ارز مسافرتی همچنان یکی از خدمات ارزی مهم بانک مرکزی برای متقاضیان سفرهای خارجی محسوب می‌شود و در سال ۱۴۰۵ نیز ضوابط مربوط به پرداخت این ارز، سقف دریافت و شیوه ثبت درخواست از سوی بانک‌ها و سامانه‌های مرتبط مشخص شده است.

این نوع ارز با نرخ مرکز مبادله ارز و طلا در اختیار مسافران قرار می‌گیرد و هدف از اختصاص آن، کمک به تأمین بخشی از هزینه‌های سفرهای خارجی و تسهیل دسترسی مسافران به ارز مورد نیاز عنوان شده است.

مبلغ ارز مسافرتی در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟

مطابق ضوابط اعلام‌شده از سوی بانک مرکزی، میزان ارز پرداختی به نوع سفر بستگی دارد و برای همه مسافران یکسان نیست.

بر این اساس، مسافرانی که از طریق مسیرهای هوایی به خارج از کشور سفر می‌کنند، امکان دریافت تا سقف ۵۰۰ یورو یا معادل آن به سایر ارزهای معتبر را خواهند داشت.

همچنین برای سفرهای زمینی، ریلی و دریایی سقف پرداخت ارز مسافرتی تا ۳۰۰ یورو تعیین شده است.

در برخی شرایط خاص نیز از جمله برای افراد بالای ۶۰ سال یا برخی بیماران، امکان دریافت ارز بیشتر با ارائه مدارک لازم و تأییدیه‌های مربوطه پیش‌بینی شده است.

نرخ ارز مسافرتی چگونه تعیین می‌شود؟

قیمت ارز مسافرتی بر مبنای نرخ تالار دوم مرکز مبادله ارز و طلا محاسبه می‌شود و هزینه‌های مربوط به تبدیل و انتقال اسکناس نیز در آن لحاظ خواهد شد.

به همین دلیل نرخ این ارز ثابت نیست و متناسب با تغییرات بازار دوم ارز، قیمت نهایی آن نیز به‌صورت روزانه تغییر می‌کند.

چه افرادی امکان دریافت ارز مسافرتی را دارند؟

متقاضیان دریافت ارز مسافرتی باید شرایط تعیین‌شده از سوی بانک مرکزی را داشته باشند.

از جمله مهم‌ترین این شرایط می‌توان به در اختیار داشتن بلیت قطعی رفت و برگشت سفر خارجی، گذرنامه دارای حداقل شش ماه اعتبار، ویزای معتبر در صورت نیاز کشور مقصد و همچنین ارائه کارت ملی یا شناسنامه اشاره کرد.

علاوه بر این، سفر باید به کشورهای مجاز اعلام‌شده از سوی بانک مرکزی انجام شود.

نکته مهم آن است که هر فرد تنها یک مرتبه در طول سال می‌تواند از سهمیه ارز مسافرتی استفاده کند.

مدارک مورد نیاز برای دریافت ارز مسافرتی

متقاضیان برای دریافت ارز باید مدارک مورد نیاز را به همراه داشته باشند که شامل موارد زیر است:

  • اصل و کپی گذرنامه
  • اصل و کپی کارت ملی
  • بلیت رفت و برگشت
  • ویزا در صورت نیاز کشور مقصد
  • کد رهگیری ثبت‌نام در سامانه فروش ارز در صورت فعال بودن سامانه

مراحل دریافت ارز مسافرتی چگونه است؟

فرآیند دریافت ارز مسافرتی در چند مرحله انجام می‌شود و متقاضیان باید این مراحل را به ترتیب طی کنند.

در نخستین مرحله، تهیه بلیت و دریافت ویزا در صورت نیاز ضروری است.

پس از آن، متقاضی باید درخواست خود را از طریق سامانه یا اپلیکیشن معرفی‌شده از سوی بانک مرکزی ثبت کند و کد رهگیری مربوطه را دریافت نماید.

