به گزارش هفت صبح نسل Z در دوره‌ای بزرگ شده‌اند که با پیشرفت‌های سریع فناوری، تغییرات مهم اجتماعی و اتصال جهانیِ روزافزون همراه بوده است. چه در حال تغییر قواعد محیط کار باشند، چه در حال تأثیر گذاشتن بر شیوه‌ی خرید و مصرف ما، نسل Z بدون شک نسلی است که باید زیر نظر داشت. بیایید ۱۲ ویژگی مهمی را بررسی کنیم که این نسل را تعریف می‌کنند؛ ویژگی‌هایی که بر پایه‌ی جدیدترین داده‌ها و بینش‌ها تنظیم شده‌اند.

نسل Z چه کسانی هستند؟

نسل Z بعد از هزاره‌ای‌ها (Millennials) و قبل از نسل آلفا قرار می‌گیرد. این نسل که بین اواخر دهه ۹۰ میلادی تا اوایل دهه ۲۰۱۰ متولد شده‌اند، سال‌های شکل‌گیری شخصیت خود را در دنیایی دیجیتال‌محور گذرانده‌اند؛ دنیایی که در آن گوشی‌های هوشمند، شبکه‌های اجتماعی و ارتباطات فوری جزو زندگی روزمره هستند. در سال ۲۰۲6، بعضی از آن‌ها تازه وارد نوجوانی می‌شوند، اما در عین حال، بخش بزرگی از نسل Z در حال ورود به اواخر دهه ۲۰ زندگی خود هستند؛ نسلی که اکنون نیرویی قدرتمند در بازار کار، بازار مصرف و حتی جنبش‌های اجتماعی محسوب می‌شود.

ویژگی‌های برجسته نسل Z

1. آن‌ها در حال رسیدن به نقاط مهم زندگی هستند
2. آن‌ها نسبت به کار نگاه عمل‌گرایانه دارند
3. بیشتر مستعد اضطراب‌اند
4. به پس‌انداز و سرمایه‌گذاری اهمیت می‌دهند
5. به سفر علاقه‌مندند
6. تغذیه برایشان مهم است، اما رژیم‌های مد روز دیگر جذاب نیستند
7. نگرش زیست‌محیطی‌شان آن‌قدرها که فکر می‌کنید قوی نیست
8. تعریف آن‌ها از تنوع، برابری و شمول متفاوت است
9. ارتباط‌ برقرار کردن همچنان در قلب شبکه‌های اجتماعی برایشان مهم است
10. صمیمیتِ پادکست‌ها را دوست دارند
11. بازی فقط یک سرگرمی ساده برایشان نیست
12. امیدهای بزرگی به هوش مصنوعی دارند

۱. نسل Z در حال رسیدن به نقاط مهم زندگی است

با ورود نسل Z به بزرگسالی، زندگی آن‌ها به‌سرعت در حال تغییر است. از سال گذشته، تعداد کسانی از نسل Z که می‌گویند ازدواج کرده‌اند ۴۵٪ افزایش یافته و تعداد کسانی که فرزند دارند ۲۳٪ بیشتر شده است. علاوه بر این، ۱۹٪ از نسل Z اکنون در محل کار نقش تصمیم‌گیرنده دارند؛ در حالی که این رقم سال گذشته ۱۵٪ بود. این تغییرات نشان می‌دهد که نفوذ آن‌ها هم در زندگی شخصی و هم در محیط حرفه‌ای در حال افزایش است و این تصور قدیمی که آن‌ها همیشه جوان و بی‌تجربه‌اند را به چالش می‌کشد.

۲. آن‌ها نسبت به کار رویکردی عمل‌گرایانه دارند

تیترهای مربوط به «ترک بی‌سروصدا» باعث شده‌اند که بسیاری نسل Z را با یک نگاه کلی، تنبل و بی‌علاقه به کار بدانند. اما داده‌ها چیز دیگری می‌گویند. نسل Z برای تعادل بین کار و زندگی ارزش قائل است و به‌دنبال شغل‌هایی است که با ارزش‌ها و اهداف شخصی‌اش هم‌خوانی داشته باشد. ۳۹٪ از متخصصان نسل Z می‌گویند ممکن است در شش ماه آینده دنبال شغل جدیدی بگردند؛ در مقایسه با ۲۸٪ در میان نسل‌های قدیمی‌تر. اما این مسئله به معنی بی‌تعهدی نیست؛ بلکه نشان می‌دهد آن‌ها به‌دنبال فرصت‌هایی هستند که رشد و رضایت بیشتری فراهم کنند. فریلنسری و کارهای جانبی برای نسل Z محبوب‌اند، چون انعطاف‌پذیری و استقلال برایشان اهمیت دارد. کارفرمایانی که روی رشد آن‌ها سرمایه‌گذاری می‌کنند و از پروژه‌های جانبی‌شان حمایت می‌کنند، احتمال بیشتری دارد که وفاداری‌شان را به دست بیاورند.

