام میشود.
حال این سوال در ذهن خریداران به وجود آمده وقتی رقم علیالحساب چنین است، مابقی آن چقدر خواهد بود؟ و برای دقیقا چه خودروهایی از چه برندی باید چنین مبالغ شگفتآوری پرداخت کرد؟ خودروی کرهای؟ ژاپنی؟ یا چینی؟ فرمول محاسبه علیالحساب به چه صورت است؟ اصلا کدام نهاد و سازمان این مبالغ را تعیین کردهاند.
شاید این سوالات برای این بهوجود آمده است که نزدیک به دو سال از وعده آزادسازی واردات خودرو گذشته و قرار بود تا پایان خرداد ماه سال 1402، 200 هزار دستگاه خودرو وارد کشور شود ولی حالا بحث برسر قیمتهای اعلامی علیالحساب است و باقی قضایا.
داستان از ظهر سهشنبه آغاز شد که سامانه یکپارچه در جدیدترین اطلاعیه خود اعلام کرد: «به اطلاع آن دسته از متقاضیان سامانه یکپارچه عرضه خودروهای وارداتی که در مرحله اول ثبتنام کرده و اولویت آنها مشخص شده میرساند، سامانه صرفا جهت انتخاب خودروها از روز سهشنبه دوم آبانماه تا ساعت 23:59 روز جمعه پنجم آبانماه در دسترس است.
در این مرحله متقاضیان میتوانند سه اولویت از سبد محصولات اعلامی در سامانه را انتخاب کنند. همچنین هیچگونه ثبتنام جدیدی در این مرحله انجام نشده و انتخاب خودرو در سامانه صرفا برای ثبتنام کنندگان قبلی است.» بعد از این اطلاعیه سوالات درباره رقم بالای علیالحسابها آغاز شد.
سازمان حمایت به میان آمد
مدتها بود هیچ کس قیمتگذاری خودروهای وارداتی را گردن نمیگرفت. از یک سو شورای رقابت اعلام میکرد واردکنندگان برای ما درخواست تعیین قیمت نفرستادهاند، از سوی دیگر واردکنندگان میگفتند پشت سد قیمتگذاری شورای رقابت ماندهایم. وقتی قیمتهای علیالحساب در بعدازظهر سهشنبه اعلام شد، همه نگاهها به سمت قیمتگذاری شورای رقابت رفت.
اما جلسه عصر سهشنبه شورا، پاسخ مجهولات را داد و به زبان ساده، قیمتگذاری و اعلام علیالحسابها به عهده سازمان حمایت گذاشته شد. سپهر دادجوی توکلی، مدیر روابط عمومی مرکز ملی رقابت به هفتصبح میگوید:« شورای رقابت در جلسه (سهشنبه دوم آبان ماه) خود به منظور تسهیل و تسریع در فرآیند واردات خودروها، براساس یکی از پایههای دستورالعمل ۵۴٣ مصوب کرد که قیمت تمام خودروهای وارداتی براساس ضوابط قیمتگذاری کالاهای وارداتی (مصوب سازمان حمایت) محاسبه و ابلاغ شود؛ بر این اساس شورای رقابت تاکید دارد که هیچگونه تعلل و بهانهای برای عرضه خودروهای وارداتی وجود ندارد؛ بنابراین خودروها باید با «قیمت قطعی» در کوتاهترین زمان ممکن تحویل شود.
شورای رقابت در جلسه ۶١۴ خود، به منظور تسهیل و تسریع در فرآیند واردات خودرو، براساس یکی از پایههای دستورالعمل۵۴۳ که تاکید برضرورت واردات حداکثری برای تنظیم بازار خودرو دارد، (سهشنبه دوم آبان ماه) مصوب کرد که ذیل بند ٣-١ دستورالعمل تنظیم بازار خودروی سواری، تبصره ٢ اضافه شود. تبصره ۲ بر این موضوع اشاره دارد که قیمت تمام خودروهای وارداتی براساس ضوابط قیمتگذاری کالاهای وارداتی، مصوب هیأت تعیین و تصویب قیمتها توسط سازمان حمایت از مصرفکنندگان و تولیدکنندگان، محاسبه و ابلاغ شود.» البته سپهر دادجوی توکلی تاکید میکند حق نظارتی شورا بر روند قیمتگذاری پابرجاست و اگر تخلفی صورت بگیرد، حتما شورا به ماجرا ورود خواهد کرد.»
