۴ نشانه‌ که می‌گوید پاوربانک شما دیگر ایمن نیست

به گزارش هفت صبح خوشبختانه «پاوربانک» وفادارتان همراه شماست؛ ناجیِ بی‌چون‌وچرایی که در این شرایط، جانِ دستگاهتان را نجات می‌دهد. اما با اینکه عادت داریم به این شارژرهای همراه مثل آجرهای ضدضربه و پایان‌ناپذیر انرژی نگاه کنیم، واقعیت این است که آن‌ها طول عمر محدودی دارند و باید با احتیاط از آن‌ها استفاده کرد. در غیر این صورت، آسیب‌دیده و استفاده از آن‌ها ناامن می‌شود. اگر پاوربانک شما باد کرده، بیش از حد داغ می‌شود، زود شارژ خالی می‌کند یا به هر شکلی آسیب دیده، دیگر امن نیست.

زیر بدنه فلزی یا پلاستیکی هر پاوربانک، ساختار شیمیایی پیچیده‌ای نهفته است که معمولاً توسط سلول‌های لیتیوم-یون تأمین نیرو می‌شود. این سلول‌ها به‌مرور زمان دچار فرسایش طبیعی می‌شوند. حتی باکیفیت‌ترین شارژرها هم پس از سال‌ها استفاده سنگین، روزی به پایان عمر خود می‌رسند. اما خطر فقط این نیست که در لحظه نیاز، با گوشی خاموش مواجه شوید؛ یک باتری لیتیوم-یونی آسیب‌دیده می‌تواند یک «بمب آتش‌زای» بالقوه باشد که ایمنی شخصی شما را به خطر می‌اندازد.

خوشبختانه، پاوربانکی که در حال مرگ است، اغلب نشانه‌های فیزیکی و عملکردی واضحی از خود بروز می‌دهد. اگر می‌خواهید از گجت‌های خود محافظت کنید و ایمن بمانید، باید این چهار نشانه اصلی را بشناسید:

۱. بدنه پاوربانک برآمده یا باد کرده است

بدون شک، ساده‌ترین نشانه برای تشخیص، باد کردن بدنه پاوربانک است؛ این موضوع در مورد هر دستگاه باتری‌داری مثل گوشی یا لپ‌تاپ هم صدق می‌کند. اگر پاوربانک شما دیگر به‌راحتی روی سطح صاف نمی‌ایستد یا بدنه آن تغییر شکل داده و از درزها شکاف برداشته، فوراً استفاده از آن را متوقف کنید. آن را به پریز نزنید و به هیچ وجه گوشی‌تان را با آن شارژ نکنید.

این تورم ناشی از تجمع گازهای خطرناک در داخل سلول‌های لیتیوم-یونی است. وقتی اجزای داخلی باتری به‌مرور زمان (معمولاً به دلیل شارژ بیش از حد، دمای بسیار بالا یا پایین، یا صرفاً کهولت سن) تجزیه می‌شوند، فشار ایجاد شده باعث تورم می‌شود. اگر این باتری سوراخ شود یا تحت فشار بیشتری قرار گیرد، می‌تواند به‌راحتی آتش بگیرد یا منفجر شود. متأسفانه راهی برای نجات باتری در این وضعیت وجود ندارد. اگر حتی انحنای بسیار کمی در پاوربانکی که قبلاً صاف بوده مشاهده کردید، بدانید که این دستگاه به یک خطر فعال تبدیل شده است.

۲. هنگام استفاده به‌شدت داغ می‌شود

اینکه پاوربانک حین شارژ کردن دستگاه‌ها یا شارژ شدن از طریق پریز، کمی گرم شود کاملاً طبیعی است. جریان الکتریسیته ذاتاً گرما تولید می‌کند، مخصوصاً در شارژ سریع. اما بین این گرمای ملایم و دستگاهی که «به‌طرز آزاردهنده‌ای» داغ می‌شود، تفاوت بزرگی وجود دارد. اگر پاوربانک آنقدر داغ شد که دست زدن به آن برایتان دشوار بود، یا حس کردید ممکن است سطوح دیگر را بسوزاند، قطعاً مشکل داخلی دارد.