۳. آن‌ها بیشتر در معرض اضطراب هستند

سلامت روان همچنان یکی از دغدغه‌های مهم نسل Z است. آن‌ها بیش از هر نسل دیگری می‌گویند که مستعد اضطراب هستند (۲۸٪) و همچنین بیشتر می‌گویند که شبکه‌های اجتماعی برایشان استرس‌زا است (۱۸٪).

از سال ۲۰۲۰، تعداد نسل Z که وجود یک اختلال سلامت روان را گزارش می‌کنند، ۲۵٪ افزایش یافته است.

این مسائل نشان می‌دهد که محیط‌های کاری و برندها باید از سلامت روان حمایت کنند و اولویت را به رفاه ذهنی بدهند. نکته‌ی قابل توجه این است که متخصصان نسل Z که در محل کار از حمایت سلامت روان برخوردارند، ۱۹٪ بیشتر احتمال دارد از شغل خود راضی باشند. این یعنی اقدامات هدفمند واقعاً می‌توانند تفاوت ایجاد کنند.

۴. نسل Z به پس‌انداز و سرمایه‌گذاری اهمیت می‌دهد

فراموش کنید که نسل Z را بی‌احتیاط مالی بدانید — این نسل در واقع نسبت به پول نگاه نسبتاً هوشمندانه‌ای دارد. ۵۹٪ از افراد نسل Z که برای سال ۲۰۲۵ تصمیم سال نو گرفته‌اند، قصد دارند بیشتر پس‌انداز کنند؛ رقمی که از سایر نسل‌ها بالاتر است. آن‌ها همچنین در زمینه سرمایه‌گذاری از نسل‌های دیگر جلوترند؛ به‌طوری که از سال ۲۰۱۷، تعداد جوانان ۱۸ تا ۲۷ ساله در آمریکا و بریتانیا که سهام و اوراق بهادار دارند، ۴۶٪ افزایش یافته است. در همین دوره، تعداد کسانی که هیچ پس‌انداز یا سرمایه‌گذاری ندارند ۲۹٪ کاهش یافته است. این روندها نشان می‌دهد که این نسل به آینده مالی خود فکر می‌کند و بین احتیاط و بلندپروازی تعادل برقرار کرده است.

۵. آن‌ها عاشق سفر هستند

برای نسل Z، سفر یکی از اولویت‌های اصلی است. در اواخر سال ۲۰۲۴، ۳۴٪ از کسانی از نسل Z که برای سال جدید هدف‌گذاری کرده بودند، گفته بودند قصد دارند در سال پیش‌رو بیشتر سفر کنند؛ و رزروهای سفر خارجی هم نسبت به پایین‌ترین سطحی که بعد از همه‌گیری دیده شده بود، دوباره افزایش یافته است. همچنین در بازه‌ی چهار ساله از سه‌ماهه‌ی سوم ۲۰۲۰ تا سه‌ماهه‌ی سوم ۲۰۲۴، تعداد نسل Z که برای سفرهای بین‌المللی برنامه‌ریزی می‌کردند، ۱۷٪ رشد کرده است. روشن است که این نسل برای تجربه‌ها ارزش زیادی قائل است و مقاصدی را ترجیح می‌دهد که برای عکس، ماجراجویی در فضای باز و فعالیت‌های فرهنگی خاص جذاب باشند. شرکت‌های گردشگری باید به این نکته توجه کنند.

۶. تغذیه مهم است، اما رژیم‌های مد روز دیگر جذاب نیستند

شاید مد Y2K دوباره برگشته باشد، اما یک چیز که دیگر نباید به آن برگردیم، فرهنگ رژیم‌های افراطی اوایل دهه ۲۰۰۰ است. نگاه نسل Z به غذا بیشتر بر پایه‌ی سلامت، تعادل و کاربردی بودن شکل گرفته است.

در اروپا، «بهبود آمادگی جسمانی» بین سه‌ماهه‌ی سوم ۲۰۲۲ تا سه‌ماهه‌ی سوم ۲۰۲۴ از «کاهش وزن» به‌عنوان انگیزه‌ی اصلی برای انتخاب‌های غذایی پیشی گرفت.

