یادداشت صادق خرازی در باره صادق طباطبایی
یادداشت صادق خرازی در باره صادق طباطبایی
قلم صادق خرازی نوشت:
درحالیکه پس از تعزیت و تسلیت همشیره آقای خاتمی از دفترشان خارج میشدم، تلفنم بهصدا درآمد و رفیقی عزیز با صدای لرزان و تاسف فراوان گفت: آقا صادق رفت! اینکه آقای دکتر صادق طباطبایی که بود و ماجرای ظهور و غروبش، در هالهای از ابهام خواهد ماند و به استثنای خاطرات و چندتالیف که از وی باقی ماند، خیلی حرفها در برخی سینهها حبس خواهد شد.
او عالمزادهای شناختهشده بود و از چندمسیر با خانوادههای بزرگ و سرشناس روحانی مرتبط میشد. یکی از دلایل شکلگیری شخصیت ویژه و چندبعدی مرحوم دکتر طباطبایی عزیز، وجود ارتباطات سببی و نسبی وی با خانوادههای معتبر روحانی بود. پدر شادروان دکتر طباطبایی، آیتالله سلطانیطباطبایی، از اعاظم فقها و علمای معاصر بود که از بدو تشکیل حوزهعلمیهقم، کنار شیخالرییس آیتالله حاجشیخعبدالکریم حائری قرار داشت.
آیتالله سلطانیطباطبایی دارای وجاهت حوزوی در حوزههای علمیه و موقعیت ویژهای به لحاظ ملی در میان مردمان فلات مرکزی ایران- استانهای لرستان و مرکزی- بود. ایشان مورد وثوق آیتاللهالعظمی سیدمحمدحسین بروجردی و امامخمینی(ره) بود. وی داماد آیتالله سیداسماعیل صدر، پدر امام موسیصدر شده بود و دکتر صادق، نوه آیتالله سیداسماعیل صدر و داماد حجتالاسلام صدربلاغی از علمای تهران و برادر همسر شادروان حاجسیداحمد خمینی و خواهرزاده امامموسی صدر به شمار میرفت. علاوهبر چنین پشتوانه نسبی و سببیای، خود وی از هوش و تحلیل سیاسی فوقالعاده قویای برخوردار بود.
سیاستمداری خوشپوش، نیکسیرت و پاکسرشت و در مواجهه با مردم برخوردار از حسن اخلاق و رفتار و ادب بود. ارتباط با «امام صدر» در لبنان، وی را ازجمله یاران شهید دکترمصطفی چمران ساخته بود. تلاش برای ارتباط میان نیروهای مبارز از دانشگاه تهران تا قلب اروپا و دانشگاههای آلمان از دوسلدورف، اشتوتگارت و مونیخ گرفته تا هماهنگی با نجف و بیروت و آمریکا، از وی سیاستمداری مطرح و جوان، در میان کنشگران سیاسی آن روزگار ساخته بود.
فعالیت در نهضت آزادی شاخه اروپا، دکتر طباطبایی را با شادروان حبیبی و دکتر چمران و مهندس بازرگان مرتبط کرد و او بهنوعی حلقه وصل بین اروپا، نجف، امامخمینی، بیروت، امامصدر، انجمناسلامی دانشجویان آمریکا، دکتر یزدی، کنفدراسیون و مرحوم نخشب بهشمار میرفت. قدرت بیان و منظومه فکری وی، موقعیتی ویژه برایش پدید آورد. در دولت شادروان مرحوم مهندسمهدی بازرگان، نخستین معاون نخستوزیر و سخنگوی دولت موقت انقلاب شد. در بیوت علما بهدلیل همان وابستگیهای سببی و نسبی به روی او گشوده و در خانه و کاشانهاش به دلیل مشربِ بازی که داشت به روی همه باز بود. همه اینها از وی یک انسان استثنایی ساخته بود. او به گفتمان اصلاحات نیز عجیب باور داشت و توانسته بود به تواتر با این نسل ارتباط برقرار کند. همواره مخالف تقابل و اهل تعامل بود و هرگز از گفتوگو و اقناع فراتر نرفت…
وی در مسیر انقلاب، از نسل پیشگام انقلابیون جوان مرید امامخمینی(ره) محسوب میشد و در مسیر اصلاحطلبی، با تجربهای که از آزمون و خطاهای نهضت ملی ایران و جبهه ملی و کنفدراسیونهای خارج از کشور و انجمنهای اسلامی دانشجویان به دست آورده بود، کاملا آبدیده شده بود. نمیتوان صادق طباطبایی عزیز را فراموش کرد. صادق، کینه و عقده نداشت، مظهر مهربانی و محبت و سرچشمه درستی و دوستی بود. خانوادهای محترم و همسری فاضل و دانشمند و صبور و فرزندانی با ادب و اخلاق تربیت کرد. او با اینکه سلیقه و ذائقه متفاوتی داشت ولی تا لحظه غروب عمرش به امام و انقلاب و جمهوریاسلامی وفادار بود و وفادار ماند.
۱۷۳۰۲