این گرمای اضافی اغلب به این معناست که مقاومت داخلی باتری به شدت بالا رفته است. پاوربانک‌های باکیفیت معمولاً حسگرهای حرارتی داخلی دارند که اگر دما بیش از حد بالا برود، دستگاه را خاموش می‌کنند. اگر شارژر شما آنقدر داغ می‌شود که انگار می‌سوزد، یعنی آن مکانیزم‌های ایمنی یا از کار افتاده‌اند یا اصلاً وجود نداشته‌اند. ادامه استفاده از این پاوربانک، مشکلات داخلی آن را تشدید می‌کند و حتی می‌تواند درگاه شارژ گوشی یا تبلت شما را برای همیشه بسوزاند. وقتی پاوربانک بیشتر شبیه یک «گرم‌کننده دست» عمل می‌کند تا یک لوازم جانبی تکنولوژی، وقت آن است که آن را کنار بگذارید و یکی جدید بخرید.

۳. شارژ را نگه نمی‌دارد

آیا تا به حال پیش آمده که پاوربانک را شارژ کنید، آن را برای آخر هفته در کیفتان بیندازید و وقتی سراغش می‌روید، کاملاً خالی باشد؟ افت محسوس ظرفیت باتری، نشانه بزرگی است که عمر دستگاهتان به پایان رسیده است. یک باتری سالم باید حداقل یک ماه شارژ را نگه دارد. متأسفانه وقتی باتری لیتیوم-یونی به پایان عمر مفیدش می‌رسد، ظرفیتش به‌تدریج کم می‌شود. ممکن است وسوسه شوید آن را برای «روز مبادا» نگه دارید، اما این کار اصلاً امن نیست.

مشکل اینجاست که باتری با ولتاژ ناپایدار می‌تواند باعث نوسانات برقی شود و به قطعات حساس گجت‌های شما آسیب جدی بزند (به اصطلاح آن‌ها را بسوزاند). علاوه بر این، باتری‌ای که مدام در تلاش برای نگه داشتن شارژ است، اگر آن را به امید رسیدن به ۱۰۰ درصد به پریز بزنید، ممکن است بیش از حد داغ شود. وقتی وضعیت شارژدهی به این مرحله می‌رسد، دستگاه از یک ابزار کاربردی به یک تهدید جدی برای گجت‌های گران‌قیمت شما تبدیل شده است. بهتر است آن را دور بیندازید.

۴. آسیب فیزیکی یا بوی عجیب

همه ما گاهی در نگهداری از وسایل‌مان بی‌دقت هستیم؛ پاوربانک‌ها در کوله‌پشتی‌ها پرتاب می‌شوند، روی زمین می‌افتند و در گرمای تابستان یا سرمای زمستان داخل ماشین می‌مانند. با اینکه سازندگان باکیفیت از بدنه‌های مقاوم استفاده می‌کنند، اما یک سقوط سنگین روی بتن می‌تواند آسیب جدی به قطعات ظریف داخلی وارد کند. اگر بدنه پلاستیکی پاوربانک شما ترک‌های بزرگ خورده یا گوشه‌های آن به‌شدت دفرمه شده است، از نظر آماری دیگر امن نیست.

همچنین از حس بویایی خود غافل نشوید. اگر از پاوربانک بوی سوختگی یا بوی شیمیایی عجیبی به مشام می‌رسد، این یک «پرچم قرمز» (هشدار بزرگ) است. این بو احتمالاً ناشی از نشت مایع الکترولیت از یک سلول ترک‌خورده است؛ مایعی که بسیار سمی و به‌شدت قابل اشتعال است. اجازه ندهید میل به استفاده بیشتر از یک دستگاه آسیب‌دیده، باعث آسیب به اموال یا خودتان شود. اگر پاوربانک شما ظاهری دارد که انگار از جنگ برگشته، یا بوی یک آزمایش علمی ناموفق را می‌دهد، متأسفانه کارش تمام شده است.