موافقان و مخالفان وزیر دفاع چه گفتند؟

‌گروه سیاسی| روز گذشته رسیدگی به برنامه‌ها و صلاحیت مهرداد اخلاقی کتابچی، وزیر پیشنهادی دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، در دستورکار نمایندگان قرار گرفت؛ در جلسه‌ای که محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس، ریاست جلسه را برعهده داشت. در ابتدای این جلسه گزارش کمیسیون‌های تخصصی یعنی امنیت ملی و سیاست خارجی و صنایع و معادن مجلس درباره برنامه‌های وزیر پیشنهادی دفاع قرائت شد و در ادامه مخالفان و موافقان برنامه‌های وزیر پیشنهادی دفاع سخنان خود را مطرح کردند و وزیر نیز به دفاع از برنامه‌های خود پرداخت.

در نهایت هم رئیس مجلس برنامه و صلاحیت وزیر پیشنهادی را به رأی گذاشت که نمایندگان با اکثریت آراء به مهرداد اخلاقی به عنوان وزیر پیشنهادی دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، رأی مثبت دادند و او به مسند وزارت دفاع نشست و جایگزین شهید نصیرزاده شد. در جلسه رأی‌گیری که به‌صورت الکترونیکی برگزار شد، از مجموع ۲۸۵ نماینده مجلس، ۸ نماینده در جلسه غایب بودند و از ۲۷۷ نماینده حاضر در جلسه، ۲۳۷ نماینده رأی «موافق» دادند و ۱۵ نماینده رأی «مخالف» را انتخاب کردند. هم‌چنین هیچ نماینده‌ای رأی «ممتنع» نداد؛ این به معنای آن است که ۲۵ نماینده از میان حاضران، در رأی‌گیری شرکت نکردند.

  پزشکیان درباره اخلاقی چه گفت؟

مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، در دفاع از وزیر پیشنهادی دفاع در جلسه مجلس با اشاره به سوابق تخصصی و علمی وزیر پیشنهادی دفاع، فعالیت‌های او را در کنار تلاش‌های شهیدانی همچون حسن تهرانی‌مقدم، محسن فخری‌زاده و امیرعلی حاجی‌زاده ارزیابی کرد و گفت «تلاش این مجموعه، توان دفاعی کشور را به سطحی رسانده است که قدرت‌های بزرگ با وجود برخورداری از تجهیزات گسترده، نمی‌توانند به‌آسانی به ایران تجاوز کنند».

  موافقان چه گفتند؟

علیرضا سلیمی، نماینده تهران در مجلس، در موافقت با برنامه‌های وزیر پیشنهادی دفاع، انسجام برنامه و توجه آن به اسناد بالادستی را از نقاط قوت آن برشمرد و گفت: «در برنامه ارائه‌شده ۲۳ محور از اسناد بالادستی مورد توجه قرار گرفته است و موضوعاتی همچون توان موشکی، پدافند هوایی، پهپاد، توان دریایی، زمینی و فضایی، تحقیقات، منابع انسانی و توسعه همکاری با بخش خصوصی در آن دیده می‌شود».

سلیمی با اشاره به ارزیابی انجام‌شده، اعلام کرد ۷۰ درصد برنامه با اسناد بالادستی منطبق و ۲۲ درصد همسو ارزیابی شده است. وی در عین حال خواستار روشن شدن وضعیت ۸ درصد باقی‌مانده و اصلاح زمان‌بندی اجرای برنامه‌ها شد. این نماینده مجلس همچنین با تأکید بر ضرورت هماهنگی برنامه‌های وزارت دفاع با برنامه هفتم پیشرفت و توجه به موضوعاتی همچون بسیج مستضعفین ابراز امیدواری کرد که اخلاقی با رأی بالای نمایندگان مسئولیت وزارت دفاع را بر عهده بگیرد.

ابراهیم عزیزی، رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، در موافقت با برنامه‌های وزیر پیشنهادی دفاع، تجربه تخصصی و اجرایی اخلاقی در حوزه موشکی و هوافضا را از نقاط قوت او دانست. او اصلاح طرح آمایش دفاعی، ارتقای بهره‌وری، ایمن‌سازی تجهیزات و تأسیسات، ساماندهی فعالیت‌های اقتصادی وزارت دفاع و صیانت از نیروهای متخصص را از مهم‌ترین اولویت‌های مورد انتظار برشمرد. عزیزی با اشاره به اهمیت خلیج فارس و سواحل کشور در معادلات دفاعی، بر ضرورت بازنگری در محل استقرار تجهیزات و امکانات متناسب با نیازهای عملیاتی تأکید کرد. او همچنین رسیدگی به وضعیت معیشتی و حقوقی بازنشستگان نیروهای مسلح و بهره‌گیری از نیروهای باتجربه وزارت دفاع را از دیگر مطالبات نمایندگان عنوان کرد.