لیست 9 خودروی وارداتی در سامانه با قیمت
لیست 9 خودروی وارداتی که در سامانه عرضه شدهاند، با قیمتهای علیالحساب به این صورت است: « کرولا ۱۲۰۰ سیسی، معین خودرو یک میلیارد و 550 میلیون تومان، هیوندای توسان، کرمان خودرو، یک میلیارد و 750 میلیون تومان، هیوندای اکسنت،کرمان خودرو، یک میلیارد و 350 میلیون تومان، هونگچی H5، بهمن موتور (BM Cars)، یک میلیارد و950 میلیون تومان، بستیون T77بهمن موتور (BM Cars)، یک میلیارد و 400 میلیون تومان، شاین مکس ایرانخودرو (ایساکو کیش) یک میلیارد تومان، جتا VS5، ماموت خودرو، یک میلیارد و 450 میلیون تومان، کیا سلتوس، کوشا خودرو نگین، یک میلیارد و 800 میلیون تومان، چانگان CS55، سایپا یک میلیارد تومان است.
چرا رقم علیالحسابها با توجه به برندها متفاوت است؟
حالا که لیست خودروها و رقم علیالحسابشان اعلام شده است، این سوال بهوجود آمده بهطور مثال چرا باید رقم علیالحساب اعلامی یک خودروی چینی از یک خودروی کرهای یا ژاپنی گرانتر باشد؟ سازمان حمایت بر چه مبنایی این رقمها را تعیین کرده است؟ یک منبع آگاه به هفتصبح میگوید رقم محاسبه هزینههای خودروهای وارداتی و شرکتها متفاوت است.
زمانی که واردات خودرو آزاد شد، یکسری از شرکتها با همان ارز تخصیص یافته که در واقع حدود 28 هزار تومان بود، اقدام به واردات کردند؛ در نتیجه هزینههایشان هم کمتر شد. ولی برخی شرکتها به تازگی ثبت سفارش و واردات را انجام دادند که با ارز 50 هزار تومانی بود؛ طبعا هزینه آنها نیز بیشتر است.
حالا نتیجهای که میتوان از این موضوع گرفت این است که نه واردکنندگان و نه شرکتها و نه حتی خریداران در این میان تقصیری ندارند. ماجرا به همان داستان اصلی تخصیص ارز بازمیگردد. به داستان تعرفههای بسیار بالایی که برای وارداتیها تعیین شدهاند و مهمتر از همه وزارت صمت که وعدههای بسیاری برای واردات خودروهای اقتصادی داد اما در خروجی ماجرا نهتنها خودروی اقتصادیای در کار نبود بلکه قیمتها هم کم نیست.
به طوری که رقم علیالحساب یک خودروی چینی از یک خودروی ژاپنی بیشتر محاسبه شده است. حالا باید منتظر ماند تا سازمان حمایت لااقل به وظیفه خود عمل کرده و قیمت قطعی این خودروها را اعلام کند بلکه خریدارانی که مدتهاست در سامانه ثبتنام کردهاند از این سردرگمی دربیایند که بالاخره خودروی ثبت نامیشان واقعا چه قیمتی دارد؟!
منتظر افزایش قیمت در بازار خودرو باشیم؟
با اعلام رقمهای علیالحساب، احتمال ریزش متقاضیان خرید خودروی وارداتی بالا خواهد رفت و همین طیف دوباره به سمت بازار داخلی و مونتاژیها باز خواهند گشت.
مدتی بود که با خبردرمانی خودروهای وارداتی، از التهاب بازار خودرو کم شده و در پارهای مواقع حتی شاهد ریزش قیمتها نیز بودیم. حالا باید دید با اعلام این رقمها و ریزشهای احتمالی متقاضیان سامانه، آیا دوباره بازار خودرو وارد فاز التهاب خواهد شد و تلاشهایی که با خبردرمانی برای ثبات این بازار صورت گرفته بود، به کجا خواهد رسید. وزیر صمت چند روز قبل گفته بود، خریداران خودرو صبر کنند و خودرو نخرند. استعاره از اینکه بازار با ورود وارداتیها به ثبات خواهد رسید. حالا با این رقمهای علیالحساب باز هم باید صبر کرد؟