در آمریکا هم تعداد نسل Z که می‌گویند گوشت‌خوار هستند و قصد تغییر رژیم ندارند، از سال ۲۰۲۰ ۱۸٪ افزایش یافته است. پروتئین حالا مهم‌ترین چیزی است که هنگام انتخاب غذا به آن توجه می‌کنند و از ویژگی‌هایی مثل «طبیعی» و «ارگانیک» که قبلاً در اولویت بودند، جلو زده است.

همه‌ی این‌ها نشان می‌دهد که نسل Z نسبت به تغذیه، رویکردی متعادل‌تر و واقع‌بینانه‌تر از دهه‌های گذشته دارد و بیشتر به‌دنبال فواید بلندمدت برای سلامت است تا ترندهای زودگذر.

۷. نگرش زیست‌محیطی آن‌ها آن‌قدرها که فکر می‌کنید قوی نیست

شاید تصور کنید نسل‌های جوان‌تر از نسل‌های قبل، بیشتر دغدغه محیط زیست دارند، اما داده‌های نسل Z نشان می‌دهد که این فرض چندان درست نیست. هرچند همه‌ی نسل‌ها از Gen Z تا boomers تقریباً به یک اندازه می‌گویند حفاظت از محیط‌زیست مهم است، اما رفتارهایشان چیز دیگری نشان می‌دهد و نسل Z کمتر از نسل‌های مسن‌تر به بازیافت می‌پردازد.

در عوض، آن‌ها معتقدند مسئولیت اصلی بر عهده‌ی برندها و سازمان‌های بزرگ است. در واقع، نسل Z آمریکایی از همه کمتر می‌گوید که مصرف‌کنندگان باید خودشان رفتار پایدار داشته باشند، اما از همه بیشتر انتظار دارد دولت‌های محلی پیش‌قدم شوند و الگو باشند. شاید این موضوع نشان‌دهنده‌ی تغییر بزرگ‌تری در نگرش‌ها باشد؛ اینکه چه کسی واقعاً قدرت ایجاد تغییر را دارد و چرا نهادها و شرکت‌ها بیش از پیش در مرکز توجه قرار گرفته‌اند.

۸. نسل Z تنوع، برابری و شمول را متفاوت تعریف می‌کند

نسل Z به تنوع، برابری و شمول (DEI) اهمیت می‌دهد، اما تعریف آن‌ها از این مفاهیم می‌تواند با سایر نسل‌ها متفاوت باشد.

در آمریکا، ۳۰٪ از نسل Z می‌گویند DEI مهم است؛ رقمی که ۷٪ بالاتر از میانگین است.

برای نسل Z، DEI فقط به اصول پایه محدود نمی‌شود؛ آن‌ها این مفهوم را از زاویه‌ای گسترده‌تر و دقیق‌تر می‌بینند. معمولاً آن را با برنامه‌های محیط کار مرتبط می‌دانند و می‌خواهند نمایندگی بیشتری برای سلامت روان، تنوع زبانی و افراد دارای معلولیت ببینند. همچنین نسبت به نسل‌های قدیمی‌تر بیشتر معتقدند که افراد نان‌باینری و جندر‌فلوئید کمتر از حد لازم دیده می‌شوند — و از برندها می‌خواهند که این تنوع را در پیام‌ها، محصولات و عملکردشان نشان دهند.

۹. ارتباط برقرار کردن هنوز در قلب شبکه‌های اجتماعی قرار دارد

به‌طور طبیعی، شبکه‌های اجتماعی هنوز نقش مهمی در زندگی نسل Z دارند. اما آن‌ها فقط برای اسکرول‌کردن و دیدن محتوا از آن‌ها استفاده نمی‌کنند؛ بلکه برای در ارتباط ماندن هم به آن‌ها تکیه دارند.

بین سال‌های ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۴، تعداد کاربران نسل Z در تیک‌تاک که از این اپ برای پیام‌دادن به دوستان و خانواده استفاده می‌کنند، ۸۲٪ افزایش یافته است. این روند در اینستاگرام هم دیده شده و تعداد کسانی که برای پیام‌رسانی وارد اپ می‌شوند ۲۸٪ رشد کرده است؛ در کنار آن، علاقه به Reels هم بیشتر شده است.