 مخالفان چه گفتند؟

در میان مخالفان برنامه‌های اخلاقی، حامد یزدیان نماینده اصفهان در جلسه علنی گفت: «مخالفتم به معنای نادیده گرفتن توانایی‌های وزیر پیشنهادی نیست؛ چرا که معتقدم وظیفه همه ما در دوران جنگ و دفاع مقدس حمایت از مجموعه وزارت دفاع است. باید نگاه جدی‌تری به مجموعه‌های دانش‌بنیان داشته باشیم و نباید مجموعه‌های دانش‌بنیان را صرفا پیمانکار وزارت دفاع بدانیم». یزدیان همچنین با تأکید بر اینکه باید دیدگاه‌ها و خلاقیت‌های متنوع را که در خارج از مجموعه وزارت دفاع شکل بگیرد، گفت: «می‌توان از این ظرفیت‌ها برای تقویت وزارت دفاع و نیروهای مسلح استفاده کرد. همچنین لازم است در برخی روش‌های خود، خلاقیت و نوآوری بیشتری داشته باشیم».

در ادامه روح‌الله ایزدخواه نیز به مخالفت با برنامه‌های وزیر پیشنهادی دفاع پرداخت و گفت: «مخالفت بنده ناظر بر برنامه‌های ارائه‌شده از سوی وزیر پیشنهادی دفاع و نیروهای مسلح است. ایشان سابقه درخشانی در وزارت دفاع دارند و ۴۳ سال در بدنه این وزارتخانه، از سطح پروژه تا مدیریت ارشد تجربه کسب کرده‌اند. همچنین دوبار در فهرست تحریم‌ها قرار گرفته‌اند و در هدایت موشک‌های بالستیک، سوابق درخشانی دارند. او از همرزمان شهدای بزرگ صنایع دفاعی و هوافضا بوده‌اند.

سه مسئله جدی در حوزه وزارت دفاع وجود دارد که در برنامه او کم‌رنگ به آن‌ها پرداخته شده و درباره چگونگی اجرای آن‌ها توضیحات کافی ارائه نشده است؛ ما در میانه یک جنگ نابرابر و همه‌جانبه قرار داریم و وزارت دفاع در خط مقدم دفاع از کشور است». ایزدخواه نخستین مسئله را «مردمی‌سازی صنایع دفاعی»، دومین موضوع را «تعیین تکلیف شرکت‌های زیان ده اقتصادی وزارت دفاع» و سومین مسئله بازنگری اساسی در ساختار وزارت دفاع را  ضرورت دانست.

همچنین محمدتقی نقدعلی، دیگر نماینده مجلس در مخالفت با وزیر پیشنهادی دفاع مطرح کرد: «مخالفت من با برنامه‌های وزیر پیشنهادی به معنای نادیده گرفتن ویژگی‌های مثبت شخصیتی وی نیست، آنچه در جایگاه مخالف مطرح می‌کنم، ناظر بر سوابق مدیریتی و برنامه‌های ارائه‌شده است و تلاش می‌کنم با دقت، نکاتی را درباره شخصیت مدیریتی و برنامه‌های ایشان بیان کنم.

در بررسی سوابق و عملکرد او، در شاخص‌های کمی و کیفی، توسعه قابل‌توجهی مشاهده نکردم. اگر تلاش سایر بخش‌های وزارت دفاع و نیروهای مسلح نبود، مشخص نبود در دوران دفاع ۱۲ روزه و جنگ و دفاع سوم، شرایط به چه سمتی می‌رفت». نقدعلی با طرح انتقاداتی درباره میزان تسلط وزیر پیشنهادی بر برخی حوزه‌های تخصصی و عملکرد وی در جلسات بررسی برنامه‌ها اظهار کرد: «در بعضی حوزه‌ها، او کار را به همکارانی که قرار است با وی همکاری کنند، ارجاع می‌داد».

سوابق کاری اخلاقی

گفتنی است نام مهرداد اخلاقی کتابچی پیش از این در ساختار صنایع دفاعی و هوافضای ایران مطرح بوده و سوابق او با سازمان صنایع هوافضای وزارت دفاع گره خورده است. بر اساس گزارش‌هایی که از مراسم تودیع و معارفه رئیس سازمان صنایع هوافضای وزارت دفاع در ۲۱ آبان ۱۳۹۳ وجود دارد، حسین دهقان، وزیر وقت دفاع، در این مراسم اعلام کرد که مهرداد اخلاقی با توجه به تجربه‌ای که «از پایین‌ترین سطوح تا عالی‌ترین سطح مدیریتی» در سازمان هوافضا و صنایع تابعه کسب کرده، به عنوان مدیرعامل سازمان صنایع هوافضا منصوب شده است. نام اخلاقی همچنین در اسناد رسمی تحریم‌های اتحادیه اروپا ثبت شده است.

در مقررات اتحادیه اروپا، نام او با تاریخ تولد ۱۰ سپتامبر ۱۹۵۸ و تابعیت ایرانی آمده و از او به عنوان مدیر «سازمان صنایع دفاع» (DIO) و «سازمان صنایع هوافضا» (AIO) نام برده شده است. در همین سند، فعالیت‌های این دو مجموعه در ارتباط با توانمندی‌های تولیدی و فنی  نیروهای مسلح ایران و حوزه‌های موشکی و پهپادی توصیف شده است. سوابق تحریمی او به سال‌های قبل نیز بازمی‌گردد. وزارت خزانه‌داری آمریکا در اطلاعیه‌ای در سال ۲۰۰۷ اعلام کرد که مهرداد اخلاقی را در فهرست تحریم‌های خود قرار داده است.