در ادامه، مراجعه به بانک یا صرافی مجاز انجام می‌شود و در نهایت ارز در شعبه بانکی یا فرودگاه به مسافر تحویل داده خواهد شد.

در بسیاری از موارد، تحویل اسکناس پس از عبور مسافر از گیت خروجی فرودگاه انجام می‌شود.

کدام بانک‌ها ارز مسافرتی پرداخت می‌کنند؟

بانک مرکزی پنج بانک را به عنوان بانک‌های عامل پرداخت ارز مسافرتی معرفی کرده است:

  • بانک ملی
  • بانک ملت
  • بانک تجارت
  • بانک سامان
  • بانک پارسیان

متقاضیان پس از واریز معادل ریالی ارز، حواله دریافت می‌کنند و در روز پرواز می‌توانند ارز خود را از شعب مستقر در فرودگاه تحویل بگیرند.

دریافت ارز مسافرتی از طریق اپلیکیشن «بله»

یکی از روش‌هایی که در سال‌های اخیر مورد استفاده مسافران قرار گرفته، ثبت درخواست از طریق پیام‌رسان «بله» است.

در این شیوه، متقاضی با ثبت اطلاعات هویتی و مشخصات سفر، پرداخت مبلغ ریالی و دریافت شناسه فروش، امکان دریافت ارز خود را در روز سفر از شعب بانکی یا دستگاه‌های خودپرداز مستقر در فرودگاه خواهد داشت.

دریافت ارز از خودپردازهای فرودگاهی چگونه انجام می‌شود؟

پس از عبور از گیت خروجی فرودگاه، مسافران می‌توانند با وارد کردن کد ملی و اطلاعات سفر در دستگاه‌های خودپرداز بانک‌های عامل، ارز تخصیص یافته را به‌صورت اسکناس دریافت کنند.

تفاوت ارز مسافرتی و ارز سهمیه‌ای چیست؟

ارز سهمیه‌ای و ارز مسافرتی دو نوع خدمت متفاوت هستند و شرایط دریافت آن‌ها با یکدیگر تفاوت دارد.

طبق ضوابط سال ۱۴۰۵، متقاضیان می‌توانند تا سقف هزار دلار یا یورو ارز سهمیه‌ای از بانک‌های عامل خریداری کنند، اما استفاده از این سهمیه مانعی برای دریافت ارز مسافرتی ایجاد نمی‌کند و دریافت یکی، مانع استفاده از دیگری نخواهد بود.

وضعیت ارز زیارتی در سال ۱۴۰۵

بانک مرکزی برای زائران حج تمتع و عمره نیز سهمیه جداگانه‌ای در نظر گرفته است.

ثبت درخواست این نوع ارز از طریق پیام‌رسان «بله» یا مراجعه حضوری به شعب منتخب بانک ملی انجام می‌شود و زائران می‌توانند تا سقف ۵۰۰ دلار ارز زیارتی دریافت کنند.

این سهمیه نیز تأثیری بر امکان استفاده از ارز مسافرتی در زمان دیگری از سال نخواهد داشت.

جمع‌بندی

ارز مسافرتی در سال ۱۴۰۵ همچنان یکی از مهم‌ترین ابزارهای حمایتی برای تأمین بخشی از هزینه‌های سفرهای خارجی به شمار می‌رود.

بر اساس ضوابط فعلی، مسافران هوایی امکان دریافت تا ۵۰۰ یورو و مسافران زمینی، ریلی و دریایی تا ۳۰۰ یورو ارز با نرخ مرکز مبادله را دارند.

تکمیل مدارک، رعایت شرایط اعلام‌شده و ثبت درخواست از طریق بانک‌های عامل یا پیام‌رسان «بله» از مهم‌ترین مراحل دریافت این ارز محسوب می‌شود.

با توجه به اینکه نرخ ارز مسافرتی بر اساس شرایط بازار تغییر می‌کند، بررسی آخرین نرخ‌ها و بخشنامه‌های بانک مرکزی پیش از سفر، اقدامی ضروری برای متقاضیان خواهد بود.