همان‌طور که انتظار می‌رود، پلتفرم‌هایی مثل تیک‌تاک هم برای پاسخ به این رفتارها در حال تغییرند و روی قابلیت‌های پیام‌رسانی و ابزارهایی مثل چت گروهی و استیکرهای تعاملی بیشتر سرمایه‌گذاری می‌کنند. جالب است که بعد از همه‌ی الگوریتم‌ها، ترندها و آپدیت‌ها، در نهایت نسل Z فقط می‌خواهد با دوست‌هایش پیام رد و بدل کند.

۱۰. آن‌ها صمیمیت پادکست‌ها را دوست دارند

پادکست برای بسیاری از افراد نسل Z فقط صدای پس‌زمینه نیست، بلکه راهی برای تمرکز، ارتباط و همراهی واقعی است. حدوداً از هر چهار نفر، یک نفر می‌گوید پادکست را به سایر انواع محتوای صوتی ترجیح می‌دهد؛ به‌خصوص پادکست‌هایی که توسط دوستان یا سلبریتی‌هایی که از قبل دنبال می‌کنند، اجرا می‌شوند. و این منطقی است: آن‌ها به محتوایی جذب می‌شوند که شخصی‌تر و اجتماع‌محورتر به نظر می‌رسد.

نکته جالب این است که چیزی که ابتدا فقط صوتی بود، حالا در حال تحول است و رشد پادکست‌های ویدیویی لایه‌ی دیگری از ارتباط را اضافه کرده؛ ترکیبی از تصویر و صدا که برای نسل Z بسیار جذاب است. در یک جمله: پادکست‌ها برای این نسل فقط یک مد زودگذر نیستند، بلکه به بخشی ثابت از شیوه‌ی استراحت و در ارتباط ماندن آن‌ها تبدیل شده‌اند.

۱۱. بازی کردن فقط یک سرگرمی ساده نیست

برای نسل Z، بازی کردن فقط راهی برای وقت‌گذرانی یا آرام شدن نیست؛ بلکه روشی برای ارتباط، یادگیری و حتی اثرگذاری است. آن‌ها ۳۳٪ بیشتر از میانگین گیمرها بازی می‌کنند تا از تعاملات اجتماعی آن بهره ببرند، و ۲۷٪ بیشتر هم می‌گویند که هدفشان از بازی، ساختن مهارت‌های تازه است.

همین ترکیبِ خلاقیت، همکاری و ارتباط با دنیای واقعی است که بازی را به بستری قدرتمند برای نسل Z تبدیل کرده است. برای مثال، همکاری Minecraft با UN-Habitat را در نظر بگیرید. در پروژه‌ای به نام Block by Block، بازیکنان در سراسر جهان — به‌ویژه جوانان — از بازی برای بازطراحی فضاهای عمومی واقعی در محله‌هایشان استفاده می‌کنند. ایده‌های آن‌ها بعداً با برنامه‌ریزان شهری به اشتراک گذاشته می‌شود و در بعضی موارد واقعاً هم اجرا می‌گردد. این نشان می‌دهد که بازی می‌تواند به نسل Z قدرت بدهد تا در شکل دادن به دنیای واقعی هم نقش داشته باشند.

۱۲. آن‌ها امیدهای بزرگی به هوش مصنوعی دارند

نسل Z همین حالا هم در زندگی روزمره از هوش مصنوعی استفاده می‌کند — نه فقط برای سرگرمی، بلکه برای انجام واقعی کارها. بیش از یک‌سوم آن‌ها در ماه گذشته از ChatGPT استفاده کرده‌اند و قابلیت‌های بصری هوش مصنوعی مثل Genmoji و Image Playground هم در میانشان محبوب شده‌اند. آن‌ها به هر چیزی جذب می‌شوند که شخصی، تعاملی و خلاقانه باشد.

این نسل معمولاً زمانی به سراغ هوش مصنوعی می‌رود که بخواهد مشکلی را حل کند، چیزی را جست‌وجو کند یا یک ایده‌ی اولیه را از زمین بلند کند. مسئله این نیست که فکر کردنشان را به AI بسپارند؛ بلکه می‌خواهند کارها سریع‌تر پیش برود تا خودشان روی چیزهای مهم‌تر تمرکز کنند. با این حال، آن‌ها حواسشان جمع است. اگر برندی از هوش مصنوعی استفاده می‌کند، نسل Z انتظار دارد به‌روشنی توضیح دهد که این فناوری چه کاری انجام می‌دهد و چرا استفاده شده است. بدون وعده‌های مبهم، بدون ریزنویسی‌های مشکوک.